Khoa học & Công nghệ

Tộc người Ticuna và hành trình giữ gìn bản sắc giữa Amazon

Dù chịu ảnh hưởng của thực dân và toàn cầu hóa, người Ticuna vẫn duy trì ngôn ngữ, lễ hội và sinh kế đặc trưng của mình trong khu rừng Amazon rộng lớn.

Một trong những tộc người bản địa đông nhất Amazon. Ticuna là cộng đồng bản địa có dân số lớn hàng đầu vùng Amazon, phân bố chủ yếu tại Brazil, Colombia và Peru, với hàng chục nghìn người vẫn duy trì lối sống truyền thống. Ảnh: socioambiental.org.
Một trong những tộc người bản địa đông nhất Amazon. Ticuna là cộng đồng bản địa có dân số lớn hàng đầu vùng Amazon, phân bố chủ yếu tại Brazil, Colombia và Peru, với hàng chục nghìn người vẫn duy trì lối sống truyền thống. Ảnh: socioambiental.org.
Ngôn ngữ Ticuna phát triển hoàn toàn biệt lập. Tiếng Ticuna không thuộc bất kỳ hệ ngôn ngữ lớn nào ở Nam Mỹ, được xem là ngôn ngữ biệt lập hiếm hoi, phản ánh lịch sử phát triển độc lập lâu dài của cộng đồng này. Ảnh: aventuradobrasil.com.
Ngôn ngữ Ticuna phát triển hoàn toàn biệt lập. Tiếng Ticuna không thuộc bất kỳ hệ ngôn ngữ lớn nào ở Nam Mỹ, được xem là ngôn ngữ biệt lập hiếm hoi, phản ánh lịch sử phát triển độc lập lâu dài của cộng đồng này. Ảnh: aventuradobrasil.com.
Nghệ thuật tạo hình gắn liền với vũ trụ quan. Họa tiết trên mặt nạ, tranh vẽ cơ thể và đồ thủ công của người Ticuna thường mô phỏng động vật linh thiêng, linh hồn rừng và các truyền thuyết sáng thế cổ xưa. Ảnh: Pinterest.
Nghệ thuật tạo hình gắn liền với vũ trụ quan. Họa tiết trên mặt nạ, tranh vẽ cơ thể và đồ thủ công của người Ticuna thường mô phỏng động vật linh thiêng, linh hồn rừng và các truyền thuyết sáng thế cổ xưa. Ảnh: Pinterest.
Sinh kế gắn chặt với sông nước và rừng rậm. Người Ticuna sống dựa vào đánh cá, săn bắt, hái lượm và trồng trọt quy mô nhỏ, đặc biệt là sắn, chuối và ngô, phù hợp với hệ sinh thái Amazon. Ảnh: indigenousarts.as.virginia.edu.
Sinh kế gắn chặt với sông nước và rừng rậm. Người Ticuna sống dựa vào đánh cá, săn bắt, hái lượm và trồng trọt quy mô nhỏ, đặc biệt là sắn, chuối và ngô, phù hợp với hệ sinh thái Amazon. Ảnh: indigenousarts.as.virginia.edu.
Hệ thống tín ngưỡng đa thần phong phú. Người Ticuna tin rằng thế giới được điều hành bởi các linh hồn tự nhiên, trong đó động vật, sông ngòi và cây rừng đều có ý thức và quyền năng riêng. Ảnh: Pinterest.
Hệ thống tín ngưỡng đa thần phong phú. Người Ticuna tin rằng thế giới được điều hành bởi các linh hồn tự nhiên, trong đó động vật, sông ngòi và cây rừng đều có ý thức và quyền năng riêng. Ảnh: Pinterest.
Nghi lễ trưởng thành mang tính biểu tượng mạnh mẽ. Lễ trưởng thành dành cho thiếu nữ Ticuna là một trong những nghi lễ phức tạp nhất Amazon, bao gồm ca hát, vẽ mặt, trang phục nghi lễ và nhiều ngày sinh hoạt cộng đồng. Ảnh: rainforestfoundation.org.
Nghi lễ trưởng thành mang tính biểu tượng mạnh mẽ. Lễ trưởng thành dành cho thiếu nữ Ticuna là một trong những nghi lễ phức tạp nhất Amazon, bao gồm ca hát, vẽ mặt, trang phục nghi lễ và nhiều ngày sinh hoạt cộng đồng. Ảnh: rainforestfoundation.org.
Lịch sử tiếp xúc đầy biến động với thế giới bên ngoài. Từ thế kỷ 17, Ticuna chịu nhiều tổn thất do thực dân hóa, bệnh dịch và cưỡng bức lao động, nhưng vẫn kiên cường bảo tồn bản sắc văn hóa cốt lõi. Ảnh: culturalsurvival.org.
Lịch sử tiếp xúc đầy biến động với thế giới bên ngoài. Từ thế kỷ 17, Ticuna chịu nhiều tổn thất do thực dân hóa, bệnh dịch và cưỡng bức lao động, nhưng vẫn kiên cường bảo tồn bản sắc văn hóa cốt lõi. Ảnh: culturalsurvival.org.
Những nỗ lực bảo tồn văn hóa trong thời hiện đại. Ngày nay, người Ticuna chủ động tham gia giáo dục song ngữ, bảo tồn tri thức truyền thống và đấu tranh cho quyền đất đai nhằm gìn giữ bản sắc giữa áp lực toàn cầu hóa. Ảnh: almapreta.com.br.
Những nỗ lực bảo tồn văn hóa trong thời hiện đại. Ngày nay, người Ticuna chủ động tham gia giáo dục song ngữ, bảo tồn tri thức truyền thống và đấu tranh cho quyền đất đai nhằm gìn giữ bản sắc giữa áp lực toàn cầu hóa. Ảnh: almapreta.com.br.
Mời quý độc giả xem video: Khởi nguồn nền văn minh / VTV2
back to top