Sao biển vòng cổ (Fromia monilis) là một trong những loài sao biển đẹp nhất của khu vực Ấn Độ Dương và Tây Thái Bình Dương. Với màu sắc nổi bật cùng hoa văn độc đáo, loài động vật da gai này thường thu hút sự chú ý của thợ lặn, nhiếp ảnh gia dưới nước và những người yêu thích sinh vật biển. Tên gọi “vòng cổ” bắt nguồn từ những hàng nốt nổi màu sáng chạy dọc theo các cánh tay, trông giống như chuỗi hạt trang trí được xâu cẩn thận trên cơ thể.

Ảnh: reefguide

Loài sao biển này thường có năm cánh tay tương đối thon dài, tỏa ra từ một đĩa trung tâm nhỏ. Màu sắc phổ biến nhất là đỏ cam hoặc đỏ gạch, tương phản với các nốt màu trắng kem hoặc vàng nhạt xếp thành hàng đều đặn. Sự kết hợp màu sắc này khiến Fromia monilis trở thành một trong những loài sao biển dễ nhận biết nhất tại các rạn san hô nhiệt đới.

Ảnh: Wikimedia Commons

Phạm vi phân bố của sao biển vòng cổ trải rộng từ vùng biển Đông Phi, Madagascar, Maldives cho đến Indonesia, Philippines và nhiều đảo quốc Thái Bình Dương. Chúng thường sinh sống ở các rạn san hô nông, khu vực đá ngầm hoặc nền đáy có nhiều sinh vật bám. Ban ngày, sao biển vòng cổ có thể được bắt gặp bò chậm rãi trên bề mặt san hô hoặc đá để tìm kiếm thức ăn.

Ảnh: Wikimedia Commons

Khác với hình dung phổ biến rằng sao biển là những kẻ săn mồi hung dữ, Fromia monilis chủ yếu ăn các lớp màng sinh học, tảo vi mô, vi sinh vật và các chất hữu cơ bám trên bề mặt đá hoặc san hô. Nhờ đó, chúng góp phần làm sạch môi trường sống và duy trì sự cân bằng sinh thái của rạn san hô. Hệ thống chân ống nằm dưới các cánh tay giúp chúng di chuyển, bám chắc vào bề mặt và đưa thức ăn về phía miệng nằm ở mặt dưới cơ thể.

Một khả năng đáng kinh ngạc của sao biển vòng cổ là tái sinh. Nếu mất một phần cánh tay do bị tấn công hoặc tai nạn, chúng có thể dần tái tạo phần cơ thể bị mất theo thời gian. Đây là đặc điểm nổi tiếng của nhiều loài sao biển và là một trong những ví dụ ấn tượng về khả năng phục hồi trong thế giới động vật.

Nhờ vẻ ngoài bắt mắt, Fromia monilis đôi khi xuất hiện trong các bể cá biển chuyên nghiệp. Tuy nhiên, đây là loài khá nhạy cảm với sự thay đổi chất lượng nước và đòi hỏi môi trường ổn định, khiến việc nuôi dưỡng thành công không hề đơn giản.

Giữa thế giới sinh vật phong phú của các rạn san hô nhiệt đới, sao biển vòng cổ giống như một món trang sức sống động của đại dương. Sự kết hợp giữa vẻ đẹp rực rỡ, lối sống hiền hòa và vai trò sinh thái quan trọng đã giúp loài sao biển này trở thành một trong những cư dân đáng chú ý nhất dưới đáy biển.