Bồ nông nâu (Pelecanus occidentalis) là một trong những loài chim biển ấn tượng nhất châu Mỹ. Chúng sinh sống dọc bờ biển Đại Tây Dương và Thái Bình Dương, từ Mỹ đến vùng Caribe và ven bờ Peru. Với sải cánh rộng hơn hai mét, chiếc mỏ dài kỳ lạ cùng túi cổ khổng lồ, bồ nông nâu trông vừa cổ quái vừa đầy khí chất cổ đại.
Ảnh: Wikimedia Commons.
Điều khiến loài chim này nổi tiếng chính là cách săn mồi ngoạn mục hiếm thấy trong thế giới chim biển. Không giống nhiều họ hàng khác chỉ vớt cá gần mặt nước, bồ nông nâu lao thẳng từ trên cao xuống biển với tốc độ cực lớn. Khi phát hiện đàn cá, chúng gập cánh rồi đâm đầu xuống nước như một quả tên lửa sống. Cú va chạm mạnh đến mức cơ thể chim phải có các túi khí dưới da và cấu trúc đặc biệt ở ngực để giảm chấn động.
Ảnh: Wikimedia Commons.
Sau cú bổ nhào, chiếc túi cổ khổng lồ dưới mỏ hoạt động như một tấm lưới nước. Nó có thể chứa tới hơn 10 lít nước cùng cá mắc kẹt bên trong. Bồ nông sẽ ngẩng đầu, ép nước thoát ra rồi nuốt gọn con mồi. Cảnh tượng ấy khiến nhiều người lần đầu chứng kiến có cảm giác như xem một cỗ máy săn cá được thiết kế riêng cho đại dương.
Dù trông to lớn và hơi ngốc nghếch trên cạn, bồ nông nâu lại là những phi công biển điêu luyện. Chúng bay sát mặt sóng để tận dụng luồng khí nâng, gần như không cần vỗ cánh trong thời gian dài. Hàng đàn bồ nông lướt trên biển lúc hoàng hôn tạo nên một trong những hình ảnh đặc trưng nhất của bờ biển nhiệt đới châu Mỹ.
Ảnh: Wikimedia Commons.
Thế nhưng loài chim này từng suýt biến mất khỏi nhiều khu vực vào thế kỷ 20. Thuốc trừ sâu DDT tích tụ trong chuỗi thức ăn khiến vỏ trứng của chúng mỏng bất thường và dễ vỡ. Nhờ lệnh cấm DDT cùng các chương trình bảo tồn, quần thể bồ nông nâu đã phục hồi mạnh mẽ và trở thành một trong những câu chuyện thành công nổi tiếng của công tác bảo tồn động vật hoang dã.
Ngày nay, bồ nông nâu vẫn tiếp tục lao xuống mặt biển bằng những cú săn đầy kịch tính. Giữa sóng gió và ánh chiều ven đại dương, chúng mang dáng vẻ của một sinh vật vừa cổ xưa vừa hoàn hảo, như thể đã được tiến hóa riêng cho nghệ thuật lao xuống nước từ bầu trời.
