Hạn hán kéo dài và các đợt nắng nóng cực đoan liên tiếp đã khiến một trong những con sông lớn nhất Châu Âu cạn kiệt nước. Mực nước sông Danube tại thủ đô Budapest của Hungary xuống khoảng 10 cm vào ngày 3/8, thấp hơn nhiều so với mức thấp kỷ lục trước đó là 33 cm được ghi nhận vào năm 2018, theo AP.
Mực nước sông Danube dự kiến sẽ không tăng trong những ngày hoặc thậm chí tuần tới do dự báo sẽ không có mưa lớn, và khi đợt nắng nóng mới lại ập đến khu vực với nhiệt độ ban ngày lên tới hơn 38 độ C, lượng điện và nước tiêu thụ đang tăng lên.
Nhiều quốc gia ở Trung và Đông Âu đang thực hiện các biện pháp để tiết kiệm điện và ngăn chặn một cuộc khủng hoảng năng lượng khi mực nước sông Danube xuống mức thấp kỷ lục khiến các nhà máy điện có nguy cơ ngừng hoạt động.
Nhà máy điện hạt nhân Paks của Hungary trước nguy cơ đóng cửa
Mực nước sông Danube xuống mức thấp kỷ lục đã đẩy nhà máy điện hạt nhân duy nhất của Hungary tại Paks đến bờ vực ngừng hoạt động hoàn toàn lần đầu tiên trong 44 năm vận hành.
Nhà máy Paks, sử dụng nước sông Danube để làm mát các lò phản ứng, ngày 3/8 chỉ sản xuất được 240 megawatt điện thay vì 2.000 megawatt như thường lệ. Trong một video đăng tải trên Facebook hôm 3/8, Thủ tướng Hungary Péter Magyar cho biết các kỹ sư đã cố gắng tìm cách tạm thời duy trì hoạt động của tuabin cuối cùng của nhà máy, tránh được việc phải ngừng hoạt động dự kiến vào cuối tuần.
“Đây là tin mừng vì việc ngừng hoạt động hoàn toàn nhà máy điện Paks vẫn có thể tránh được, ít nhất là tạm thời, vào một trong những ngày tiêu thụ điện cao điểm nhất”, Thủ tướng Magyar nói, đồng thời cho biết thêm rằng việc ngừng hoạt động hoàn toàn có thể sẽ xảy ra vào ngày 11 hoặc 12/8.
Nhà máy Paks, nằm cách Budapest khoảng 90 km về phía nam, cung cấp gần một nửa sản lượng điện của Hungary. Hungary đã dựa vào nhập khẩu điện từ các khu vực khác cũng như các nguồn năng lượng tái tạo để bù đắp sự thiếu hụt.
Tuần trước, Chính phủ Hungary đã yêu cầu các hộ gia đình sử dụng điện công nghiệp lớn giảm tiêu thụ và khuyến khích các hộ gia đình tự nguyện tiết kiệm điện để bảo tồn nguồn cung, đặc biệt là vào giờ cao điểm từ 17h đến 22h.
Cơ quan này cũng thông báo rằng các đoàn tàu chở hàng chạy bằng điện sẽ không được phép hoạt động trong giờ cao điểm bắt đầu từ ngày 3/8 để tiết kiệm điện.
Ban đầu, các biện pháp tiết kiệm năng lượng là tự nguyện, nhưng Chính phủ Hungary hôm 1/8 đã ban hành sắc lệnh cho phép áp dụng bắt buộc đối với các hộ tiêu thụ công nghiệp hoặc thương mại lớn.
"Nỗ lực tiết kiệm năng lượng đã giúp giảm 700 megawatt điện năng tiêu thụ vào ngày 2/8", Thủ tướng Hungary Péter Magyar phát biểu, đồng thời cảm ơn người dân Hungary vì những nỗ lực của họ.
Serbia, Romania kêu gọi người dân hạn chế tiêu thụ điện
Các nhà máy điện ở Serbia và Romania cũng chứng kiến sự sụt giảm mạnh về sản lượng điện, cũng như sự gián đoạn trong vận tải biển và nông nghiệp.
Ngày 3/8, quân đội Romania đã sử dụng 180 kg thuốc nổ để phá đá gần kênh Bala trên sông Danube nhằm chuyển hướng dòng nước vào kênh chính của sông và hướng về nhà máy điện hạt nhân Cernavoda thuộc sở hữu nhà nước.
Lưu lượng nước sông Danube ở Romania đã giảm xuống còn 1.500 mét khối mỗi giây, chưa bằng 1/3 so với mức trung bình tháng 7. Chính quyền đã phải ngừng hoạt động một tổ máy phản ứng tại nhà máy Cernavoda, hiện đang vận hành ở mức khoảng một nửa công suất bình thường.
Thủ tướng lâm thời Romania Ilie Bolojan đã tuyên bố tình trạng báo động toàn quốc trong lĩnh vực năng lượng vào ngày 31/7 và cảnh báo rằng mực nước thấp của sông Danube đe dọa việc ngừng hoạt động của lò phản ứng thứ hai của nhà máy Cernavoda. Ông kêu gọi người dân tự nguyện hạn chế sử dụng điện vào giờ cao điểm buổi tối.
Sau cuộc gặp với các khách hàng công nghiệp lớn hôm 3/8, ông Bolojan cho biết các nhà sản xuất ô tô Dacia và Ford đã chuyển sang chế độ bảo trì và tạm ngừng sản xuất ô tô cho đến ngày 19/8, trong khi các công ty khác đồng ý giảm mức tiêu thụ năng lượng trong giờ cao điểm.
Tại Serbia, mực nước sông Danube xuống mức thấp kỷ lục đã khiến nhà máy thủy điện chủ chốt của nước này chỉ hoạt động với 20% công suất, buộc Thủ tướng Djuro Macut phải chủ trì một cuộc họp khẩn cấp vào hôm 3/8 tập trung vào các vấn đề năng lượng.
Ông Macut kêu gọi người dân “hạn chế tối đa việc sử dụng các thiết bị tiêu thụ nhiều điện năng trong nhà, chẳng hạn như máy điều hòa”. Trong một tuyên bố vào tối 2/8, ông mô tả tình hình là “nghiêm trọng và cần được giải quyết khẩn cấp”.
>>> Mời độc giả xem thêm video về một vụ nổ tại nhà máy điện trước đây ở Ấn Độ
