Cuối năm 2020, trong một thời điểm đặc biệt của đất nước, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Liên hiệp Hội Việt Nam) tổ chức Đại hội lần thứ VIII. Sau gần 40 năm xây dựng và phát triển, tổ chức đã có 152 hội thành viên, tập hợp hơn 3,7 triệu hội viên. Từ nền tảng ấy, Đại hội đặt trọng tâm vào việc phát huy tinh thần đoàn kết, sức sáng tạo của đội ngũ trí thức và tiếp tục đổi mới hoạt động của Liên hiệp Hội.
“Đoàn kết - Sáng tạo - Đổi mới - Phát triển”
Ngày 24 và 25/12/2020, Đại hội đại biểu toàn quốc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam lần thứ VIII, nhiệm kỳ 2020-2025, được tổ chức tại Hà Nội với chủ đề: “Phát huy tinh thần đoàn kết và sức sáng tạo của đội ngũ trí thức khoa học và công nghệ, đổi mới nâng cao chất lượng hoạt động và phát triển Liên hiệp Hội Việt Nam vững mạnh vì sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc”.
Chủ đề của Đại hội là “Đoàn kết - Sáng tạo - Đổi mới - Phát triển”. Nếu ở Đại hội VII, phương châm là “Đoàn kết - Trí tuệ - Đổi mới - Phát triển”, thì đến Đại hội VIII, “Trí tuệ” được thay bằng “Sáng tạo”. Sự thay đổi này gắn với yêu cầu phát huy năng lực sáng tạo của đội ngũ trí thức trong bối cảnh đặc biệt.
Đại hội VIII diễn ra vào những ngày cuối năm 2020, đất nước đang phải ứng phó với những tác động của đại dịch COVID-19, đồng thời chuẩn bị cho Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng. Trong hoàn cảnh đó, vai trò của khoa học, công nghệ và đội ngũ trí thức càng được đặt ra rõ nét.
Trong diễn văn khai mạc, GS.TSKH Đặng Vũ Minh, Chủ tịch Liên hiệp Hội Việt Nam khóa VII, nhìn lại nhiệm kỳ 2015-2020 và cho rằng Liên hiệp Hội đã có những bước phát triển quan trọng trên nhiều lĩnh vực: tư vấn, phản biện và giám định xã hội; nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ; bảo vệ môi trường; giáo dục và đào tạo; thông tin, phổ biến kiến thức; phát triển cộng đồng và xóa đói giảm nghèo; hoạt động sáng tạo khoa học và công nghệ; tôn vinh trí thức và hợp tác trong, ngoài nước.
Trong đó, hoạt động tư vấn, phản biện và giám định xã hội ngày càng có vai trò quan trọng. Hoạt động này phản ánh ý kiến của đội ngũ trí thức khoa học và công nghệ và đã có những đóng góp vào việc hoạch định chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước cũng như các chương trình phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.
Liên hiệp Hội và các hội thành viên đã tham gia đóng góp ý kiến đối với các chủ trương, chính sách, chương trình, đề án, dự án, qua đó cung cấp thêm những luận cứ khoa học cho quá trình hoạch định và hoàn thiện chính sách.
152 hội thành viên, hơn 3,7 triệu hội viên
Từ 15 hội thành viên khi thành lập năm 1983, đến Đại hội VIII, Liên hiệp Hội Việt Nam đã phát triển thành một hệ thống rộng lớn với 152 hội thành viên, tập hợp hơn 3,7 triệu hội viên.
Đây là một bước phát triển lớn về quy mô tổ chức. Hệ thống Liên hiệp Hội đã được xây dựng từ Trung ương đến các tỉnh, thành phố, tạo thành mạng lưới tập hợp đội ngũ trí thức khoa học và công nghệ trên phạm vi cả nước.
Trong diễn văn khai mạc, GS.TSKH Đặng Vũ Minh nhấn mạnh Liên hiệp Hội là “ngôi nhà chung của đội ngũ trí thức KH&CN Việt Nam ở trong và ngoài nước”. Sau gần 40 năm, Liên hiệp Hội đã trở thành nơi kết nối nhiều hội ngành, Liên hiệp Hội địa phương và đông đảo trí thức trong các lĩnh vực khác nhau.
Trong nhiệm kỳ 2015-2020, Liên hiệp Hội tiếp tục được xác định là môi trường đoàn kết đội ngũ trí thức khoa học và công nghệ, đồng thời là địa chỉ để tham mưu những vấn đề lớn về chủ trương, đường lối, chính sách.
Cùng với đó, các hoạt động sáng tạo khoa học và công nghệ tiếp tục được tổ chức thông qua các giải thưởng, hội thi, cuộc thi; nhiều tập thể, cá nhân và trí thức tiêu biểu được tôn vinh. Hoạt động hợp tác quốc tế về khoa học và công nghệ cũng được tăng cường.
Những kết quả ấy cho thấy quy mô của tổ chức đã thay đổi căn bản so với ngày đầu thành lập. Nhưng chính sự lớn mạnh đó cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về chất lượng hoạt động.
TSKH Phan Xuân Dũng tiếp nhận trọng trách, GS Đặng Vũ Minh làm Chủ tịch danh dự
Một nội dung quan trọng của Đại hội VIII là kiện toàn bộ máy lãnh đạo nhiệm kỳ 2020-2025.
Đại hội bầu 192 ủy viên Hội đồng Trung ương khóa VIII. Hội đồng Trung ương khóa VIII bầu Đoàn Chủ tịch gồm 27 thành viên. TSKH Phan Xuân Dũng được bầu làm Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam khóa VIII.
GS.TSKH Đặng Vũ Minh, người giữ cương vị Chủ tịch Liên hiệp Hội Việt Nam trong hai nhiệm kỳ VI và VII, được Đại hội tín nhiệm bầu làm Chủ tịch danh dự Liên hiệp Hội Việt Nam.
Đại hội VIII vừa là một kỳ Đại hội tổng kết chặng đường 2015-2020, vừa mở ra nhiệm kỳ mới với yêu cầu tiếp tục đổi mới phương thức hoạt động và phát huy sức sáng tạo của đội ngũ trí thức.
Từ 15 hội thành viên năm 1983 đến 152 hội thành viên và hơn 3,7 triệu hội viên tại Đại hội VIII, quy mô của Liên hiệp Hội đã có một bước tiến dài. Trong chặng đường đó, tập hợp trí thức chỉ là bước đầu, quan trọng hơn là tạo điều kiện để trí tuệ, sáng kiến và sức sáng tạo của đội ngũ ấy được chuyển thành những đóng góp thiết thực cho xã hội.
Tinh thần đó tiếp tục được đặt vào hành trình phía trước, khi Liên hiệp Hội Việt Nam chuẩn bị bước vào Đại hội IX, kỳ Đại hội diễn ra sau hơn 40 năm kể từ ngày tổ chức được thành lập.
Bài viết nằm trong tuyến bài hướng tới Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX, nhiệm kỳ 2026-2031.
