Kính viễn vọng không gian Nancy Grace Roman của NASA dự kiến sẽ được phóng vào khoảng mùa thu năm 2026 đến mùa xuân năm 2027. Thông tin mới nhất cho thấy, nó không chỉ tìm kiếm các hành tinh mà còn "nghe lén" nhịp tim của 300.000 ngôi sao khổng lồ đỏ trong Dải Ngân hà.
Được biết, Kính viễn vọng không gian Nancy Grace Roman có gương chính đường kính 2,4 mét, cùng kích thước với kính viễn vọng Hubble, nhưng trường nhìn của nó lớn hơn gấp 100 lần.
Ngoài việc nghiên cứu vật chất tối và năng lượng tối, Dự án Khảo sát Vùng Thời gian Va chạm Thiên hà (Galactic Bump Time Domain Survey) của Kính viễn vọng không gian Nancy Grace Roman sẽ nhắm mục tiêu vào hàng triệu ngôi sao ở trung tâm Dải Ngân hà, sử dụng hiện tượng vi thấu kính hấp dẫn để tìm kiếm các hành tinh. Khi lực hấp dẫn của một hành tinh khuếch đại ánh sáng từ các ngôi sao nền trong thời gian ngắn, Kính viễn vọng không gian Nancy Grace Roman sẽ có thể thu được tia sáng le lói đó.
Tuy nhiên, sự lấp lánh của các ngôi sao không chỉ do các hành tinh gây ra. Các bong bóng năng lượng chuyển động bên trong các sao khổng lồ đỏ tạo ra các rung động, khi truyền đến bề mặt, làm cho ngôi sao sáng lên một chút. Các nhà khoa học gọi nghiên cứu này là "địa chấn học sao", và bằng cách quan sát tần số của các rung động này, họ có thể ước tính kích thước, khối lượng và tuổi của một ngôi sao khổng lồ đỏ. Hiểu được các đặc điểm của các ngôi sao khổng lồ đỏ cũng gián tiếp giúp chúng ta hiểu được hệ thống hành tinh của chúng.
Ước tính sơ bộ cho thấy, Nancy Grace Roman có thể phát hiện ít nhất 300.000 sự kiện địa chấn sao từ sao khổng lồ đỏ, với tiềm năng tối đa là 650.000 sự kiện, trong đó 358.000 sự kiện nằm ở vùng phình trung tâm của Dải Ngân hà. Đây sẽ là mẫu địa chấn sao lớn nhất từng được ghi nhận.
Điều thú vị hơn nữa là Kính viễn vọng không gian Nancy Grace Roman không chỉ hé lộ những bí mật của các ngôi sao chủ hành tinh, mà còn có thể phát hiện ra "các cụm sao trẻ" bị che khuất bởi bụi ở trung tâm Dải Ngân hà, cho phép các nhà thiên văn học khám phá lại lịch sử của Dải Ngân hà.
Trong tương lai, nó thậm chí có thể cho chúng ta biết về sự sống và cái chết của các hành tinh, khi các ngôi sao chủ của chúng giãn nở thành sao khổng lồ đỏ, và thậm chí giúp chúng ta dự đoán số phận tương lai của hệ mặt trời. Có thể thấy, Kính viễn vọng không gian Nancy Grace Roman của NASA không chỉ nhìn xa mà còn "nghe" được rất sâu, và những bí mật của trung tâm Dải Ngân hà sắp sửa được hé lộ.