Sức khoẻ 360

Uống thuốc cảm, thuốc giảm đau: Cẩn trọng nguy cơ quá liều paracetamol

Ngộ độc paracetamol giai đoạn đầu thường diễn biến âm thầm, nhưng có thể tiến triển thành viêm gan, suy gan cấp, hôn mê và tử vong.

Uống thuốc theo mách bảo, nhập viện vì tổn thương gan

Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai gần đây tiếp nhận nhiều trường hợp ngộ độc liên quan đến thuốc giảm đau, hạ sốt, trong đó có những trường hợp sử dụng thuốc không rõ thành phần, nguồn gốc.

Ông Nguyễn Văn T., 73 tuổi, ở Thái Nguyên, được đưa đến Trung tâm Chống độc trong tình trạng có nhiều vấn đề sức khỏe, cần theo dõi tổn thương gan do thuốc.

Khoảng hai tuần trước khi nhập viện, ông xuất hiện đau nhức các khớp bàn tay, bàn chân kèm ho đờm. Thay vì đi khám, ông sử dụng một loại thuốc giảm đau không rõ tên, được người quen mua hộ, nghiền sẵn và chia thành từng gói.

Thời gian đầu, các triệu chứng giảm rõ rệt. Tuy nhiên, sau một thời gian sử dụng, ông bắt đầu mệt mỏi, chán ăn, ho nhiều đờm đục, chóng mặt. Đáng lưu ý, những gói thuốc ông sử dụng được chia sẵn vào các túi zip, không có thông tin cụ thể về hoạt chất và hàm lượng.

gan-thuoc.jpg
gan-thuoc-2.png
Bác sĩ thăm khám cho người bệnh - Ảnh BVCC

Một trường hợp khác là nam người bệnh 46 tuổi ở Hà Nội được chuyển đến Trung tâm Chống độc điều trị ngộ độc paracetamol do dùng liều lặp lại, kèm viêm gan cấp.

Trước đó, khi đau đầu, đau họng, sốt nhẹ, mệt mỏi và vã mồ hôi, người bệnh tự sử dụng thuốc Taisho Pabron Gold A của Nhật Bản. Đây là thuốc trị cảm cúm chứa nhiều thành phần, trong đó paracetamol có hàm lượng 300 mg/viên. Sau đó, khi các triệu chứng chưa giảm, người nhà tiếp tục cho người bệnh uống paracetamol 500 mg mua trong nước mà không biết anh đã sử dụng thuốc có chứa paracetamol trước đó.

Việc dùng các thuốc có cùng hoạt chất đã khiến người bệnh bị viêm gan và phải nhập viện điều trị.

Ngộ độc có thể diễn biến âm thầm trong những ngày đầu

TS.BS Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai cho biết, nguy cơ không chỉ đến từ việc uống một lượng lớn paracetamol trong một lần. Trên thực tế, ngộ độc có thể xảy ra do người bệnh sử dụng lặp lại nhiều loại thuốc khác nhau nhưng cùng chứa paracetamol.

Paracetamol hiện có mặt trong rất nhiều thuốc giảm đau, hạ sốt và thuốc cảm. Khi triệu chứng chưa giảm, người bệnh có thể tiếp tục uống hoặc chuyển sang một loại thuốc khác mà không biết mình đang dùng trùng hoạt chất.

Nguy cơ càng đáng lưu ý ở người nghiện rượu, người sử dụng một số thuốc chống động kinh, thuốc chống lao; người suy kiệt, gầy yếu, mắc bệnh kéo dài, sau phẫu thuật hoặc có bệnh gan từ trước.

Ngay cả trong môi trường bệnh viện, việc sử dụng các chế phẩm paracetamol hàm lượng lớn, chẳng hạn 1 g, cho người bệnh đau hoặc sốt kéo dài cũng cần được kiểm soát chặt chẽ để tránh quá liều và viêm gan nhiễm độc.

gan-thuoc-1-2547.png
Hình minh họa BVCC

TS.BS Nguyễn Trung Nguyên cảnh báo, điều nguy hiểm là ngộ độc paracetamol thường biểu hiện rất kín đáo trong 1-2 ngày đầu. Đến khoảng ngày thứ 3, tổn thương gan có thể xuất hiện với các triệu chứng như mệt mỏi, buồn nôn, chán ăn, sau đó tiến triển thành suy gan cấp, hôn mê gan và tử vong. Khi vàng da xuất hiện, tình trạng có thể đã ở giai đoạn nặng.

Tuy nhiên, ngộ độc paracetamol có thuốc giải độc và phác đồ điều trị hiệu quả nếu được phát hiện, xử trí sớm. Việc đưa người bệnh đến cơ sở y tế kịp thời có ý nghĩa quan trọng trong hạn chế tổn thương gan và nguy cơ tử vong.

4 nguyên tắc tránh ngộ độc paracetamol

Đọc kỹ tên thuốc, thành phần và hàm lượng trước khi sử dụng.

Không dùng đồng thời nhiều thuốc cảm, giảm đau, hạ sốt khi chưa kiểm tra nguy cơ trùng paracetamol.

Không sử dụng thuốc không rõ tên, thành phần, hàm lượng hoặc thuốc đã được nghiền, chia sẵn khỏi bao bì.

Nếu đau, sốt kéo dài hoặc cần dùng thuốc nhiều ngày, nên đi khám và dùng thuốc theo hướng dẫn của bác sĩ, dược sĩ.

Người cao tuổi, người mắc bệnh gan, nghiện rượu, thể trạng suy kiệt, đang dùng nhiều thuốc hoặc có bệnh lý mạn tính càng cần được tư vấn trước khi sử dụng.

>>>> Mời quý độc giả theo dõi video: Việt Nam đang đối mặt bài toán dân số già hóa

back to top