Trẻ nhỏ có nguy cơ gặp các tình huống cấp cứu liên quan đến tai, mũi, họng do đặc điểm giải phẫu đường thở còn hẹp, phản xạ bảo vệ chưa hoàn thiện và thói quen khám phá đồ vật bằng miệng, mũi hoặc tai. Việc nhận biết sớm và xử trí đúng cách có thể giúp giảm nguy cơ biến chứng nghiêm trọng.

Dị vật đường thở hoặc dị vật vùng hầu họng

Dị vật đường thở xảy ra khi thức ăn hoặc vật nhỏ mắc tại thanh quản, khí quản hoặc phế quản, gây cản trở lưu thông khí. Đây là một cấp cứu có thể đe dọa tính mạng nếu không được xử trí kịp thời.

Các dị vật thường gặp ở trẻ gồm: Hạt lạc, bỏng ngô, nho, kẹo cứng, đồng xu, pin cúc áo, mảnh đồ chơi nhỏ, hạt cườm...

Để phòng ngừa, không để trẻ tiếp cận các vật nhỏ dễ nuốt; Không cho trẻ vừa ăn vừa chạy nhảy, cười đùa; Trẻ nhỏ cần được giám sát khi ăn, đặc biệt với các thực phẩm có nguy cơ gây hóc.

Trường hợp trẻ bị hóc dị vật: Nếu trẻ vẫn ho hiệu quả, còn khóc hoặc nói được, hãy để trẻ tiếp tục ho để tự tống dị vật ra ngoài; Không đưa tay móc họng mù, vì có thể đẩy dị vật vào sâu hơn. Nếu trẻ không thể khóc, không nói được, không ho hiệu quả, tím môi hoặc khó thở, cần gọi cấp cứu ngay và tiến hành sơ cứu tắc nghẽn đường thở phù hợp với lứa tuổi.

Pin cúc áo hoặc nam châm là những dị vật đặc biệt nguy hiểm, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay lập tức.

Chảy máu mũi (xuất huyết mũi)

Xuất huyết mũi là tình trạng chảy máu từ niêm mạc hốc mũi, thường gặp ở trẻ em do niêm mạc mũi mỏng, hệ mao mạch phong phú.

Nguyên nhân thường gặp: Ngoáy mũi hoặc chấn thương niêm mạc mũi; Không khí khô; Viêm mũi dị ứng, viêm mũi do nhiễm virus; Xì mũi quá mạnh; Dị vật mũi.

Cách xử trí đúng: Cho trẻ ngồi thẳng, hơi cúi đầu về phía trước; Dùng ngón tay bóp chặt phần mềm của cánh mũi trong 10–15 phút liên tục; Cho trẻ thở bằng miệng trong thời gian cầm máu.

Không nên: Ngửa đầu ra sau vì máu có thể chảy xuống họng gây sặc hoặc buồn nôn; Nhét giấy hoặc bông quá sâu vào mũi.

Cần đưa trẻ đi khám nếu: Chảy máu kéo dài trên 20 phút dù đã ép mũi đúng cách; Chảy máu tái phát nhiều lần; Chảy máu sau chấn thương vùng đầu hoặc vùng mặt.

Để phòng ngừa, có thể giữ ẩm niêm mạc mũi bằng dung dịch nước muối sinh lý hoặc duy trì độ ẩm không khí phù hợp.

Chấn thương tai và dị vật ống tai ngoài

Tai không chỉ đảm nhiệm chức năng nghe mà còn tham gia kiểm soát thăng bằng. Các tổn thương vùng tai có thể ảnh hưởng đến chức năng thính giác và hệ tiền đình.

Nguyên nhân thường gặp: Té ngã hoặc va đập vùng đầu tai; Chấn thương khi chơi thể thao; Tiếp xúc tiếng ồn cường độ lớn kéo dài; Đưa vật lạ vào ống tai (tăm bông, kẹp tóc, đồ chơi nhỏ...)

Biện pháp phòng ngừa: Không đưa bất kỳ vật nào vào ống tai, kể cả tăm bông; Hạn chế tiếp xúc với tiếng ồn lớn trong thời gian dài; Sử dụng dụng cụ bảo hộ phù hợp khi tham gia thể thao

Nếu nghi ngờ trẻ có dị vật trong tai: Không cố gắng tự lấy dị vật bằng nhíp, que hoặc vật cứng; Không nhỏ thuốc tai khi chưa xác định tình trạng màng nhĩ; Đưa trẻ đến bác sĩ chuyên khoa tai mũi họng để được lấy dị vật an toàn

TS.BS Lê Hồng Anh (Trưởng khoa Tai Thần Kinh, Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung Ương)

>>> Mời quý độc giả theo dõi video: Ám ảnh mùi hôi không thể chịu nổi từ những con sông chết ở Hà Nội

​

​