Thứ 3, 23/07/2019
Đường dây nóng: 0327 216 216

Nguy cơ bị 'đánh cắp nguồn gene' sản vật quý

Bảo Khánh - Khoa học - 02/02/2019 08:20
Nguy cơ bị 'đánh cắp nguồn gene' sản vật quý
(khoahocdoisong.vn) - Nhiều sản vật của Việt Nam có những giá trị vượt trội về dinh dưỡng nhưng đang mất dần do các giống bản địa không cạnh tranh nổi với giống mới.

Cải cay như mù tạt, dưa leo có eo

GS.VS Trần Đình Long, Chủ tịch Hội Giống cây trồng Việt Nam cho biết, Việt Nam là một trong những trung tâm đa dạng sinh học của thế giới với rất nhiều giống cây trồng đặc sản, từ cây ăn quả đến cây lương thực, trồng rừng, hoa hay cây dược liệu. Đây chính là tài sản quốc gia mà ở những nước phát triển không có được. Nhiều nước gần như không có giống cây trồng đặc sản do hệ quả của phát triển. Chúng ta đang chủ trương phát triển nông nghiệp hữu cơ, việc bảo tồn nguồn gene các giống cây trồng đặc sản sẽ nâng cao giá trị cho nông sản. Đặc biệt, có những giống cây trồng đặc hữu, chỉ có ở Việt Nam. Khi được phát triển, chắc chắn sẽ trở thành những đặc sản có thương hiệu khi xuất khẩu ra thế giới.

Điểm chung của các giống cây trồng đặc sản là năng suất thấp, thời gian canh tác dài, khó thích nghi, song chất lượng lại rất cao. Không ít người tiêu dùng hiện nay phàn nàn rằng rau cỏ, thịt cá, trái cây... bây giờ lúc nào cũng có sẵn, không kể phải vào mùa. Quả to đấy, đẹp đấy, nhưng ăn thì nhạt nhẽo, không có mùi vị đặc trưng. Trong khi đời sống tăng cao, người tiêu dùng đang có xu hướng tìm lại những nông sản ngày xưa, là các sản vật vùng miền dù giá thành cao hơn.

GS.VS Trần Đình Long cho biết, có thể ví dụ những đặc sản như cải bẹ xanh có vị cay như mù tạt, dưa leo có hình thức thắt eo màu xanh, cà chua quả nhỏ nhiều cơm, đậu bắp, khổ qua, bầu sao... là những loại rau đặc hữu ở Việt Nam. Hay những giống lúa đặc hữu nằm trong ngân hàng gene thế giới bởi độ thơm, dẻo, giàu dinh dưỡng. Về hoa thì phong lan cũng có đến mấy chục loài đặc hữu, không có ở bất cứ nơi nào trên thế giới. Ngay ở Hà Nội cũng có các giống cây đặc sản như bưởi Diễn, cam Canh, quýt Tích Giang, nhãn muộn Ðại Thành, bưởi đỏ Mê Linh...

Hay như giống xoài Yên Châu (Sơn La), quả xoài tròn, rất thơm ngon, ngọt, bổ dưỡng, có thể nặng tới 2,5kg/quả. Xoài Yên Châu được coi là giống xoài bản địa duy nhất của miền Bắc Việt Nam được Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp của Liên Hiệp Quốc (FAO) liệt kê trong danh mục cần giữ gìn và phát triển. Xoài nổi tiếng có mùi thơm đặc trưng, hình dạng tương đối tròn, quả chín vỏ có màu xanh ngà, đốm nâu - đen lấm tấm, thịt màu vàng đỏ, vị ngọt đậm đà.

Giống bưởi đỏ Mê Linh lúc còn non trông không khác gì những loại bưởi bình thường khác với vỏ màu xanh. Chỉ khi chín, vỏ của nó mới bắt đầu có màu vàng và dần đỏ lên nhìn rất đẹp mắt. Bưởi đỏ Mê Linh có 2 loại là bưởi đỏ "Bánh Men" và bưởi đỏ "Lũm". Đây là hai giống bưởi đỏ có nguồn gene bản địa quý hiếm, có khả năng thích ứng với điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng ở nhiều địa phương. Bưởi có hương thơm đặc trưng, vị ngọt thanh...

Theo Cục Bảo tồn đa dạng sinh học, Việt Nam xếp thứ 16 trong số 25 quốc gia có tính đa dạng sinh học cao nhất thế giới. Ngân hàng Gene cây trồng quốc gia hiện đang lưu giữ rất nhiều những nguồn gene đặc sản và cổ truyền của Việt Nam, thậm chí nhiều nguồn gene không còn tồn tại ngoài sản xuất như lúa tẻ tép, mộc tuyền hay chiêm râu...

Nguồn gene bị đánh cắp

GS.VS Trần Đình Long cho biết, Việt Nam có nhiều giống cây quý hiếm, có một không hai, việc bảo hộ bản quyền giống bản địa cũng như phát triển giống theo phương thức nông nghiệp hữu cơ để duy trì tính chất gốc rất quan trọng. Thực tế, công tác bảo tồn nguồn gene của Việt Nam hiện còn nhiều bất cập. Hiện nay, một số nước có công nghệ tiên tiến đã cố tình lấy các giống bản địa về, sau đó cải tiến đi một chút để sử dụng thương mại. Sau khi được đầu tư về thương hiệu, hình ảnh, các giống này đem lại lợi nhuận cực kỳ cao so với cùng sản phẩm sản xuất ở trong nước. Chúng ta biết thế, mà chỉ đứng nhìn, không làm được gì.

Có những giống chúng ta đã đánh mất quyền bảo hộ, mất nguồn gene quý hiếm do có nhiều giống chúng ta chưa bảo vệ được. Ví dụ, như gạo Jasmine 85, chúng ta đã tạo ra giống lúa này 20 năm có lẻ, từng xuất khẩu sang Mỹ với giá cao, nhưng do không đăng ký bản quyền nên đã bị một số nước lấy mất giống để sử dụng thành thương hiệu của họ. Một số giống lúa thơm của ta cũng đã bị nước láng giềng lấy, đăng ký bản quyền, xuất khẩu đi khắp nơi.

Hay như giống thanh long, từ chỗ chỉ có thanh long ruột trắng, chúng ta nghiên cứu, lai tạo, nhập khẩu để phát triển thêm thanh long ruột đỏ. Nhưng chỉ vì không chú trọng đúng mức đến việc đăng ký bản quyền, Đài Loan (Trung Quốc) đã lấy một số gene giống thanh long của Việt Nam, lai tạo để cho ra một giống thanh long mới ưu việt hơn. Trong trường hợp này, dù biết rõ ràng họ đã vi phạm bản quyền nhưng chúng ta cũng không thể nào làm khác được bởi theo quy định, chỉ cần có một tính trạng khác đi là có thể đăng ký giống mới.

Ví dụ, Hà Nội có cây đặc sản là húng Láng thì hiện nay, gần như không còn đất để trồng húng Láng tại làng Láng nữa bởi đất đã bị đô thị hóa hết. Chỉ còn cách bảo tồn ở dạng hạt với các tính trạng ban đầu. Phương án bảo tồn tại chỗ đã không thực hiện được bởi nhà cao tầng mọc lên san sát, diện tích đất để bảo tồn là không có.

Theo GS.VS Trần Đình Long, muốn đẩy mạnh việc bảo hộ phải làm bài bản ngay từ khâu xây dựng chính sách, phải có những thay đổi mạnh mẽ trong khâu quản lý chứ không thể làm tản mát được. Nhà nước cần có chính sách hỗ trợ xúc tiến thương mại, đăng ký bản quyền, đổi mới xây dựng thương hiệu. Bên cạnh đó, cần thúc đẩy xây dựng một ngân hàng gene quốc gia, mang tầm cỡ quốc tế. Chúng ta không thể nói chuyện bảo hộ nếu cứ để người dân trồng tự phát, chạy theo thị trường...

GS.VS Trần Đình Long

Hiện Việt Nam có khoảng 35.000 mẫu giống được lưu giữ tại hệ thống bảo tồn cây trồng quốc gia do Trung tâm Tài nguyên thực vật làm đầu mối. Các giống thuộc nhóm nguồn gene: Cây ngũ cốc, cây đậu đỗ, cây rau và gia vị, cây có củ, cây ăn quả và cây công nghiệp, cây thức ăn chăn nuôi và cây cải tạo đất, cây hoa, nấm ăn và nấm dược liệu.

 


Gửi bình luận
(0) Bình luận

Tiêu điểm

Hợp đồng đặt cọc giữ chỗ tiềm ẩn nhiều rủi ro cho khách hàng

(khoahocdoisong.vn) - Chế định “đặt cọc, giữ chỗ” trong các giao dịch bất động sản hiện này đang có nhiều bất cập, điều này một mặt tiềm ẩn nhiều rủi ra cho khách hàng khi giao dịch các hợp đồng bất động sản nhưng ngược lại là miếng mồi ngon cho giới “đầu nậu”, cò đất.

Thủ tướng yêu cầu TPHCM xem lại đề xuất thu phí ô tô vào trung tâm

Thủ tướng yêu cầu UBND TPHCM phải tính toán, thảo luận kỹ, đặc biệt về hình thức thu phí ô tô vào trung tâm.

Trà dược chống nóng nắng và bệnh tật mùa hè

(khoahocdoisong.vn) - Loại trà dược với 2 vị thuốc đơn giản này có nguồn gốc từ bài thuốc cổ của lương y trứ danh đời Đường (Trung Quốc). Nó có tác dụng rất tốt để phòng chống mất mồ hôi, say nóng, say nắng và các bệnh lý viêm nhiễm đường hô hấp, viêm đường tiết niệu, viêm da...ngày hè.

Công an vẫn đề nghị truy tố ông Nguyễn Hữu Linh dù không thể "kết tội" bàn tay trái

Cơ quan CSĐT Công an quận 4, TPHCM vẫn tiếp tục đề nghị truy tố ông Nguyễn Hữu Linh, dù đã nhận được kiến nghị của luật sư Nguyễn Bá Học (Đoàn Luật sư TPHCM) yêu cầu đình chỉ vụ án, đình chỉ bị can.

ĐH Công nghệ TPHCM, ĐH Ngân hàng TPHCM, ĐH Kinh tế TPHCM công bố điểm xét tuyển

Hội đồng tuyển sinh Trường ĐH Công nghệ TPHCM chính thức công bố điểm nhận hồ sơ xét tuyển đại học năm 2019 theo phương thức xét tuyển kết quả kỳ thi THPT Quốc gia, dao động từ 16 – 18 điểm.

Uống nước dừa ngâm lá trầu không khỏi gút?

(khoahocdoisong.vn) - Bạn Nguyễn Văn Quảng (Bắc Giang) và nhiều bạn đọc khác đề nghị KH&ĐS giải đáp về thông tin lan truyền trên mạng uống nước dừa ngâm lá trầu không sau 7 ngày khỏi gút.

Nước mưa đầu mùa dễ độc

(khoahocdoisong.vn) - Không khí ô nhiễm thì nước mưa cũng ô nhiễm theo. Việc sử dụng nước mưa cho sinh hoạt cần tránh nước mưa đầu mùa, nước mưa ở các vùng ô nhiễm cao…

Mới nhất

Chữa rong kinh bằng Đông y

Gia truyền trị bệnh - Lương y Minh Phúc (Hội Đông y Vũng Tàu) - 21:00 22/07/2019
(khoahocdoisong.vn) - Đông y có rất nhiều bài thuốc điều trị rong kinh, tuy nhiên phải tuỳ theo thể chứng từng người, chọn bài thuốc theo “đối chứng trị liệu”.

Đà Nẵng tiến hành cải tạo 7,84km đường Ngô Quyền và đường Ngũ Hành Sơn

Bất động sản - Thái Bình - 21:00 22/07/2019
(khoahocdoisong.vn) - Dự án nhằm giảm thời gian cấm xe sơ mi rơ moóc, xe kéo sơ mi rơ moóc lưu thông trên trục đường Ngô Quyền - Ngũ Hành Sơn, tăng lượng hàng hóa vận chuyển qua cảng Tiên Sa, mở rộng đường gom tạo điều kiện thuận lợi đi lại cho người dân.

Bệnh do dĩn cắn

Bác sĩ của bạn - Thúy Nga (ghi) - 21:00 22/07/2019
(khoahocdoisong.vn) - Khi bị dĩn đốt sẽ bị gây ngứa, khó chịu và có thể gây viêm... Đặc biệt, dĩn đó là khả năng gây lây lan các căn bệnh truyền nhiễm với tốc độ rất cao hoặc thậm chí có khả năng truyền một số mầm bệnh như giun chỉ, viêm não…

Trần tình của Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội Sóc Trăng về đám cưới con trai đãi tiệc 3 ngày

Đời sống - C.X.L - 21:00 22/07/2019
Xung quanh ồn ào của dư luận về việc tổ chức đám cưới rình rang cho con trai, bà Hồ Thị Cẩm Đào - Trưởng Ban Dân vận Tỉnh ủy, Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Sóc Trăng, cho biết, đã báo cáo với lãnh đạo tỉnh và sẵn sàng kiểm điểm khi được yêu cầu.

Thủ tướng yêu cầu TPHCM xem lại đề xuất thu phí ô tô vào trung tâm

Thời sự - Hoài Thu - 20:54 22/07/2019
Thủ tướng yêu cầu UBND TPHCM phải tính toán, thảo luận kỹ, đặc biệt về hình thức thu phí ô tô vào trung tâm.

24 điểm, thí sinh ít cơ hội đỗ ngành CNTT Đại học Bách khoa Hà Nội

Giáo dục - Thanh Hằng   - 20:53 22/07/2019
Nếu ba môn Toán, Lý, Hóa được 24 điểm, thí sinh có thể đăng ký vào ngành CNTT ở một số trường có điểm trúng tuyển các năm trước là 22.

Điểm sàn khối ngành sức khỏe Trường ĐH Quốc tế Hồng Bàng, Nam Cần Thơ

Giáo dục - Đăng Nguyên - 20:46 22/07/2019
Điểm sàn khối ngành sức khỏe tại 2 trường: ĐH Quốc tế Hồng Bàng, ĐH Nam Cần Thơ bằng với ngưỡng đảm bảo chất lượng đầu vào của khối ngành này do Bộ GD&ĐT quy định.

Công an vẫn đề nghị truy tố ông Nguyễn Hữu Linh dù không thể "kết tội" bàn tay trái

Thời sự - Phạm Dũng - 20:35 22/07/2019
Cơ quan CSĐT Công an quận 4, TPHCM vẫn tiếp tục đề nghị truy tố ông Nguyễn Hữu Linh, dù đã nhận được kiến nghị của luật sư Nguyễn Bá Học (Đoàn Luật sư TPHCM) yêu cầu đình chỉ vụ án, đình chỉ bị can.

60 hồ sơ dự sơ tuyển PPP cao tốc Bắc Nam, có cả nhà thầu Trung Quốc

Kinh tế - Vân Bùi - 19:35 22/07/2019
(khoahocdoisong.vn) - Tính đến ngày 15/7, đã có 60 bộ hồ sơ dự sơ tuyển đã được nộp để tham gia vào 8 dự án PPP thành phần, Dự án xây dựng một số đoạn đường bộ cao tốc trên tuyến Bắc – Nam phía Đông.

Hợp đồng đặt cọc giữ chỗ tiềm ẩn nhiều rủi ro cho khách hàng

Bất động sản - Quang Minh - 19:29 22/07/2019
(khoahocdoisong.vn) - Chế định “đặt cọc, giữ chỗ” trong các giao dịch bất động sản hiện này đang có nhiều bất cập, điều này một mặt tiềm ẩn nhiều rủi ra cho khách hàng khi giao dịch các hợp đồng bất động sản nhưng ngược lại là miếng mồi ngon cho giới “đầu nậu”, cò đất.

Mổ cùng lúc 5 vị trí cứu sống bệnh nhân "gãy nửa người" do tai nạn giao thông

Khỏe - Dương Hải - 19:28 22/07/2019
PGS.TS Nguyễn Mạnh Khánh cho biết: Đây là 1 trong những ca phẫu thuật đặc biệt, kết hợp mổ 5 vị trí gãy xương cùng 1 lúc, đòi hỏi nhiều yếu tố như: Gây mê hồi sức phải đảm bảo vì khi mổ sẽ kích thích hoặc làm nặng thêm tình trạng ngực, bụng; hơn nữa cùng 1 lúc mổ nhiều chỗ, nguy cơ nhiễm trùng cao hơn, nguy cơ mất máu cao hơn.

Vụ mất trộm 8 tỷ ở khu đô thị Ciputra: Công an trích xuất các camera truy tìm kẻ gian

Nóng - Sông Yên - 19:25 22/07/2019
Ngày 22/7, theo nguồn tin riêng của PV Infonet, cơ quan Công an quận Bắc Từ Liêm (Hà Nội) đang trích xuất 2 camera của tòa nhà P2 khu đô thị Ciputra để truy tìm kẻ gian.

ĐH Công nghệ TPHCM, ĐH Ngân hàng TPHCM, ĐH Kinh tế TPHCM công bố điểm xét tuyển

Khỏe - Bạch Dương - 19:21 22/07/2019
Hội đồng tuyển sinh Trường ĐH Công nghệ TPHCM chính thức công bố điểm nhận hồ sơ xét tuyển đại học năm 2019 theo phương thức xét tuyển kết quả kỳ thi THPT Quốc gia, dao động từ 16 – 18 điểm.

Những thói quen cần tránh trước khi ngủ

Khỏe - Hà Anh - 19:19 22/07/2019
Một số thói quen trước khi đi ngủ làm ảnh hưởng đến sức khỏe từ đó làm giảm tuổi thọ của bạn.

Nước mưa đầu mùa dễ độc

Khoa học - Tô Hội - 19:00 22/07/2019
(khoahocdoisong.vn) - Không khí ô nhiễm thì nước mưa cũng ô nhiễm theo. Việc sử dụng nước mưa cho sinh hoạt cần tránh nước mưa đầu mùa, nước mưa ở các vùng ô nhiễm cao…
Xem thêm
Thông tin tòa soạn
Cơ quan thường trú TPHCM
Trung tâm truyền thông quảng cáo
2018 Bản quyền thuộc về khoahocdoisong.vn
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO