Thứ 2, 19/08/2019
Đường dây nóng: 0327 216 216

Mưa lụt lịch sử nhiều nơi: Nhân tai hay thiên tai?

Bảo Khánh - Khoa học - 14/08/2019 11:00
Mưa lụt lịch sử nhiều nơi: Nhân tai hay thiên tai?
(khoahocdoisong.vn) - Mưa lớn ở Tây Nguyên và Nam Bộ, đặc biệt mưa lũ gây ngập lụt chưa từng có ở Phú Quốc (Kiên Giang) là hiện tượng thời tiết dị thường. Lượng mưa tại Phú Quốc ghi nhận được cao gấp 7 lần trung bình và gần bằng một nửa lượng mưa của cả năm.

Dữ liệu mưa lớn nhất trong lịch sử quan trắc

Lũ lụt ở Phú Quốc, mưa lớn ở Tây Nguyên và Nam Bộ là những hiện tượng thời tiết dị thường. Ông Hoàng Phúc Lâm, Phó giám đốc Trung tâm Dự báo Khi tượng Thủy văn Quốc gia cho biết, từ đầu tháng 8 tới giờ ở khu vực Tây Nguyên và Nam Bộ liên tục xuất hiện mưa rào và giông trên diện rộng, đặc biệt từ ngày 5-10/8.  Ở Tây Nguyên đã xuất hiện mưa to đến rất to với tổng lượng mưa phổ biến trong 10 ngày đầu tháng 8 phổ biến từ 150-300mm.  Tại TP Buôn Ma Thuột tổng lượng mưa là 402mm, Đắk Nông là 353mm, Bảo Lộc (Lâm Đồng) lượng mưa là 375mm.  Khu vực Nam Bộ lượng mưa trong 10 ngày đầu tháng 8 cũng lên tới 100-250mm, một số nơi có mưa lớn hơn như Trại An (Đồng Nai) 437mm, đặc biệt tại Phú Quốc tổng lượng mưa trong 10 ngày đầu tháng 8 là 1167,4mm, vượt tới 7 lần so với trung bình và bằng gần một nửa so với lượng mưa cả năm và đây cũng là số liệu mưa đo được cao nhất trong lịch sử quan trắc từ 1978 đến nay.

Nguyên nhân của những cơn mưa lớn ở khu vực Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ là do gió mùa Tây Nam hoạt động với cường độ mạnh. Thời điểm gió mùa Tây Nam hoạt động mạnh cũng trùng với lúc một dải hội tụ nhiệt đới tồn tại ở khu vực biển Đông. Tương tác của gió Tây Nam mạnh và dải hội tụ nhiệt đới khiến cho mưa ở Tây Nguyên và Nam Bộ có lượng lớn và kéo dài.

 

Cộng hưởng nhiều yếu tố

Theo ông Nguyễn Văn Hưởng, Trưởng phòng Dự báo Khí hậu, Trung tâm dự báo KTTV quốc gia, năm nay gió mùa Tây Nam hoạt động mạnh hơn hẳn so với các năm trước cùng thời kỳ. Cộng thêm dải hội tụ nhiệt đới có trục đi qua khu vực Nam Trung Bộ và tồn tại một vùng hội tụ gió ngay trên khu vực Tây Nguyên và phía nam nước Lào.

Thêm vào đó, tại Nam Bán cầu trong những ngày qua liên tiếp có những đợt gió mùa tràn qua nước Úc khiến tuyết rơi dày đặc, bang Victoria phải đưa ra cảnh báo đặc biệt nguy hiểm do gió mạnh và tuyết dày. Gió mùa hoạt động mạnh ở Úc, thổi vượt qua xích đạo làm cho gió mùa Tây Nam ở khu vực Việt Nam, Biển Đông liên tục mạnh, gây mưa to đến rất to trên diện rộng ở Tây Nguyên và Nam Bộ, trong đó có đảo Phú Quốc.

Mưa lớn, ngập lụt là do nhiều hình thái thời tiết gặp nhau, song cũng còn do nhiều nguyên nhân khác như hạ tầng, hệ thống thoát nước, xây dựng... không tính toán hết để ứng phó. Các chuyên gia khí tượng dự báo, đây đã là đỉnh điểm của đợt mưa lớn lần này. Theo dự báo, mùa mưa ở khu vực Nam Bộ năm nay có thể kết thúc sớm hơn, trung bình nhiều năm mùa mưa ở khu vực Nam Bộ sẽ kết thúc vào khoảng 15/10 thì năm nay có thể trong những ngày đầu tháng 10 mùa mưa đã kết thúc. Sau đó vẫn có những đợt mưa ngắn 3 -5 ngày, thậm chí nếu có tác động của xoáy thuận nhiệt đới ảnh hưởng, ở Nam Bộ vẫn cần phải đề phòng hiện tượng mưa lớn khi mà mùa mưa được dự báo đã kết thúc.

Ngập lụt ở Tây Nguyên và Nam Bộ gây thiệt hại hơn 1.000 tỷ đồng

Theo báo cáo mới nhất của Văn phòng Thường trực Ban chỉ đạo Trung ương về Phòng, chống thiên tai, mưa lũ ở các tỉnh Đắk Nông, Đắk Lắk, Đồng Nai, Lâm Đồng đã làm 11 người chết, 5 người bị thương. Ngoài ra, gần 4.000 căn nhà bị ngập nước; 22.218ha lúa, hoa màu bị ngập; 31,55km đường giao thông bị sạt lở; 6 cống và 26 cầu bị hư hỏng... Tổng thiệt hại ước tính là 1.073 tỷ đồng.

Trong khi đó, đợt mưa ngập lịch sử tại đảo Phú Quốc (tỉnh Kiên Giang) đã khiến trên 8.400 căn nhà bị ngập, hàng nghìn người dân phải đi sơ tán, thiệt hại hơn 100 tỷ đồng.

UBND huyện Phú Quốc cho rằng, ngập lụt nặng nề này do ảnh hưởng của biến đổi khí hậu. Mặt khác, hệ thống thoát nước trong nội ô thị trấn Dương Đông đã được xây dựng 16 năm trước, chỉ phù hợp với mật độ dân cư 10.000 - 12.000 lúc đó. Với tốc độ đô thị hóa nhanh, người đông, riêng thị trấn Dương Đông đã trên 50.000 dân, kéo theo tình trạng sông rạch, ao hồ tự nhiên bị lấn chiếm, san lấp khiến nước không còn đường thoát - ngập lụt nghiêm trọng hơn.

 

Nhân tai hay thiên tai?

Liên quan đến tình hình ngập lụt tại Phú Quốc, báo cáo của Sở Xây dựng tỉnh Kiên Giang chỉ ra, tần suất mưa và lượng mưa quá lớn đã gây ra ngập nặng cho hòn đảo này. Đáng chú ý, yếu tố chủ quan được nhấn mạnh trong báo cáo là có những công trình ở Bãi Trường, do xây dựng không đạt tiến độ nên chưa đấu nối hệ thống thoát nước vào hệ thống chung của toàn tuyến. Chính những nơi chậm đấu nối đã gây ngưng chảy, tạo thành những "bụng nước". Những "bụng nước" này lâu ngày không có đường thoát đã tự phá vỡ, gây ảnh hưởng rất lớn. Một yếu tố khác bắt nguồn từ trật tự xây dựng trước đây. Người dân vì lợi ích cá nhân, không nhận thức được tác hại của việc lấn chiếm các dòng suối tự nhiên.

Chịu chung cảnh ngập lụt nghiêm trọng với đảo Ngọc Phú Quốc trong thời gian qua là TP Đà Lạt (tỉnh Lâm Đồng). Có một hiện trạng khiến các chuyên gia rất ngạc nhiên là tình trạng mưa nhỏ nhưng lũ lại rất lớn tại thành phố này. Đi tìm lời giải đáp cho vấn đề trên, các chuyên gia nhìn nhận Đà Lạt đang gánh hậu quả của nông nghiệp lạm dụng nhà kính, xây dựng nhà cửa mật độ cao. Hai tác nhân này khiến cho hệ số thấm, thoát nước giảm nghiêm trọng. Tình hình ngập lụt ở 2 địa điểm du lịch này (Phú Quốc, Đà Lạt) là hệ quả của quan niệm phi khoa học trong quản lý đô thị.

Bởi Đà Lạt là thành phố cao nguyên lẽ ra không bao giờ ngập, còn Phú Quốc ở sát biển nên nước phải thoát nhanh nhưng lại ngập nặng là điều không logic. Hai thành phố du lịch bị ngập do phát triển đô thị quá tham lam, bê tông hóa bề mặt để tăng diện tích thương mại. Chừng đó chưa đủ, họ còn lấp kênh rạch, sông hồ để kinh doanh mà bỏ qua không gian dành cho nước. Qua sự việc trên các chuyên gia khuyến cáo, đã đến lúc Đà Lạt, Phú Quốc nói riêng, các tỉnh Tây Nguyên nói chung cần có những nghiên cứu, đánh giá toàn diện các yếu tố tác động gây biến đổi cảnh quan, suy giảm hệ số thấm nước, mật độ xây dựng đô thị. Đặc biệt, cả yếu tố lâu nay chúng ta bỏ ngỏ là tổ chức sản xuất nông nghiệp.

 

Phó Thủ tướng yêu cầu kiểm tra sự cố ở hai thủy điện

Công trình thủy điện Đắk Kar (xã Hưng Bình và Đắk Ru, huyện Đắk R’lấp) có dung tích thiết kế 13 triệu m3 nước, đang trong quá trình thi công thì bị kẹt van xả, vỡ đường ống dẫn nước về nhà máy. Để phòng ngừa sự cố vỡ đập, lực lượng chức năng 2 tỉnh Bình Phước và Đắk Nông đã di dời hàng ngàn người dân ở vùng có nguy cơ bị ảnh hưởng. Hiện chủ đầu tư thủy điện Đắk Kar đã khắc phục, vận hành lại được van xả.

Tương tự, thủy điện Đắk Sin 1 (nằm trên địa bàn xã Hưng Bình và Đắk Sin, huyện Đắk R’lấp), đang vận hành thì vỡ ống áp lực dẫn buộc phải xả lũ khẩn cấp. Mưa lũ khu vực Tây Nguyên những ngày qua cũng khiến hàng chục nghìn tấn đất, đá đổ xuống các tuyến đường giao thông vào nhà máy gây cô lập.

Về sự cố đối với hai công trình thủy điện nói trên có nguy cơ gây mất an toàn đối với dân cư vùng hạ du thuộc các tỉnh Đắk Nông, Bình Phước, Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng đã có công văn yêu cầu Bộ Công Thương chủ trì, phối hợp với Ban chỉ đạo Trung ương về phòng, chống thiên tai, Bộ Xây dựng, UBND tỉnh Đắk Nông và các cơ quan liên quan tổ chức, kiểm tra công tác quản lý an toàn và vận hành các đập, hồ chứa thủy điện trên; chỉ đạo, xử lý nghiêm các sai phạm (nếu có) theo đúng quy định của pháp luật, báo cáo Thủ tướng Chính phủ kết quả xử lý trước ngày 10/9/2019.

Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Công Thương và UBND tỉnh Đắk Nông theo chức năng quản lý nhà nước và nhiệm vụ được giao chỉ đạo, giám sát chủ các đập, hồ chứa nước khẩn trương khắc phục sự cố, triển khai ngay các biện pháp đảm bảo an toàn cho công trình và dân cư vùng hạ du theo đúng quy định tại Nghị định số 114/2018/NĐ-CP ngày 4/9/2018, không cho phép tích nước nếu chưa bảo đảm vận hành an toàn.

 


Gửi bình luận
(0) Bình luận

Tiêu điểm

Học sinh giỏi ở Anh về Việt Nam bị đánh giá là chậm tiến

Đó là chia sẻ của một người mẹ về sự bất cập hiện hữu đến với chính con mình tại “Diễn đàn giáo dục Việt Nam 2019: Những viễn cảnh giáo dục mới”.

Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã chỉ đạo người phá cây rừng của dân

Liên quan vụ dân “tố” ông Trần Văn Cân - Bí thư Đảng ủy kiêm Chủ tịch UBND xã Phong Xuân (huyện Phong Điền, tỉnh TT-Huế) hủy hoại cây rừng của dân, mới đây, Ủy ban Kiểm tra (UBKT) Huyện ủy Phong Điền đã hoàn tất báo cáo kiểm tra, qua đó khẳng định ông Cân là người trực tiếp chỉ đạo người làm thuê dùng rựa hủy hoại cây trồng của hộ có rừng lân cận.

Cảnh sát hình sự TP.HCM, 24h phá án vụ 'cuồng sát' hiệp sĩ đường phố

Đại tướng Tô Lâm, Bộ trưởng Công an từng nhiều lần khen ngợi, đánh giá cao lực lượng Cảnh sát hình sự, Công an TP.HCM vì những cuộc phá án thần tốc.

Chuyện chưa kể về đường dây sản xuất xăng giả lớn nhất cả nước

Một đường dây sản xuất, buôn bán xăng giả với quy mô rất lớn đã được Công an tỉnh Ðắk Nông phối hợp với các cục nghiệp vụ Bộ Công an, Công an các địa phương khám phá gây chấn động dư luận với hàng trăm triệu lít xăng giả được bán ra thị trường.

Những kỷ lục từ bom tấn truyền hình 'Về nhà đi con'

Bộ phim gia đình quốc dân khép lại hành trình 90 tập phim trong suốt hơn 4 tháng với những chuyện không thể tin nổi.

Nhận cuộc gọi lạ, mẹ nữ sinh 17 tuổi mất tích ở Hà Nội lo con bị bán

Sau thời gian tìm kiếm không thấy, chị Tuyến bất ngờ nhận được cuộc gọi của người đàn ông báo biết nơi ở của con gái.

Xe khách lật trên quốc lộ, hàng chục người nháo nhào đập kính thoát thân

Lực lượng chức năng sau đó đã tổ chức khám nghiệm hiện trường, điều tra nguyên nhân vụ tai nạn.

Mới nhất

Tài khoản facebook định danh mới được livestream?

Công nghệ - Vân Anh - 20:16 18/08/2019
Bộ TTTT đang yêu cầu Facebook phải triển khai định danh tài khoản người dùng tại Việt Nam và chỉ cho phép các tài khoản định danh mới được livestream.

Chuyện chưa kể về đường dây sản xuất xăng giả lớn nhất cả nước

Pháp luật - Văn Thành - 20:09 18/08/2019
Một đường dây sản xuất, buôn bán xăng giả với quy mô rất lớn đã được Công an tỉnh Ðắk Nông phối hợp với các cục nghiệp vụ Bộ Công an, Công an các địa phương khám phá gây chấn động dư luận với hàng trăm triệu lít xăng giả được bán ra thị trường.

Bổ sung canxi khi bị gai cột sống

Chữa bệnh không dùng thuốc - Thúy Nga - 20:05 18/08/2019
(khoahocdoisong.vn) - Nhiều người cho rằng canxi chính là thủ phạm gây nên chứng gai cột sống và việc uống canxi sẽ khiến cho các gai xương phát triển dài hơn. Tuy nhiên, vẫn cần bổ sung canxi cho đúng để điều trị bệnh và giúp cột sống phát triển.

Viêm tuyến tiền liệt giảm khả năng sinh sản

Khỏe - Thúy Nga - 20:04 18/08/2019
(khoahocdoisong.vn) - Tiền liệt tuyến giúp bảo vệ và hỗ trợ tinh trùng di chuyển trong cả đường sinh dục nam và nữ, nếu bị viêm mà không điều trị sẽ gây ảnh hưởng tới khả năng sinh sản.

Tránh bệnh do muỗi đốt

Tư vấn - Hà Bình - 20:01 18/08/2019
(khoahocdoisong.vn) - Sốt xuất huyết, viêm não Nhật Bản, sốt rét… đều có thể do bị muỗi đốt. Vào mùa mưa, người dân cần phòng tránh, hạn chế tối đa muỗi, côn trùng sinh sống ở khu vực trong nhà, sân vườn.

Ba bài thuốc cổ phương trị viêm khớp dạng thấp

Gia truyền trị bệnh - LY Phan Thị Thạnh - 20:00 18/08/2019
(khoahocdoisong.vn) - Theo y học cổ truyền, viêm khớp dạng thấp (VKDT) thuộc hội chứng bệnh cơ khớp, có nhiều nguyên nhân, phần nhiều bên trong chức năng gan, thận, gân, xương bị suy yếu, bên ngoài ngoại cảm tà khí phong, hàn, thấp, tý gây ngưng đọng huyết dịch, gây đau tại khớp.

Ăn kiêng khi gan bị bệnh

Bác sĩ của bạn - Khánh Thủy - 19:58 18/08/2019
(khoahocdoisong.vn) - Người có bệnh gan nhiễm mỡ nên ăn nhiều rau xanh và hoạt động thể lực như (thể dục thể thao) và lối sống lành mạnh. Chế độ ăn phải thực hiện kiên trì đảm bảo đủ năng lượng, kết hợp với tập thể dục đều đặn vừa sức tối thiểu 30- 60 phút mỗi ngày, tập ít nhất 5 ngày trong tuần.

Nên đeo khẩu trang che cả tai

Hỏi đáp - Hà Bình - 19:55 18/08/2019
(khoahocdoisong.vn) - Nên chọn loại khẩu trang có vật liệu cản bụi tốt và có phần che lên cả tai.

Hoa nhài trị ngoại cảm phát sốt

Gia truyền trị bệnh - BS Nguyễn Phan Trúc Nguyên - 19:51 18/08/2019
(khoahocdoisong.vn) - Nhài (lài) là loại hoa rất thơm, được nhiều người trồng lấy hoa uớp trà, nếu biết sử dụng còn là vị thuốc phòng trị một số bệnh hiệu quả.

Suy giãn tĩnh mạch

Bác sĩ của bạn - Khánh Thủy - 19:50 18/08/2019
(khoahocdoisong.vn) - Suy giãn tĩnh mạch chân là hiện tượng suy giảm chức năng đưa máu trở về tim của hệ thống tĩnh mạch nằm ở vùng chân dẫn đến hiện tượng máu ứ đọng lại, gây ra những biến đổi về huyết động và biến dạng tổ chức mô xung quanh.

Biểu hiện của hôn mê do suy giáp

Bác sĩ của bạn - Thúy Nga - 19:48 18/08/2019
(khoahocdoisong.vn) - Hôn mê do suy giáp là một biến chứng rất nặng, tỷ lệ tử vong cao. Bệnh thường xảy ra ở người cao tuổi (trên 60), có tiền sử suy chức năng tuyến giáp lâu ngày...

Món ăn bài thuốc chữa chứng huyết hư hàn

Khỏe - LY. Minh Phúc - 19:47 18/08/2019
(khoahocdoisong.vn) - Theo y học cổ truyền, phụ nữ kinh nguyệt sau ngày định kỳ phần nhiều do huyết hư hàn, chức năng nội tạng yếu, vận hóa kém, nguyên nhân liên quan đến ăn uống sinh hoạt không tốt, hay ăn sống lạnh, hoặc đi mưa gió lạnh hàn tà xâm nhiễm, lo nghĩ uất giận thái quá nội thương vận hóa kém huyết hư kinh trễ kỳ…Phép trị chủ yếu ôn bổ khí huyết, dưỡng tỳ thận điều kinh.

Học sinh giỏi ở Anh về Việt Nam bị đánh giá là chậm tiến

Giáo dục - Thanh Hùng - 19:08 18/08/2019
Đó là chia sẻ của một người mẹ về sự bất cập hiện hữu đến với chính con mình tại “Diễn đàn giáo dục Việt Nam 2019: Những viễn cảnh giáo dục mới”.

Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã chỉ đạo người phá cây rừng của dân

Thời sự - Ngọc Văn - 19:01 18/08/2019
Liên quan vụ dân “tố” ông Trần Văn Cân - Bí thư Đảng ủy kiêm Chủ tịch UBND xã Phong Xuân (huyện Phong Điền, tỉnh TT-Huế) hủy hoại cây rừng của dân, mới đây, Ủy ban Kiểm tra (UBKT) Huyện ủy Phong Điền đã hoàn tất báo cáo kiểm tra, qua đó khẳng định ông Cân là người trực tiếp chỉ đạo người làm thuê dùng rựa hủy hoại cây trồng của hộ có rừng lân cận.

Những kỷ lục từ bom tấn truyền hình 'Về nhà đi con'

Đời sống - Mỹ Anh - 18:55 18/08/2019
Bộ phim gia đình quốc dân khép lại hành trình 90 tập phim trong suốt hơn 4 tháng với những chuyện không thể tin nổi.
Xem thêm
Thông tin tòa soạn
Cơ quan thường trú TPHCM
Trung tâm truyền thông quảng cáo
2018 Bản quyền thuộc về khoahocdoisong.vn
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO