Chiều 21/8, tiếp tục chương trình Kỳ họp không thường lệ lần thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI thảo luận tại hội trường về dự án Luật Nhà ở (sửa đổi).
Tại phiên thảo luận, nhiều đại biểu tập trung góp ý về các chính sách phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê; thời hạn sử dụng chung cư; cải tạo, xây dựng lại chung cư cũ; thiết kế mẫu nhà ở; giá bán, giá thuê nhà ở xã hội và chính sách nhà ở đối với các nhóm đối tượng đặc thù.
Hơn 2.000 mẫu thiết kế nhà để địa phương tham khảo
Cuối phiên thảo luận, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh giải trình, làm rõ các vấn đề đại biểu Quốc hội quan tâm.
Liên quan đến thiết kế mẫu nhà ở, Bộ trưởng Trần Hồng Minh cho biết, Trung tâm Đổi mới sáng tạo của Bộ Xây dựng đã triển khai tích hợp hơn 2.000 mẫu thiết kế các loại nhà.
Hệ thống mẫu thiết kế nhằm tạo cơ sở tham khảo, giúp các địa phương có thêm lựa chọn phù hợp với đặc điểm từng vùng, miền. Tuy nhiên, việc tham khảo mẫu thiết kế cần được nghiên cứu, điều chỉnh trên cơ sở điều kiện thực tế của từng địa bàn, nhất là đặc điểm địa chất công trình.
Tùy từng khu vực, chủ đầu tư và đơn vị tư vấn phải xác định phương án móng phù hợp, bảo đảm ổn định, an toàn công trình. Đối với kết cấu phần thân, thiết kế cũng phải tính toán đầy đủ các yếu tố như tải trọng gió, tải trọng động, tải trọng tĩnh của hệ thống dầm, cột, sàn.
Bộ trưởng cho rằng việc xây dựng sẵn hệ thống mẫu thiết kế sẽ tạo thuận lợi cho địa phương trong quá trình lựa chọn phương án kiến trúc, kết cấu.
Công khai thông tin dự án, tạo thuận lợi tiếp cận nhà ở xã hội
Về giá bán, giá cho thuê và đối tượng được mua, thuê nhà ở xã hội, Bộ trưởng Trần Hồng Minh cho biết Luật Nhà ở năm 2023 và các nghị định của Chính phủ đã quy định tương đối cụ thể về trình tự, thủ tục triển khai dự án. Qua đó góp phần tháo gỡ khó khăn cho chủ đầu tư và địa phương, rút ngắn thời gian thực hiện các dự án nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê.
Quy trình được thực hiện từ khảo sát, thiết kế, lập dự án, dự toán đến lựa chọn đơn vị tư vấn, đồng thời vẫn bảo đảm vai trò quản lý, kiểm tra, giám sát của cơ quan nhà nước.
Sau khi Sở Xây dựng, cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng tại địa phương, kiểm tra, thẩm định, chủ đầu tư mới được thực hiện việc công bố thông tin bán nhà theo quy định.
Việc công khai thông tin dự án nhà ở xã hội, trong đó có thông tin liên quan đến bán nhà, hiện cũng được triển khai trên môi trường trực tuyến và bước đầu phát huy hiệu quả tại một số địa phương lớn như Hà Nội và TPHCM.
Đây được xem là giải pháp góp phần tăng tính minh bạch, giúp người dân thuận lợi hơn trong việc tiếp cận thông tin và lựa chọn nhà ở phù hợp.
Về đối tượng được mua nhà ở xã hội, Bộ trưởng cho biết dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) quy định 11 nhóm đối tượng, trong đó có 6 nhóm thuộc diện chính sách.
Nhiều chính sách ưu đãi
Đối với chính sách tín dụng ưu đãi dành cho người mua nhà ở xã hội và chủ đầu tư, Bộ trưởng Trần Hồng Minh cho biết người mua nhà vay vốn tại Ngân hàng Chính sách xã hội được hưởng mức lãi suất hơn 2%; lãi suất đối với khoản vay tại các ngân hàng thương mại khoảng 4,62%, trong khi chủ đầu tư được vay với mức khoảng 5,62%.
Theo Bộ trưởng, đây là những mức lãi suất ưu đãi, thể hiện sự quan tâm của Đảng và Nhà nước đối với người dân có nhu cầu về nhà ở, đồng thời tạo điều kiện cho doanh nghiệp tham gia đầu tư, phát triển nhà ở xã hội.
Việc duy trì các chính sách tín dụng phù hợp được kỳ vọng góp phần giảm áp lực tài chính đối với người dân, đồng thời tạo thêm động lực để doanh nghiệp tham gia phát triển nguồn cung nhà ở xã hội.
Một nội dung khác được đại biểu Quốc hội quan tâm là khái niệm và phạm vi của nhóm nhà ở chính sách.
Theo Bộ trưởng Trần Hồng Minh, Luật Nhà ở năm 2023 chưa có quy định riêng về khái niệm “nhà ở chính sách”. Trong dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) lần này, khái niệm này được bổ sung, trong đó nhà ở xã hội được xác định là một loại hình thuộc nhóm nhà ở chính sách.
Việc phân định rõ khái niệm và phạm vi nhằm xác định cụ thể hơn đối tượng, loại hình và cơ chế chính sách đối với từng nhóm nhà ở, qua đó tạo cơ sở pháp lý thuận lợi cho quá trình tổ chức thực hiện.
Về chính sách nhà ở đối với lực lượng vũ trang, Bộ trưởng cho biết Bộ Công an và Bộ Quốc phòng đều được áp dụng các cơ chế phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê trong hệ thống chính sách nhà ở hiện hành.
Các đối tượng công tác tại vùng núi, hải đảo, vùng sâu, vùng xa và địa bàn có điều kiện khó khăn cũng thuộc phạm vi chính sách hỗ trợ.
Bộ trưởng nhấn mạnh yêu cầu đặt ra hiện nay là tổ chức triển khai nhanh, hiệu quả các chính sách đã được ban hành để cán bộ, chiến sĩ sớm được thụ hưởng chính sách nhà ở.
Bên cạnh lực lượng vũ trang, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam cũng được thực hiện các dự án nhà ở cho thuê, nhà ở xã hội theo cơ chế, chính sách hiện hành, qua đó góp phần giải quyết nhu cầu chỗ ở cho người lao động, nhất là tại các khu vực tập trung đông công nhân.
Tiếp tục chú trọng phát triển nhà ở cho thuê tại đô thị
Liên quan đến phát triển nhà ở cho thuê tại các đô thị, Bộ trưởng Trần Hồng Minh cho biết dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) tiếp tục duy trì quy định hiện hành đối với khu vực đô thị.
Theo đó, tại các đô thị loại I, II, III, cần chú trọng phát triển nhà ở, đồng thời nghiêm cấm tình trạng phân lô, bán nền theo quy định.
Theo Bộ trưởng, định hướng này nhằm thúc đẩy phát triển các loại hình nhà ở phù hợp với quá trình đô thị hóa, đồng thời góp phần quản lý chặt chẽ việc sử dụng đất và tổ chức không gian đô thị.
Kết thúc phần giải trình, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh khẳng định cơ quan soạn thảo sẽ tiếp tục nghiên cứu, tiếp thu đầy đủ ý kiến của các đại biểu Quốc hội để hoàn thiện hồ sơ dự án Luật Nhà ở (sửa đổi).
Mục tiêu là tiếp tục tháo gỡ những điểm nghẽn phát sinh từ thực tiễn, hoàn thiện hành lang pháp lý thuận lợi hơn cho phát triển nguồn cung nhà ở, nhất là nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê; đồng thời bảo đảm người dân có thêm cơ hội tiếp cận chỗ ở phù hợp, an toàn.
