Kính viễn vọng không gian Euclid đã chụp bức ảnh lớn và chi tiết nhất từ trước đến nay về dải Ngân Hà trong tổng cộng 26 giờ vào tháng 3/2025, qua 9 lần hướng ống kính máy ảnh về phía khu vực trung tâm gọi là vùng phình thiên hà. Bức ảnh chụp hơn 60 triệu ngôi sao ở trung tâm dải Ngân Hà.

"Được thiết kế để quan sát những thiên hà xa xôi, camera ánh sáng khả kiến của kính viễn vọng đủ nhạy để phân biệt từng ngôi sao riêng lẻ trong khu vực siêu chật chội đó mà không bị che khuất", ESA chia sẻ kèm theo bức ảnh lớn và chi tiết nhất từ trước đến nay về trung tâm dải Ngân Hà vào ngày 24/6.

Bức ảnh trên hứa hẹn mở ra kỷ nguyên mới trong khám phá hành tinh ngoài hệ Mặt trời với số lượng ngoại hành tinh có thể tăng từ khoảng 6.000 lên hơn 100.000.

Kính viễn vọng Euclid trị giá 1,1 tỷ USD được phóng vào tháng 7/2023 để lập bản đồ 3D chính xác nhất của vũ trụ và làm sáng tỏ những bí ẩn về cấu trúc vũ trụ cũng như giúp các nhà khoa học hiểu rõ hơn về tác động của vật chất tối và năng lượng tối.

Theo mô hình phổ biến nhất, chỉ có 5% vũ trụ được tạo thành từ vật chất thông thường, chiếm khoảng 70% là năng lượng tối (lực thúc đẩy sự giãn nở vũ trụ) và 25% còn lại là vật chất tối (chất keo vô hình liên kết các thiên hà). Với ảnh chụp vùng phình thiên hà có độ phân giải cực kỳ cao, kính viễn vọng Euclid Euclid có thể hỗ trợ quan sát các sự kiện vi thấu kính.

Một phương pháp phát hiện ngoại hành tinh là quan sát ngôi sao chủ khi nó di chuyển phía trước ngôi sao khác ở xa hơn. Thông qua quá trình gọi là vi thấu kính, lực hấp dẫn của ngôi sao gần hơn bẻ cong ánh sáng từ ngôi sao xa hơn, làm cho nó trông sáng hơn. Khi một hành tinh quay quanh ngôi sao gần hơn, lực hấp dẫn bổ sung của nó có thể khiến độ sáng tăng vọt.

Các nhà khoa học sử dụng phương pháp này rất hiệu quả đối với kính viễn vọng Không gian James Webb (JWST) để nghiên cứu một số thiên hà xuất hiện sớm nhất. Tuy nhiên, ánh sáng uốn cong từ nguồn nền cũng có thể được dùng để phát hiện vật thể mờ nhạt như hành tinh.