Bộ trưởng Quốc phòng Ý cho biết trước Quốc hội rằng chi phí mà nước này bỏ ra cho việc thiết kế và phát triển máy bay chiến đấu GCAP ba nước đã tăng gấp ba lần, từ 6 tỷ euro lên 18,6 tỷ euro — tương đương từ 7 tỷ đô la lên 21,8 tỷ đô la — trong 5 năm qua.
Việc công bố tăng giá được đưa ra trong một yêu cầu gửi đến quốc hội để phê chuẩn khoản chi trả, điều này đã gây ra sự chỉ trích từ đảng Năm Sao đối lập của Ý.
"Đây là chương trình tốn kém nhất trong lịch sử quân đội Ý, vượt qua chương trình F-35 với kinh phí 18 tỷ euro dành cho 90 máy bay", các nghị sĩ thuộc đảng Năm Sao tuyên bố trong một thông cáo.
Ý là thành viên cùng với Anh và Nhật Bản của nhóm máy bay chiến đấu GCAP thế hệ thứ sáu, với mục tiêu đưa loại máy bay phản lực mới vào hoạt động năm 2035.
Văn bản nêu rõ mức giá mới cho phần đóng góp của Ý trong chương trình này đã được gửi đến ủy ban quốc phòng của Thượng viện Ý trong tháng này, nơi dự kiến sẽ được thảo luận vào thứ Ba trước khi diễn ra cuộc bỏ phiếu thông qua văn bản, có thể là vào tuần tới.
Văn kiện này cũng sẽ được Ủy ban Quốc phòng của Hạ viện bỏ phiếu. Nhiều khả năng văn kiện sẽ được thông qua tại cả hai ủy ban do chính phủ liên minh của ông Meloni nắm giữ đa số tại cả hai.
Tài liệu này là bản cập nhật của phiên bản trước đó đã được trình lên quốc hội vào năm 2021, trong đó nêu rõ Ý sẽ chi ra 6 tỷ euro để trang trải phần đóng góp của mình vào Giai đoạn 1 và 2 của chương trình - lần lượt là 'Đánh giá Khái niệm và Thiết kế Sơ bộ', tiếp theo là 'Phát triển Toàn diện'.
Tài liệu mới nêu rõ khoản chi phí, “ban đầu được ước tính là 6 tỷ euro cho giai đoạn 1 và 2 của chương trình, nay đã được cập nhật có tính đến sự gia tăng chi phí trong việc hoàn thiện công nghệ, thử nghiệm, phát triển và thiết kế, lên ước tính 18,6 tỷ euro (theo giá năm 2025).”
Tài liệu mà Defense News đã xem được cho biết rằng 2 tỷ euro kinh phí đã được đảm bảo, một phần đủ để trang trải Giai đoạn 1. Do đó, cần thêm 16,6 tỷ euro nữa để hoàn thành Giai đoạn 1 và 2, tài liệu cho biết thêm.
Văn bản này bao gồm yêu cầu phê duyệt khoản tài trợ trị giá 8,8 tỷ euro, được giải ngân hàng năm cho đến năm 2037.
Theo tài liệu, số tiền còn lại 7,8 tỷ euro cần thiết để đạt tổng số 16,6 tỷ euro sẽ được thu xếp vào một thời điểm trong tương lai.
Trong tuyên bố của mình, đảng Năm Sao viết: “Chúng tôi không nghi ngờ giá trị của chương trình này, nhưng không thể chấp nhận việc các ủy ban quốc hội của chúng ta bị lợi dụng như những máy phát tiền, phung phí hàng tỷ đồng như nước lã, mà không hề đưa ra lời giải thích sâu sắc và chi tiết về sự gia tăng khổng lồ trong chi phí dự kiến này.”
Trong cuộc gặp ngày 16 tháng 1 tại Tokyo giữa Thủ tướng Ý Giorgia Meloni và Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae, hai nhà lãnh đạo đã “bày tỏ sự hài lòng về tiến độ của Chương trình Không quân Chiến đấu Toàn cầu (GCAP)” và khẳng định “tầm quan trọng của việc đạt được mục tiêu bàn giao chiếc máy bay đầu tiên vào năm 2035”.
