Văn tự viết tay Maya nghìn tuổi chứa nội dung huyền bí gì?
T.B (tổng hợp)/TT&CS
Các bản viết tay Maya (Mayan Codices) là di sản quý giá của người Maya, ghi lại nhiều khía cạnh về văn hóa, khoa học, và tín ngưỡng của nền văn minh cổ đại này.
1. Vật liệu chế tác. Các bản viết tay Maya được làm từ vỏ cây của cây sung giấy và được phủ thạch cao để tạo thành bề mặt mịn, thích hợp để viết và vẽ. Ảnh: Pinterest.
2. Chế tác thủ công. Mỗi bản viết tay là một kiệt tác thủ công, với chữ viết và hình ảnh được vẽ bằng mực làm từ than, nhựa cây, và các chất liệu tự nhiên khác. Ảnh: Pinterest.
3. Chỉ còn lại 4 bản viết tay chính. Hầu hết các bảy viết tay của người Maya đã bị phá hủy trong thời người Tây Ban Nha đô hộ. Hiện tại, chỉ còn 4 bản chính được xác nhận là bản gốc, là các bản Dresden, Madrid, Paris và Grolier. Ảnh: Pinterest.
4. Bản viết tay Dresden. Đây là bản viết tay Maya nổi tiếng nhất, lưu trữ tại Thư viện Bang Saxony ở Dresden, Đức. Nó chứa thông tin chi tiết về thiên văn học, lịch và nghi lễ. Ảnh: Pinterest.
5. Bản viết tay Madrid. Bản viết tay này được lưu trữ tại Bảo tàng Mỹ thuật Hoàng gia ở Madrid, Tây Ban Nha. Nó bao gồm các nghi thức tôn giáo, lịch mùa màng và thông tin về bói toán. Ảnh: Pinterest.
6. Bản viết tay Paris. Lưu trữ tại Thư viện Quốc gia Pháp, bản này nhỏ hơn và tập trung vào lịch thiên văn, bao gồm danh sách các chòm sao mà người Maya quan sát được. Ảnh: Pinterest.
7. Bản viết tay Grolier. Được phát hiện vào những năm 1960, đây là bản codex gây tranh cãi nhất vì tính xác thực của nó từng bị nghi ngờ. Văn bản này chứa các hình ảnh về các vị thần Maya và chu kỳ Sao Kim. Ảnh: Pinterest.
8. Các bản bị hủy hoại. Hầu hết các bản viết tay đã bị người Tây Ban Nha đốt phá vào thế kỷ 16 vì họ cho rằng đó là các tài liệu "tà giáo". Chỉ một số ít tồn tại nhờ được cất giấu hoặc mang ra khỏi Trung Mỹ. Ảnh: Pinterest.
9. Lịch và thiên văn học. Các bản viết tay còn lại chứa đựng kiến thức vượt trội của người Maya về thiên văn học, bao gồm các chu kỳ Mặt Trăng, Sao Kim và các hiện tượng nhật thực, minh chứng cho trình độ khoa học cao của họ. Ảnh: Pinterest.
10. Hệ thống chữ viết Maya. Các bản viết tay được viết bằng chữ tượng hình Maya, một trong những hệ thống chữ viết phức tạp nhất thế giới cổ đại, kết hợp biểu tượng và chữ ghi âm. Ảnh: Pinterest.
11. Vai trò của các bản viết tay. Các bản viết tay được sử dụng chủ yếu bởi các nhà tiên tri và linh mục để dự đoán tương lai, thực hiện nghi lễ, và lập kế hoạch cho các sự kiện quan trọng. Ảnh: Pinterest.
12. Tôn giáo và thần thoại. Nội dung của các bản viết tay phản ánh sâu sắc về tín ngưỡng và thần thoại Maya, với nhiều hình ảnh mô tả các vị thần, nghi lễ hiến tế, và sự sáng tạo thế giới. Ảnh: Pinterest.
13. Cách đọc các bản viết tay. Các codices được đọc từ phải sang trái, từ trên xuống dưới, và thường được gấp lại theo dạng như đàn accordion. Ảnh: Pinterest.
14. Bản dịch và nghiên cứu. Việc giải mã các bản viết tay là một thử thách lớn cho các nhà nghiên cứu, nhưng sự hiểu biết về chữ viết Maya đã được cải thiện đáng kể từ thế kỷ 20 nhờ vào sự hợp tác quốc tế. Ảnh: Pinterest.
15. Giá trị lịch sử và văn hóa. Mặc dù chỉ còn 4 bản gốc, các bản viết tay Maya là những tài liệu vô giá, cung cấp cái nhìn độc đáo về một nền văn minh cổ đại có ảnh hưởng sâu sắc đến châu Mỹ. Ảnh: Pinterest.
Theo thông tin từ đại lý, mẫu SUV Subaru Forester Hybrid sẽ được ra mắt thị trường Việt Nam vào khoảng tháng 10/2026 này, xe có giá dự kiến lên đến 1,5 tỷ đồng.
Liên minh Châu Âu (EU) đã nhập khẩu lượng khí đốt tự nhiên hóa lỏng kỷ lục từ Nga bất chấp những tuyên bố chấm dứt hoàn toàn nhập khẩu năng lượng từ Moscow.
Làn sóng điều chỉnh giá bán ôtô tại Việt Nam tiếp tục ghi nhận cú hích cực lớn khi Hyundai SantaFe chính thức bước vào đợt giảm giá sâu nhất từ trước đến nay.
Mẫu xe SUV Hyundai Tucson 2027 mới bất ngờ gặp sự cố hi hữu trong quá trình thử nghiệm khi hệ thống phanh quá nhiệt, bốc cháy và khiến hai lốp trước phát nổ.
Jetta M6 của FAW-Volkswagen ra mắt tại Trung Quốc trước khi ra mắt toàn cầu, đánh dấu bước chuyển mình của Jetta từ một dòng xe trở thành thương hiệu con mới.
Trong một thí nghiệm lượng tử được công bố trên tạp chí Physical Review Letters, các nhà khoa học đã cho thấy, hạt ánh sáng có thể trải qua một khoảng thời gian "âm" khi đi xuyên qua một đám mây nguyên tử. Chúng dường như thoát ra khỏi đám mây trước cả khi bước vào.
Cũng như các tháng trước đó, Subaru Forester giảm giá xe sản xuất (số VIN) năm 2024. Tuy nhiên trong tháng 8/2026 này, xe được giảm tới 360 triệu đồng.
Mẫu xe SUV BYD Ti 7 với thiết kế đẹp như Land Rover Defender sẽ có mặt tại thị trường Anh vào đầu năm sau với giá bán từ 47.995 Bảng (khoảng 1,67 tỷ đồng).