Sức khoẻ 360

Khối u dưới da đùi, phát hiện ấu trùng sán nhái dài 7 cm

Người bệnh không có yếu tố phơi nhiễm điển hình, nhưng từng tắm suối và có thể uống phải nước trong lúc bơi.

Khối u dưới da chứa ấu trùng dài 7 cm

Anh T.M.Đ. (40 tuổi, Hà Nội), trước đó hoàn toàn khỏe mạnh, bất ngờ phát hiện một khối u nhỏ dưới da ở mặt trong đùi trái. Khối u không gây đau, đôi khi chỉ ngứa nhẹ. Người bệnh cũng xuất hiện những cơn đau bụng không rõ nguyên nhân.

Lo lắng trước tổn thương bất thường, anh Đ. đến bệnh viện thăm khám. Siêu âm vùng mặt trong đùi trái cho thấy một khối giảm âm, kích thước khoảng 3,2 x 4 cm.

Các bác sĩ phẫu thuật lấy bỏ tổn thương. Bất ngờ, bên trong khối tổn thương có một ấu trùng màu trắng, dẹt, dài khoảng 7 cm, nghi là ấu trùng sán nhái.

Mẫu bệnh phẩm được gửi xét nghiệm phân tích phân tử. Kết quả xác định ký sinh trùng thuộc giống Spirometra.

Tại Phòng khám Ký sinh trùng, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, các bác sĩ không ghi nhận những yếu tố phơi nhiễm thường gặp ở người bệnh như ăn thịt sống, thực phẩm chưa được nấu chín kỹ hoặc sử dụng thịt động vật đắp lên vết thương hở.

Tuy nhiên, anh Đ. cho biết hơn một tháng trước từng đi tắm suối cùng bạn bè. Trong quá trình bơi lội, anh có thể đã vô tình uống phải nước suối.

san-nhai.jpg
Bác sĩ thăm khám cho bệnh nhân - Ảnh BVCC

Ấu trùng có thể di chuyển qua nhiều mô

PGS.TS Lê Trần Anh, Phòng khám Ký sinh trùng, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho biết, bệnh ấu trùng sán nhái là bệnh ký sinh trùng do ấu trùng của sán thuộc giống Spirometra gây ra.

Con người có thể nhiễm ấu trùng khi uống phải nước có chứa các loài giáp xác nhỏ (Cyclops) mang ấu trùng hoặc ăn phải vật chủ chứa ấu trùng chưa được nấu chín.

Một nguy cơ khác là sử dụng mô của động vật như ếch, nhái để đắp lên vùng da tổn thương hoặc mắt theo một số tập quán dân gian.

Sau khi xâm nhập cơ thể, ấu trùng có khả năng di chuyển qua các mô và đến nhiều vị trí khác nhau. Mức độ nguy hiểm phụ thuộc vào vị trí cũng như số lượng ấu trùng.

Ở mô dưới da và cơ, ấu trùng có thể tạo thành các khối hoặc nốt tổn thương di động, gây ngứa, sưng, đau hoặc viêm tại chỗ. Do triệu chứng ban đầu thường không rõ ràng, người bệnh dễ chủ quan.

Đáng lưu ý, nếu ấu trùng ở vùng mắt, người bệnh có thể bị sưng phù mi mắt, đau nhức, chảy nước mắt, tổn thương các cấu trúc của mắt và thậm chí ảnh hưởng thị lực.

Trong những trường hợp hiếm gặp, ấu trùng di chuyển vào hệ thần kinh trung ương có thể gây đau đầu, co giật, rối loạn ý thức, yếu liệt hoặc các biểu hiện thần kinh khác.

Một đặc điểm khiến bệnh dễ bị bỏ sót là khoảng thời gian từ khi nhiễm đến lúc xuất hiện triệu chứng có thể kéo dài. Vì vậy, những khối bất thường dưới da không rõ nguyên nhân cần được thăm khám, đặc biệt khi khối có tính chất di động, tái xuất hiện hoặc kèm ngứa, đau.

san-nhai-2.jpg

Phẫu thuật có thể loại bỏ triệt để tổn thương khu trú

Theo PGS.TS Lê Trần Anh, phương pháp điều trị sán nhái phụ thuộc vào vị trí và mức độ tổn thương của từng người bệnh.

Với trường hợp anh Đ., tổn thương khu trú tại một vị trí và có thể phẫu thuật lấy bỏ ấu trùng. Phương pháp này có thể mang lại hiệu quả triệt để và thường không cần điều trị bằng thuốc chống ký sinh trùng.

Nếu không thể phẫu thuật do tổn thương ở nhiều vị trí hoặc nằm tại vị trí nguy hiểm, bác sĩ có thể cân nhắc điều trị bằng thuốc chống ký sinh trùng.

san-nhai-3.jpg
Bác sĩ tư vấn cho bệnh nhân - Ảnh BVCC

Từ trường hợp trên, PGS.TS Lê Trần Anh khuyến cáo người dân không nên chủ quan với những khối hoặc nốt bất thường xuất hiện dưới da.

Đặc biệt, người có tiền sử tiếp xúc với nguồn nước không bảo đảm vệ sinh, ăn thực phẩm chưa nấu chín hoặc từng áp dụng các phương pháp dân gian sử dụng mô động vật cần thông báo đầy đủ với bác sĩ khi đi khám.

Việc phát hiện sớm giúp xác định đúng nguyên nhân và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp, nhất là khi ấu trùng có khả năng di chuyển đến những vị trí nguy hiểm như mắt hoặc hệ thần kinh trung ương.

Cách phòng nhiễm ấu trùng sán nhái

- Sử dụng nguồn nước sạch; uống nước đã đun sôi hoặc được xử lý an toàn.

- Không ăn ếch, nhái, rắn và các loại động vật khác khi còn sống hoặc chưa nấu chín kỹ.

- Không dùng thịt hoặc bộ phận động vật sống đắp lên vết thương, vùng da tổn thương hoặc mắt.

- Khi xuất hiện khối, nốt bất thường dưới da không rõ nguyên nhân, cần đi khám thay vì tự điều trị.

>>> Mời quý độc giả xem video: Mối nguy hại khi nhiễm ấu trùng sán nhái

Nguồn video Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cung cấp
back to top