Vào đầu thế kỷ thứ 2 sau Công nguyên, khi Đế chế La Mã đang ở thời kỳ hùng mạnh nhất, hoàng đế Trajan quyết định xây dựng một cây cầu vượt qua sông Danube – một trong những con sông lớn và nguy hiểm nhất châu Âu. Công trình này không chỉ phục vụ mục đích quân sự mà còn trở thành biểu tượng cho trình độ kỹ thuật vượt bậc của nền văn minh La Mã.
Ảnh: click
Được hoàn thành vào năm 105 sau Công nguyên bởi kiến trúc sư thiên tài Apollodorus of Damascus, Cầu Trajan từng được xem là cây cầu vòm dài nhất thế giới. Nó nối vùng Moesia của La Mã (nay thuộc Serbia) với Dacia (nay thuộc Romania), giúp quân đội La Mã nhanh chóng vượt sông trong các chiến dịch chinh phục vương quốc Dacia.
Điều khiến Cầu Trajan trở nên đặc biệt là quy mô khổng lồ của nó. Cây cầu dài khoảng 1.135 m, rộng gần 15 m, gồm 20 trụ đá lớn đặt dưới lòng sông và 21 nhịp vòm bằng gỗ. Các trụ cầu cao tới hàng chục mét, được xây dựng trong điều kiện vô cùng khó khăn khi dòng Danube vừa rộng vừa có dòng chảy mạnh.
Ảnh: maquetland
Để thi công, người La Mã đã sử dụng một kỹ thuật đáng kinh ngạc: họ xây các đê quây tạm thời bằng gỗ và đất để ngăn nước, sau đó hút nước khỏi khu vực thi công nhằm đặt nền móng cho các trụ cầu. Đây là một phương pháp đòi hỏi sự hiểu biết sâu sắc về thủy lực, vật liệu và tổ chức lao động.
Ảnh: homsk
Cầu Trajan còn được khắc họa trên Cột Trajan – một cột chiến thắng nổi tiếng tại Roma mô tả cuộc chiến giữa La Mã và Dacia. Hình ảnh cây cầu trên cột cho thấy tầm quan trọng chiến lược của công trình này trong việc đưa quân đội vượt qua Danube.
Tuy nhiên, vẻ đẹp của Cầu Trajan không tồn tại mãi mãi. Khoảng một thế kỷ sau khi xây dựng, Hoàng đế Hadrian ra lệnh phá bỏ phần mặt cầu phía trên để ngăn các cuộc xâm nhập từ phía bắc. Những phần còn lại của cây cầu dần bị dòng sông và thời gian bào mòn.
Ảnh: caietelerestaurarii
Ngày nay, chỉ còn một số dấu tích của các trụ cầu nằm hai bên bờ Danube, nhưng câu chuyện về Cầu Trajan vẫn là minh chứng cho khả năng sáng tạo phi thường của con người cổ đại. Không có thép hiện đại, không có máy tính thiết kế, người La Mã vẫn có thể xây dựng một công trình mà kỹ thuật của nó vượt xa thời đại.
Cầu Trajan không chỉ là một cây cầu. Nó là lời tuyên bố mạnh mẽ rằng trí tuệ, tổ chức và tham vọng của con người có thể tạo nên những điều tưởng như bất khả thi.
