--Quảng cáo---
--Quảng cáo---

Mắc bệnh vì bồi bổ sai cách

THÚY NGA - 08:55 17/07/2021

(khoahocdoisong.vn) - Mùa hè dương khí vượng, trời nắng nóng, có thể thích đồ mát lạnh nên nhiều người tích cực ăn hoa quả, bồi bổ đồ mát lạnh... để tăng cường sức khỏe nhưng không ngờ lại bị mắc bệnh.

Ăn sai hại tỳ vị 

TTND.BS Nguyễn Xuân Hướng, nguyên Chủ tịch Hội Đông y Việt Nam cho biết, mỗi mùa hè ông đều khám và điều trị cho khá nhiều người bị bệnh vì ăn uống không đúng cách.

Chẳng hạn, vừa có bệnh nhân (55 tuổi, Hà Nội) mùa hè nóng bức không muốn ăn cơm nên tích cực bồi bổ hoa quả. Bữa đó, thấy vải ngon, bà ăn nửa chùm vải to sau đó người mệt mỏi, khó chịu... Bà đi khám thì đường huyết tăng cao, trong khi trước đó đường huyết của bà ở mức 4 - 5mmol/l, hoàn toàn bình thường. Sau khi hỏi về chế độ ăn uống, TTND.BS Nguyễn Xuân Hướng đã tư vấn cho bà, tạm giảm các thức ăn có đường, ăn uống cân bằng ngũ vị, ngũ sắc để cơ thể tự đào thải, điều chỉnh. Sau 2 tuần đường huyết đã về bình thường mà không phải uống thuốc.

Có bệnh nhân trẻ bị đau dạ dày, trào ngược dạ dày thực quản, ăn uống khó tiêu... lại thích ăn đồ mát lạnh như dưa hấu, củ đậu, kem, chè... TTND.BS Nguyễn Xuân Hướng cho biết, cơ thể cô thuộc thể hàn, lại ăn quá nhiều đồ mát lạnh nên bị bệnh hàn chứng mạn tính điều trị khó khăn và lâu dài.

Ngược lại, có một bệnh nhân thể nhiệt lại thích ăn và ăn nhiều mít, dứa... nên bị chảy máu ngoài da, xuất hiện nhiều mảng thâm tím khắp cơ thể. Nguyên nhân theo Đông y, thời tiết nóng lại ăn nhiều đồ nóng khiến huyết bị báng loạn, làm căng mạch máu, nhẹ thì rôm sẩy, mẩn ngứa... nặng thì gây xuất huyết ngoài da...

Ngoài ra, còn rất nhiều người bệnh nhẹ thì tiêu chảy, đầy bụng, khó tiêu, viêm họng và ho... nặng hơn thì mắc các bệnh về nhiệt chứng, hàn chứng mạn tính...

ThS.BS Hoàng Khánh Toàn, nguyên Chủ nhiệm Khoa Y học cổ truyền phân tích, mùa hè là mùa dương khí vượng nhất trong năm, thời tiết nóng bức và ẩm thấp. Quá trình trao đổi chất diễn ra mạnh mẽ, dương khí phát ra ngoài, âm khí tiềm phục ở trong. Các lỗ chân lông giãn rộng, mồ hôi tiết ra nhiều để điều hòa thân nhiệt nhưng cũng vì thế mà tà khí dễ xâm nhập vào trong. Hệ thống mao mạch ngoại vi cũng giãn ra, khí huyết lưu thông nhanh và mạnh hơn. Công năng của tỳ vị có xu hướng suy giảm vì nóng bức, uống nhiều làm cho dịch vị bị pha loãng, quá trình tiêu hoá và hấp thu thức ăn dễ bị rối loạn. Bởi vậy, mùa hạ nếu ăn uống sai sẽ hại đến tỳ vị và gây bệnh.

Cân đối thể trạng nhưng không được lạm dụng

TTND.BS Nguyễn Xuân Hướng cảnh báo, dân ta hay có thói quen “thanh nhiệt, giải thử” chọn đồ ăn, thức uống mát lạnh trong mùa hè nhưng lại không biết rằng, mùa nóng tuy dương khí vượng thịnh ngoài, nhưng khí âm lại tiềm ẩn bên trong cơ thể, vậy nên “trời tuy nóng chớ ham mát, dưa tuy ngon chớ ăn nhiều”. Muốn khỏe mạnh, phải biết bồi bổ ăn uống theo thể chất, để quân bình âm dương giúp cơ thể chống lại bệnh tật.

Mỗi người có một thể trạng riêng. Khi hiểu được bản thân thuộc thể trạng: Hàn, nhiệt, hay trung bình để có chế độ ăn uống, sinh hoạt phù hợp. Chẳng hạn, người thể hàn nên ăn thực phẩm ôn, ấm nhưng cũng không nên lạm dụng những thực phẩm mang tính nhiệt vì nếu ăn nhiều cũng sẽ gây mất quân bình, lâu ngày sẽ hóa hỏa, hóa phong, sinh bệnh. Hay mùa hè tùy nóng nhưng nếu người thể hàn ăn uống đồ mát lạnh, đã hàn lại càng hàn sẽ sinh hàn chứng... Tương tự như vậy, đối với người thể nhiệt lại ăn nhiều đồ cay nóng, mít, dứa... hoặc bồi bổ quá nhiều đồ mát lạnh cũng có thể dẫn tới bệnh chứng.

Theo TTND.BS Nguyễn Xuân Hướng, mỗi ngày cơ thể cần hấp thu đủ ngũ vị, ngũ sắc nhưng có chừng mực. Rau quả rất cần thiết nhưng có thể cũng không tiếp thu được nhiều nên liều lượng cần vừa phải, tránh lạm dụng quá mức, đặc biệt là đối với trẻ em, người già và những người tỳ vị hư yếu dễ bị lạnh bụng, đi lỏng. Không nên uống nước đá, ăn đồ lạnh nhất là khi vừa đi nắng về. Khi ăn, cần lắng nghe cơ thể, nếu thấy có bất kỳ phản ứng nào không tốt, nghĩa là thực phẩm đó không phù hợp với thể tạng, cần phải có sự điều chỉnh và cân đối trong nguyên liệu và chế biến.

Vào mùa hè, ngoài uống nhiều nước, thì rất cần thiết bổ sung hoa quả tươi có tính giải nhiệt, giàu vitamin C, giàu sắc tố không bão hoà và tan trong nước (đỏ, xanh dương, đen, tím).

Các loại quả ăn rất tốt như đào, mận, lê, nho, dưa hấu, thanh long, ổi. Rau có thể chọn mướp, mướp đắng, mồng tơi, rau đay, bắp cải, cần tây, cải xoăn, rau dền và các loại rau và dưa có màu xanh đậm khác. Người lớn tuổi hệ tiêu hóa kém, ăn rải rác chứ không nên ăn quá nhiều rau quả một lúc, hạn chế ăn lạnh buổi tối dễ gây tiêu chảy, rối loạn tiêu hóa.

  • Nước uống giải khát trong mùa hè
    Dinh dưỡng học đường- BS Quang Anh - 15:13 31/05/2021
    (khoahocdoisong.vn) - Nước mía là loại đồ uống giải khát phổ biến trong mùa hè. Một cốc nước mía chứa khoảng 250 calo, 30g đường tự nhiên, không có hàm lượng chất béo, cholesterol, chất xơ và protein nhưng chứa nhiều natri, kali, canxi, magie, sắt.

(0) Bình luận
Nổi bật Khoa học & Đời sống
TP.HCM phải tiêm toàn bộ vaccine Pfizer và Moderna trước 8/8
Thời sự- Bích Huệ - 10:45 05/08/2021
Sở Y tế TP.HCM đề nghị các đơn vị khẩn trương tổ chức tiêm toàn bộ vaccine Pfizer và Moderna để đảm bảo sử dụng hiệu quả theo phân bổ của Bộ Y tế.
--Quảng cáo---
--Quảng cáo---
--Quảng cáo---
  • Chăm sóc da tay khi mang găng y tế
    Khỏe- ThS.BS Tạ Quốc Hưng - 14:12 05/08/2021
    (khoahocdoisong.vn) - Găng tay y tế rất quan trọng, giúp bảo vệ bàn tay khỏi tác nhân gây bệnh, đặc biệt trong dịch bệnh Covid-19. Tuy nhiên, mang găng tay trong thời gian dài có thể gây ra các vấn đề da: viêm da tiếp xúc dị ứng, viêm da tiếp xúc kích ứng, thậm chí nấm da.
  • Giải pháp phòng chống châu chấu tre lưng vàng
    Khoa học- BA - 13:43 05/08/2021
    (khoahocdoisong.vn) - Để kiểm soát, không để châu chấu tre lưng vàng phá hoại cây trồng trên diện rộng cần thực hiện tốt những giải pháp kiểm soát châu chấu hiệu quả, ngành nông nghiệp cần tăng cường phát triển và ứng dụng biện pháp sinh học.
  • Bắc Giang liệt kê 28 dự án chưa đủ điều kiện chuyển nhượng
    Bất động sản - Xuân Hạ - 13:30 05/08/2021
    (khoahocdoisong.vn) - Sở Xây dựng tỉnh Bắc Giang vừa công bố thông tin thống kê 61 dự án nhà ở, khu đô thị, khu dân cư mới đang thực hiện đầu tư trên địa bàn tỉnh và đưa ra cảnh báo đang có rất nhiều dự án chưa đủ điều kiện chuyển nhượng.
  • VNIndex tăng trưởng cao nhất trong 21 năm hoạt động
    Kinh tế- HN - 13:26 05/08/2021
    (khoahocdoisong.vn) - Báo cáo tổng hợp giao dịch thị trường tháng 7/2021 của Sở Giao dịch chứng khoán TPHCM (HoSE) cho biết, trong tháng này VNIndex lên cao nhất trong 21 năm hoạt động với mức 1.310,05 điểm, giảm 6,99% so với tháng 6/2021 và tăng 18,68% so với đầu năm 2021.
  • Sẽ miễn, giảm thuế hỗ trợ người dân, doanh nghiệp khó khăn do Covid-19
    Thời sự- Thu Hằng - 12:39 05/08/2021
    Thường trực Chính phủ và các cơ quan cơ bản nhất trí với các giải pháp miễn, giảm thuế hỗ trợ doanh nghiệp, người dân chịu tác động của dịch Covid-19.  Việc này được thực hiện theo quy trình rút gọn.