Người Yupik: Dân tộc bản địa Bắc Cực giữ gìn văn hóa qua hàng nghìn năm
T.B (tổng hợp)
Người Yupik sinh sống tại Alaska và Siberia, dựa vào săn bắn và nghệ thuật để duy trì bản sắc trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng khốc liệt.
Một trong những tộc người bản địa lâu đời nhất Bắc Cực. Người Yupik đã sinh sống tại Alaska và vùng Viễn Đông Siberia hàng nghìn năm, hình thành văn hóa thích nghi hoàn hảo với môi trường băng giá. Ảnh: Pinterest. Tên gọi “Yupik” mang ý nghĩa con người đích thực. Trong ngôn ngữ bản địa, “Yuk” nghĩa là con người, còn “-pik” nhấn mạnh tính chân thật, thể hiện niềm tự hào về bản sắc tộc người. Ảnh: Pinterest.
Cuộc sống gắn liền với biển và động vật hoang dã. Người Yupik truyền thống dựa vào săn hải cẩu, cá voi, cá hồi và tuần lộc, coi việc săn bắt là nghi lễ thiêng liêng chứ không chỉ để sinh tồn. Ảnh: ytimg.com. Trang phục thích nghi hoàn hảo với khí hậu băng giá. Quần áo của người Yupik thường được may từ da hải cẩu, da tuần lộc và lông thú, vừa giữ ấm vừa chống nước, phản ánh tri thức sinh tồn tích lũy qua nhiều thế hệ. Ảnh: dreamstime.com.
Nghệ thuật mặt nạ mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc. Mặt nạ gỗ chạm khắc của người Yupik thường mô phỏng động vật và linh hồn tự nhiên, được dùng trong nghi lễ để giao tiếp với thế giới siêu nhiên. Ảnh: wikimedia.org. Âm nhạc và vũ điệu kể chuyện bằng chuyển động. Những điệu múa Yupik kết hợp trống tay và động tác hình thể, tái hiện hành trình săn bắn, chu kỳ mùa và mối quan hệ giữa con người với thiên nhiên. Ảnh: Cindy Zackowitz. Ngôn ngữ Yupik vẫn được gìn giữ đến ngày nay. Dù chịu ảnh hưởng mạnh từ văn hóa hiện đại, nhiều cộng đồng vẫn truyền dạy tiếng Yupik cho trẻ em như nền tảng căn cước văn hóa. Ảnh: infradoxxs.com.
Khả năng thích nghi trước biến đổi khí hậu hiện đại. Biến đổi khí hậu làm tan băng nhanh chóng, buộc người Yupik phải điều chỉnh lối sống, nhưng vẫn nỗ lực bảo tồn tri thức truyền thống và tinh thần cộng đồng. Ảnh: infradoxxs.com. Mời quý độc giả xem video: Khởi nguồn nền văn minh / VTV2
YouTuber PewDiePie tiết lộ hành trình tự huấn luyện AI, từng tuyên bố vượt GPT-4 nhưng phải “quay xe” vì dữ liệu benchmark bị nhiễm, kết quả cuối cùng đạt 39,1%
Doanh số xe cỡ A tại Việt Nam tháng 2/2026 chỉ đạt 208 xe, thấp nhất kể từ năm 2023 đến nay. Mẫu Hyundai i10 dẫn đầu thị phần trong bối cảnh phân khúc thu hẹp.
Những hình ảnh mới lộ diện của mẫu SUV cỡ lớn Volkswagen ID.Unyx 08 2026 cho thấy, xe sở hữu khoang lái với thiết kế bao quanh người ngồi ở hàng ghế trước.
PGS.TS.BS Nguyễn Lân Hiếu cam kết dồn tâm huyết xây dựng mô hình y tế hiện đại, gắn kết điều trị – đào tạo – nghiên cứu, góp phần chăm sóc sức khỏe nhân dân.
Mitsubishi Outlander PHEV 2026 đã chính thức có mặt tại Australia. Hãng xe Nhật Bản cũng đã công bố giá bán và thông số chi tiết cho mẫu SUV plug-in hybrid này.