Hai ngôi mộ hơn 5.000 năm tuổi đã được các nhà khảo cổ phát hiện tại địa điểm Jabal Al-Tayr, tỉnh Minya, phía Nam thủ đô Cairo, Ai Cập. Đây được cho là những di tích thuộc Thời kỳ Sơ triều đại ở Ai Cập (3100 trước Công nguyên đến năm 2686 trước Công nguyên).
Cuộc khai quật, do Hội đồng Cổ vật Tối cao Ai Cập dẫn đầu, diễn ra tại bờ Đông sông Nile ở một khu vực từ lâu đã được công nhận là nghĩa địa quan trọng. Theo Bộ trưởng Du lịch và Cổ vật Ai Cập, Sherif Fathy, phát hiện này cung cấp bằng chứng quý giá để lần theo quá trình phát triển của kiến trúc lăng mộ ở Ai Cập cổ đại qua các thời kỳ khác nhau đồng thời khẳng định vị thế của Jabal Al-Tayr là một nghĩa địa quan trọng được sử dụng liên tục trong hàng thiên niên kỷ.
Giám đốc Cục Cổ vật Ai Cập, ông Mohamed Abdel Badie cho biết, ngôi mộ thứ nhất có các bức tường với độ dày thu hẹp dần khi vươn cao. Đây là thiết kế có thể đại diện cho giai đoạn đầu trong quá trình phát triển các khái niệm kỹ thuật, cuối cùng dẫn đến việc xây dựng Kim tự tháp bậc thang Djoser và các kim tự tháp sau đó.
Mặc dù ngôi mộ thứ nhất có khả năng bị người đời sau khai thác đá làm vật liệu xây dựng cho các công trình khác nhưng phần còn sót lại đã lưu giữ những chi tiết quan trọng về kỹ thuật xây dựng của người Ai Cập cổ đại.
Các nhà khảo cổ đã tìm thấy dấu vết của hướng dẫn về cắt đá chính xác, cũng như hệ thống chống đỡ bằng gỗ lớn từng được sử dụng để gia cố các bức tường trong ngôi mộ.
Ngôi mộ thứ hai, nằm ở phía Nam ngôi mộ thứ nhất, có thiết kế gần như giống hệt nhưng được bảo tồn tốt hơn do không bị tác động bởi hoạt động khai thác đá về sau. Nghiên cứu sơ bộ của nhóm nghiên cứu cho thấy có sự tương đồng nổi bật giữa thiết kế của 2 ngôi mộ mới được phát hiện với ngôi mộ nổi tiếng của Vua Den ở Abydos.
Vua Den là một trong những nhà cai trị nổi bật nhất của triều đại đầu tiên tại Ai Cập. Lăng mộ của vị vua này nổi tiếng với kiến trúc tiên tiến, bao gồm lần đầu tiên ghi nhận việc sử dụng cầu thang dẫn lên phòng chôn cất. Sự tương đồng giữa các ngôi mộ ở Jabal Al-Tayr và khu phức hợp chôn cất hoàng gia của Vua Den góp phần củng cố bằng chứng cho thấy tầm quan trọng của địa điểm Minya và cho thấy một truyền thống kiến trúc chung trong giai đoạn đầu hình thành nhà nước Ai Cập.
Ngoài 2 ngôi mộ trên, các nhà khảo cổ cũng phát hiện một phần nghĩa địa thuộc thời Tiền Vương triều và Hậu nguyên tại khu vực Jabal al-Tayr. Các hài cốt trong giai đoạn này được đặt trong tư thế co quắp hoặc khom lưng, quấn trong những tấm chiếu dệt từ thực vật đã phân hủy phần lớn sau hàng thiên niên kỷ.
Những phát hiện trên có thể giúp các nhà nghiên cứu có được bức tranh toàn diện về quá trình phát triển của kiến trúc lăng mộ ở Ai Cập cổ đại qua các thời kỳ lịch sử khác nhau. Công tác khai quật tại địa điểm này vẫn đang tiếp diễn và các nhà khảo cổ kỳ vọng sẽ có thêm nhiều khám phá mới đáng chú ý giúp giải mã những bí ẩn về Ai Cập thời cổ đại.
