Ngày 27/7, tại trụ sở Bộ Xây dựng, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Tường Văn chủ trì Hội đồng thẩm định liên ngành Đề án đề nghị công nhận tỉnh Bắc Ninh đạt tiêu chí đô thị loại I. Hội đồng thẩm định thống nhất đánh giá Đề án cơ bản đáp ứng các tiêu chí của đô thị loại I.

Tạo động lực phát triển mới cho Bắc Ninh

Sau khi hợp nhất tỉnh Bắc Giang và tỉnh Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh mới có không gian phát triển rộng lớn, quy mô dân số, kinh tế và hệ thống đô thị được mở rộng, tạo điều kiện hình thành một cực tăng trưởng mới của quốc gia.

Tại Kết luận số 52-KL/TW ngày 20/6/2026, Bộ Chính trị đã đồng ý chủ trương thành lập thành phố Bắc Ninh trực thuộc Trung ương. Vì vậy, việc xem xét, công nhận tỉnh Bắc Ninh đạt tiêu chí đô thị loại I là cần thiết, phù hợp với định hướng phát triển, đồng thời là cơ sở để báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét việc thành lập thành phố Bắc Ninh trực thuộc Trung ương theo quy định.

Theo Quy hoạch vùng Đồng bằng sông Hồng thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, Bắc Ninh là một bộ phận của trung tâm công nghiệp vùng Thủ đô Hà Nội, định hướng phát triển thành trung tâm công nghiệp chế tạo hiện đại hàng đầu cả nước trong các lĩnh vực điện tử, công nghệ thông tin, sản xuất chip và linh kiện bán dẫn; đồng thời phát triển mạnh dịch vụ logistics, đổi mới sáng tạo, thương mại và dịch vụ chất lượng cao.

Điều chỉnh Quy hoạch tổng thể hệ thống đô thị và nông thôn thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 xác định Bắc Ninh là đô thị loại I, đô thị trung tâm vùng Đồng bằng sông Hồng, có vai trò là trung tâm quốc gia với chức năng tổng hợp, cực tăng trưởng của vùng và là một thành phần quan trọng của Vùng đô thị Hà Nội.

Phạm vi nghiên cứu lập Đề án là toàn bộ tỉnh Bắc Ninh sau sáp nhập, với diện tích tự nhiên 4.713,75 km2, gồm 99 đơn vị hành chính cấp xã, quy mô dân số khoảng 3,989 triệu người năm 2025.

Hệ thống đô thị hiện hữu của tỉnh gồm 25 đô thị, trong đó có 3 đô thị loại II là Kinh Bắc, Bắc Giang và Từ Sơn; 22 đô thị loại III được chuyển tiếp từ đô thị loại IV và loại V. Tỷ lệ đô thị hóa đạt 61,63%.

Giai đoạn 2021-2025, tốc độ tăng trưởng tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) của Bắc Ninh đạt bình quân 8,98%/năm, cao hơn mức bình quân của vùng Đồng bằng sông Hồng (8,1%/năm) và cả nước (6,32%/năm). So sánh với 6 thành phố trực thuộc Trung ương, tốc độ tăng trưởng GRDP của tỉnh Bắc Ninh chỉ đứng sau thành phố Hải Phòng (10,75%/năm). Năm 2025, thu nhập bình quân đầu người của Bắc Ninh đạt 72,24 triệu đồng/người/năm…

Đối chiếu các tiêu chuẩn tại Nghị quyết số 111/2025/UBTVQH15 về phân loại đô thị, hiện trạng đô thị Bắc Ninh đạt 12/15 tiêu chuẩn của đô thị loại I. Đối với 03 tiêu chuẩn chưa đáp ứng, tỉnh đã đưa vào chương trình công tác để tập trung triển khai, khắc phục.

Ưu tiên hoàn thiện hạ tầng, nâng cao chất lượng đô thị

Báo cáo thẩm định Đề án, Cục Phát triển đô thị (Bộ Xây dựng) đánh giá việc lập Đề án đề nghị công nhận tỉnh Bắc Ninh đạt tiêu chí đô thị loại I phù hợp với chủ trương của Đảng, định hướng phát triển đô thị quốc gia và của tỉnh; góp phần tạo động lực mới cho phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời bảo tồn, tôn tạo và phát huy các giá trị văn hóa - lịch sử đặc sắc của địa phương.

Hồ sơ Đề án trình thẩm định cơ bản tuân thủ quy định của pháp luật. Tuy nhiên, tỉnh Bắc Ninh cần tiếp tục rà soát, bảo đảm tính thống nhất, chính xác của số liệu; xây dựng kế hoạch thực hiện quy hoạch chung đô thị Bắc Ninh; tập trung đầu tư phát triển hạ tầng đô thị theo chương trình phát triển đô thị được duyệt. Trong đó, cần ưu tiên đầu tư nhà ở xã hội, các công trình xử lý môi trường, nước thải, cây xanh đô thị và công trình y tế cấp tỉnh hoặc cấp quốc gia.

Các thành viên Hội đồng thẩm định đề nghị tỉnh tiếp tục quan tâm chỉnh trang kiến trúc, cảnh quan; phát triển hệ thống cây xanh đô thị và cây xanh trong khu công nghiệp; thúc đẩy đô thị xanh, đô thị thông minh, chuyển đổi số và thích ứng với biến đổi khí hậu; bổ sung nội dung về kế hoạch lập, điều chỉnh quy hoạch phân khu, quy hoạch chuyên ngành hạ tầng kỹ thuật sau khi quy hoạch chung đô thị được phê duyệt.

Đồng thời, Bắc Ninh cần chú trọng phát triển hạ tầng số, đổi mới sáng tạo; bảo đảm dự phòng hạ tầng điện và liên kết hạ tầng logistics liên vùng; rà soát các yêu cầu về quốc phòng, an ninh trong quá trình lập và triển khai các quy hoạch đô thị.

Đại diện UBND tỉnh Bắc Ninh, ông Phạm Văn Thịnh, Uỷ viên Ban thường vụ Tỉnh uỷ, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh cho biết địa phương sẽ nghiêm túc tiếp thu đầy đủ các ý kiến của Hội đồng thẩm định để tiếp tục rà soát, hoàn thiện Đề án.

Hội đồng thẩm định thống nhất Đề án cơ bản đáp ứng tiêu chí đô thị loại I

Kết luận cuộc họp, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Tường Văn khẳng định việc lập Đề án đề nghị công nhận tỉnh Bắc Ninh đạt tiêu chí đô thị loại I là cần thiết, phù hợp với định hướng phát triển của tỉnh trong giai đoạn mới.

Thứ trưởng đánh giá Đề án có đầy đủ căn cứ pháp lý, phù hợp với các quy hoạch, chương trình phát triển đô thị của quốc gia và của tỉnh; trình tự, thủ tục cơ bản bảo đảm tuân thủ quy định của pháp luật.

Hội đồng thẩm định gồm 18 thành viên thống nhất đánh giá Đề án cơ bản đáp ứng các tiêu chí của đô thị loại I.

Để hoàn thiện Đề án, Thứ trưởng Nguyễn Tường Văn đề nghị UBND tỉnh Bắc Ninh khẩn trương rà soát, bảo đảm tính chính xác, thống nhất của số liệu và hồ sơ; xây dựng kế hoạch, lộ trình cụ thể để tiếp tục hoàn thiện, nâng cao chất lượng các tiêu chí đô thị. Đồng thời, tỉnh cần tiếp thu đầy đủ ý kiến của các thành viên Hội đồng thẩm định, hoàn thiện Đề án, trình các cấp có thẩm quyền xem xét theo quy định.