Giữa những hẻm núi sâu của dãy Andes, nơi mây mù thường bao phủ những sườn núi dựng đứng, tồn tại một quần thể kiến trúc Inca rộng lớn nhưng vẫn còn là bí ẩn đối với phần lớn thế giới: Choquequirao. Không nổi tiếng như Machu Picchu, nơi đây lại sở hữu quy mô tương đương, cảnh quan hùng vĩ hơn và những bí mật khảo cổ vẫn chưa được khám phá hết.

Ảnh: archaeologie42

Tên Choquequirao trong tiếng Quechua có nghĩa là "Cái nôi vàng". Thành phố cổ này nằm ở độ cao khoảng 3.000 mét trên mực nước biển, trên một sườn núi thuộc vùng Cusco, Peru. Được xây dựng vào khoảng thế kỷ XV dưới thời Đế chế Inca, Choquequirao từng là một trung tâm nghi lễ, hành chính và quân sự quan trọng, nằm trên mạng lưới đường mòn kết nối vùng Andes với khu rừng Amazon.

Ảnh: Wikimedia Commons

Giống như Machu Picchu, Choquequirao thể hiện trình độ xây dựng đáng kinh ngạc của người Inca. Các công trình được ghép từ những khối đá lớn cắt gọt chính xác mà không cần sử dụng vữa. Thành phố bao gồm các quảng trường, đền thờ, khu dân cư, nhà kho và hệ thống ruộng bậc thang khổng lồ ôm lấy sườn núi. Một trong những điểm đặc biệt nhất là những bức tranh ghép bằng đá trắng hình lạc đà không bướu (llama) trên các bậc ruộng – một kiểu trang trí hiếm thấy trong kiến trúc Inca.

Điều khiến Choquequirao trở nên đặc biệt còn nằm ở sự biệt lập. Trong khi Machu Picchu đón hàng triệu du khách mỗi năm, Choquequirao chỉ có một lượng khách nhỏ vì muốn đến đây phải vượt qua hành trình trekking kéo dài nhiều ngày qua núi rừng, những con đường dốc và khí hậu thay đổi liên tục. Chính sự khó tiếp cận này đã giúp nhiều công trình cổ vẫn được bảo tồn trong trạng thái khá nguyên vẹn.

Ảnh: kimkim

Các nhà khảo cổ tin rằng khu vực được khai quật hiện nay mới chỉ là một phần nhỏ của toàn bộ thành phố. Nhiều khu vực vẫn bị rừng cây che phủ, và có thể còn hàng trăm công trình chưa được đưa ra ánh sáng. Một số nghiên cứu cho rằng Choquequirao có thể rộng hơn nhiều so với Machu Picchu nếu toàn bộ khu vực được khai quật.

Sau khi người Tây Ban Nha chinh phục Đế chế Inca vào thế kỷ XVI, nhiều thành phố Inca bị phá hủy hoặc bỏ hoang. Choquequirao có thể từng là một trong những nơi trú ẩn cuối cùng của người Inca chống lại sự xâm nhập của thực dân, trước khi dần biến mất khỏi ký ức lịch sử.

Ngày nay, Choquequirao được xem là một trong những kho báu khảo cổ quan trọng nhất của Nam Mỹ. Nơi đây không chỉ mang vẻ đẹp của một thành phố cổ giữa núi non mà còn gợi lên câu hỏi hấp dẫn: còn bao nhiêu bí mật của nền văn minh Inca vẫn đang nằm ngủ dưới những cánh rừng Andes?