Cẩn thận lây bệnh khi đổ xô đi tiêm

Mới đây, bé gái 11 tuổi tại Phú Quốc sốt, đau đầu, nổi ban, tím tái, khó thở, vào viện cấp cứu song không qua khỏi, được xác định do não mô cầu type B. Một bạn học của bé sau đó cũng có biểu hiện nghi mắc bệnh, phải chuyển đến điều trị tại Bệnh viện Bệnh nhiệt đới TP HCM.

Trước thông tin ca tử vong nghi do não mô cầu tại Phú Quốc, nhiều phụ huynh đang rất lo lắng và băn khoăn: "Có nên đưa con đi tiêm phòng ngay lập tức?".

Trước tình trạng đó, các chuyên gia chuyên khoa Nhi, Bệnh viện Nhi đồng 2 cho biết, người dân không cần hoảng loạn phải cho trẻ đi tiêm ngay lập tức.

Bởi theo tài liệu y khoa, vi khuẩn não mô cầu lây qua giọt bắn đường hô hấp khi tiếp xúc gần (sống chung, ngủ chung, hôn, dùng chung đồ cá nhân...). Bệnh không dễ lây qua tiếp xúc thông thường thoáng qua.

Việc đổ xô đến các điểm tiêm chủng đông người lúc này là không cần thiết nếu trẻ không thuộc nhóm nguy cơ cao, thậm chí còn làm tăng nguy cơ lây nhiễm các bệnh hô hấp khác.

Đối tượng trẻ cần tiêm ngừa là: Người sống trong vùng dịch; Người tiếp xúc gần ca bệnh; Người có bệnh lý nền gây suy giảm miễn dịch; Trẻ thuộc nhóm tuổi có nguy cơ cao mắc não mô cầu là trẻ nhỏ dưới 5 tuổi, thanh thiếu niên.

Các bác sĩ khuyến cáo, hành động cấp thiết nhất ngay bây giờ là: Mang khẩu trang, rửa tay; Tránh tụ tập nơi đông người; Ăn uống đầy đủ chất; Súc họng bằng dung dịch sát khuẩn; Nếu nghi ngờ tiếp xúc gần với ca bệnh cần khai báo với bác sĩ để có biện pháp uống kháng sinh dự phòng.

Nếu trẻ có biểu hiện sốt cao đột ngột, đau đầu dữ dội, nôn ói, cổ cứng, li bì, bỏ bú, hoặc nổi các nốt ban đỏ/tím trên da, hãy đưa trẻ đi cấp cứu ngay lập tức vì bệnh diễn tiến nhanh.

Cần có chiến lược chủ động bảo vệ sức khỏe

Các bác sĩ Bệnh viện Nhi đồng Thành phố HCM cho biết, thực tế lâm sàng cho thấy, bệnh viêm não mô cầu không chỉ gây tử vong nhanh chóng mà còn để lại những di chứng nặng nề. Theo thống kê của Bộ Y tế, tình hình dịch tễ đang có chiều hướng phức tạp khi năm 2025, cả nước ghi nhận 95 ca mắc viêm não mô cầu, tăng 74 ca so với năm trước, trong đó có 3 trường hợp tử vong.

Bệnh đặc biệt nhắm vào nhóm trẻ em dưới 5 tuổi (nhất là dưới một tuổi), thanh thiếu niên 15-24 tuổi và những người có hệ miễn dịch kém. Vi khuẩn lây truyền thông qua việc tiếp xúc trực tiếp đường hô hấp với các giọt bắn từ người bệnh hoặc người lành mang trùng.

Bệnh não mô cầu nguy hiểm ở chỗ, thời gian ủ bệnh kéo dài từ 1 – 10 ngày, nhưng khi phát bệnh lại diễn tiến nhanh chóng. Ban đầu chỉ xuất hiện các dấu hiệu nhiễm trùng thông thường: Ho, đau họng, mệt mỏi, sốt cao, rét run. Rất nhanh sau đó, các dấu hiệu tổn thương não - màng não ập đến với những cơn đau đầu dữ dội, buồn nôn, cứng gáy. Trẻ nhỏ có biểu hiện quấy khóc, thóp phồng, tiêu chảy, li bì hoặc hôn mê.

Điển hình nhất là sự xuất hiện của các ban xuất huyết hoại tử hình sao ở hai chi dưới, lan rộng với tốc độ chóng mặt. Khi trẻ rơi vào thể tối cấp, tình trạng nhiễm trùng nhiễm độc sẽ làm suy thượng thận, suy đa tạng, khiến bệnh nhi có thể tử vong chỉ trong vòng 24 giờ.

Để chủ động bảo vệ sức khỏe, tiêm chủng vắc xin được xem là chiến lược phòng ngừa hiệu quả và bền vững nhất. Cần chủ động tiêm phòng đầy đủ các nhóm huyết thanh thường gây bệnh não mô cầu cho mọi độ tuổi, đặc biệt nhóm thanh thiếu niên.

Bên cạnh đó, mọi người cần:

- Giữ vệ sinh nơi ở, giữ thông thoáng nơi ở, nơi làm việc;

- Giữ vệ sinh cá nhân: Vệ sinh tay thường xuyên bằng nước và xà phòng; Mang khẩu trang khi mắc bệnh hoặc tiếp xúc gần với người mắc bệnh, khi đến nơi đông người, đặc biệt là đến bệnh viện; Che kín mũi miệng khi ho, hắt hơi; Không khạc nhổ nơi công cộng...

- Ăn uống đủ chất, súc họng bằng dung dịch sát khuẩn…