Cảnh quan Bungle Bungle Range nằm trong Vườn quốc gia Purnululu, thuộc vùng Kimberley xa xôi của bang Tây Australia. Nhìn từ trên cao, nơi đây gồm hàng trăm khối đá hình mái vòm nối tiếp nhau, nổi bật giữa thảm thực vật khô hạn với những đường sọc ngang tương phản rõ rệt. Có nơi, các khối đá cao khoảng 250 m so với đồng bằng xung quanh, tạo thành một mê cung tự nhiên gồm những tháp đá, khe núi sâu và hẻm vực hẹp. Cảnh quan độc đáo này khiến Bungle Bungle trở thành một trong những địa hình sa thạch nổi tiếng nhất thế giới.
Những khối đá ấy hình thành từ sa thạch giàu thạch anh có nguồn gốc từ kỷ Devon, cách đây hàng trăm triệu năm. Qua thời gian dài nâng lên, phong hóa và xói mòn, các lớp đá dần bị chia cắt thành những mái vòm tròn giống tổ ong khổng lồ. Quá trình này diễn ra mạnh mẽ trong khoảng 20 triệu năm gần đây, tạo nên những hình dạng đặc trưng mà khó có nơi nào khác sánh được. Năm 2003, Vườn quốc gia Purnululu được UNESCO công nhận là Di sản Thế giới nhờ giá trị địa chất và cảnh quan nổi bật.
Những mái vòm sa thạch với các dải màu cam và đen đặc trưng tại Bungle Bungle Range. Ảnh: 360grad-travel.club
Điều làm nên vẻ ngoài khác thường của Bungle Bungle là những đường sọc tự nhiên chạy quanh bề mặt đá. Các dải màu cam hình thành chủ yếu do lớp khoáng chất chứa sắt bị oxy hóa, trong khi những dải tối thường liên quan đến lớp vỏ sinh học của vi khuẩn lam. Những vi sinh vật này phát triển trên bề mặt đá trong điều kiện thích hợp, tạo thành lớp phủ sẫm màu và góp phần ổn định, bảo vệ sa thạch khỏi xói mòn. Vì vậy, những đường sọc không đơn thuần là các lớp đá có màu sắc khác nhau mà còn phản ánh sự tương tác lâu dài giữa địa chất, khí hậu và sinh vật.
Mưa và ánh sáng cũng khiến cảnh quan thay đổi đáng kể. Sau những trận mưa, các lớp phủ sinh học có thể chuyển sang màu sẫm hoặc xanh hơn, làm các đường vân nổi bật trên nền đá cam. Những khe núi hẹp như Echidna Chasm và Cathedral Gorge tạo nên sự tương phản với các mái vòm tròn bên ngoài. Tại một số nơi, những cây cọ quạt bản địa mọc dọc theo vách đá và các vùng trũng có nước theo mùa, tạo nên những mảng xanh bất ngờ giữa cảnh quan bán khô hạn.
Các khe núi và hẻm vực sâu nằm xen giữa những khối sa thạch của Purnululu. Ảnh: Wikimedia Commons
Dù ngày nay nổi tiếng với khách du lịch và giới địa chất, khu vực này đã được người bản địa Australia biết đến từ rất lâu trước khi trở thành điểm đến quốc tế. Những cộng đồng bản địa có mối liên hệ văn hóa sâu sắc với vùng đất, các nguồn nước và cảnh quan xung quanh. Trong khi đó, phần lớn công chúng Australia chỉ biết đến Bungle Bungle rộng rãi từ những thập niên cuối thế kỷ XX. Vườn quốc gia Purnululu được thành lập năm 1987, sau đó được đưa vào Danh sách Di sản Thế giới năm 2003.
Ngày nay, hành trình khám phá Bungle Bungle vẫn đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng vì khu vực nằm xa các đô thị lớn và đường tiếp cận có thể khó đi, đặc biệt trong mùa mưa. Du khách có thể đi bộ qua các hẻm vực, quan sát những mái vòm từ các tuyến đường mòn hoặc ngắm toàn cảnh từ máy bay. Tuy nhiên, sa thạch ở đây khá dễ bị tổn thương bởi xói mòn, còn các lớp vỏ sinh học trên bề mặt đá phát triển chậm. Việc tuân thủ quy định tham quan giúp bảo vệ một cảnh quan đã mất hàng triệu năm để hình thành.
Bungle Bungle Range không chỉ gây ấn tượng bởi vẻ ngoài giống những tổ ong khổng lồ được nhuộm màu, mà còn cho thấy địa hình Trái Đất được tạo nên từ sự kết hợp phức tạp giữa đá, nước, khí hậu và sự sống. Những đường sọc cam đen tưởng như đơn giản thực chất lưu giữ câu chuyện lâu dài về lịch sử địa chất và các sinh vật nhỏ bé đang góp phần định hình bề mặt hành tinh.
