Báo cáo năm nay của GTCI đề cập đến chủ đề nhân tài toàn cầu trong thời đại Trí tuệ nhân tạo (AI). Đáng chú ý hơn, báo cáo cho thấy các quốc gia có thu nhập cao phát triển công nghệ nhanh chóng và đều đứng trong top 25. Nhờ công nghệ AI, những quốc gia này đang vượt xa các nước khác (trong đó có Việt Nam), do hơn một nửa dân số ở các nước đang phát triển vẫn đang học hỏi các kỹ năng kỹ thuật số cơ bản. Trong GTCI 2020, Việt Nam xếp hạng 96 trên 132 quốc gia, giảm 5 vị trí so với năm 2019 và 9 vị trí năm 2018.
Được phân loại trong nhóm thu nhập trung bình thấp ở khu vực Đông Á, Đông Nam Á và châu Đại Dương, Việt Nam nổi trội so với khu vực của mình về “Kỹ năng tri thức toàn cầu’’ (Global Knowledge skills) - xếp hạng 59 toàn cầu, tăng 10 hạng so với năm 2019. Trong khi đó, kỹ năng về “Kỹ thuật và Đào tạo nghề’’ (Vocational & Technical skills) rất cần được cải thiện, đặc biệt là tỷ lệ có việc làm (Employability). Thứ hạng của “Thu hút nhân tài’’ cũng giảm từ thứ 91 năm 2019 xuống còn 105 vào năm 2020.
Andree Mangels, Tổng Giám đốc Adecco Việt Nam nhận xét, Việt Nam vẫn còn khoảng cách khá lớn giữa đào tạo và nhu cầu doanh nghiệp. Sự xuất hiện của trí tuệ nhân tạo đòi hỏi phải đào tạo thêm những kỹ năng mới cho lực lượng lao động. Ở tất cả các cấp độ, người lao động cần được rèn luyện về khả năng thích ứng, trí thông minh xã hội, giao tiếp và giải quyết vấn đề. Nhân tài được cho là phù hợp trong thời đại ngày nay không chỉ đảm đương nhiều trách nhiệm mới với cách làm việc sáng tạo hơn mà còn phải tận dụng được chuyển đổi kỹ thuật số để đưa ra quyết định dựa trên cơ sở dữ liệu.
Đối với danh mục “Mật độ Robot’’, Việt Nam xếp thứ 41, cao hơn một nửa các quốc gia còn lại trên thế giới. Tuy nhiên, Việt Nam lại xếp hạng 102 về “Sử dụng công nghệ’’ và hạng 65 về “Đầu tư vào các công nghệ mới’’, một vị trí khá thấp so với các quốc gia cùng khu vực như Thái Lan và Ấn Độ.
Đáng chú ý, trong số các quốc gia có thu nhập trung bình thấp, Indonesia đã tăng 20 hạng GTCI kể từ năm 2015, lên vị trí thứ 53. Báo cáo chỉ ra rằng, AI có thể tạo cơ hội vươn lên đáng kể về khả năng cạnh tranh nhân tài cho các thị trường mới để trung tâm phân phối ứng dụng AI toàn cầu.
