Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm vừa ký ban hành Kết luận Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về tình hình phát triển kinh tế-xã hội, thực hiện ngân sách nhà nước năm 2026, kế hoạch năm 2027 (Kết luận số 106-KL/TW, ngày 15/10).

Theo kết luận, năm 2027 là năm tăng tốc, bứt phá, tạo đà, tạo thế, tạo lực để thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng. Trung ương đặt mục tiêu phấn đấu tăng trưởng GDP từ 10% trở lên, gắn với giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và bảo đảm các cân đối lớn; lấy hiệu quả thực chất, năng suất và đời sống nhân dân làm thước đo.

Cụ thể hoá mục tiêu tăng trưởng thành kịch bản, chỉ tiêu, nhiệm vụ

Để huy động nguồn lực cho tăng trưởng, một trong các nhiệm vụ, giải pháp được Trung ương đề ra là cụ thể hoá mục tiêu tăng trưởng thành kịch bản, chỉ tiêu, nhiệm vụ, sản phẩm theo từng ngành, lĩnh vực, địa phương và thường xuyên cập nhật kịp thời, có giải pháp phù hợp. Phối hợp chặt chẽ chính sách tài khoá, tiền tệ và các chính sách vĩ mô khác.

Tạo đột phá trong huy động và sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực cho phát triển, trong đó tập trung phấn đấu tăng thu ngân sách nhà nước khoảng 9,1% so với thực hiện năm 2026 và tiết kiệm chi, nhất là chi thường xuyên; phát hành các loại hình trái phiếu (chính phủ, địa phương, doanh nghiệp, công trình); vay ODA; huy động nguồn vốn tín dụng; tăng đầu tư từ các doanh nghiệp nhà nước, tạo môi trường đầu tư kinh doanh thuận lợi, minh bạch để đẩy mạnh thu hút đầu tư tư nhân; có các giải pháp cụ thể khuyến khích doanh nghiệp FDI sử dụng các nguồn vốn, lợi nhuận chưa chuyển về nước để tái đầu tư tại Việt Nam; sớm triển khai chính sách mở rộng tỷ lệ sở hữu nước ngoài trong các ngành, nghề không ảnh hưởng đến an ninh quốc gia; phát triển thị trường vốn trung và dài hạn hiện đại.

Phấn đấu nâng xếp hạng tín nhiệm quốc gia; thu hút các quỹ đầu tư quốc tế, dòng vốn đầu tư gián tiếp nước ngoài dài hạn, ổn định…Điều hành lãi suất, tỷ giá phù hợp với tình hình trong nước và quốc tế; giảm lãi suất cho vay, hướng tín dụng vào sản xuất kinh doanh, lĩnh vực ưu tiên; kiểm soát tín dụng đối với các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro.

Tăng cường kỷ luật, kỷ cương tài chính-ngân sách nhà nước; bảo đảm an ninh tài chính; mở rộng cơ sở thu, chống thất thu, chống chuyển giá. Tiếp tục rà soát, đơn giản hóa quy trình, thủ tục đầu tư.

Đẩy mạnh giải ngân đầu tư công gắn với hiệu quả các dự án, công trình; phân bổ vốn theo kết quả đầu ra. Có giải pháp khả thi cải thiện chỉ số ICOR. Kiên quyết điều chuyển vốn từ nơi giải ngân thấp sang nơi giải ngân tốt.

Phát huy, làm mới các động lực truyền thống; phát triển thị trường trong nước; kích cầu, phát triển thương mại hiện đại, kinh tế ban đêm; đa dạng hóa thị trường xuất nhập khẩu gắn với nâng cao giá trị gia tăng, tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng khu vực, toàn cầu; giảm phụ thuộc vào một số ít thị trường; xử lý kịp thời các vấn đề thương mại, thuế quan.

Có giải pháp hiệu quả để xử lý nhập siêu. Phát triển lành mạnh, an toàn, bền vững thị trường bất động sản và các thị trường khác. Xử lý dứt điểm các dự án tồn đọng kéo dài. Bảo đảm an ninh năng lượng, cung ứng đủ điện, xăng dầu trong mọi tình huống.

Hoàn thiện thể chế, pháp luật, tạo chuyển biến thực chất trong tổ chức thực thi

Nhiệm vụ, giải pháp thứ hai được Trung ương đề ra là tập trung hoàn thiện thể chế, pháp luật, nâng cao chất lượng, tạo chuyển biến thực chất trong tổ chức thực thi. Trong đó, tiếp tục triển khai hiệu quả Nghị quyết số 66-NQ/TW; xử lý dứt điểm quy định mâu thuẫn, chồng chéo; không để chậm ban hành văn bản quy định chi tiết. Cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh, giảm chi phí cho người dân, doanh nghiệp. Cắt giảm báo cáo, văn bản, hội họp không cần thiết.

Tiếp tục hoàn thiện, vận hành hiệu quả chính quyền địa phương 2 cấp theo Kết luận số 76-KL/TW; rà soát, sửa đổi, bổ sung các quy định về phân cấp, phân quyền, nhất là cấp xã, bảo đảm thẩm quyền đi đôi với nguồn lực và trách nhiệm.

Bí thư tỉnh ủy, thành ủy trực tiếp chỉ đạo xử lý dứt điểm nhà, đất dôi dư. Xây dựng, triển khai hiệu quả cơ chế bảo vệ cán bộ, công chức dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung. Đẩy mạnh tiết kiệm, chống lãng phí, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực; tăng cường kỷ luật, kỷ cương hành chính; xử lý tình trạng né tránh, đùn đẩy, sợ trách nhiệm.

Cùng với đó, Trung ương yêu cầu đẩy mạnh cơ cấu lại nền kinh tế, đổi mới mô hình phát triển, nâng cao năng lực nội tại, tính độc lập, tự chủ và sức chống chịu của nền kinh tế.

Trong đó, phát triển mạnh hệ sinh thái công nghiệp trong nước; ưu tiên công nghiệp nền tảng, công nghiệp hỗ trợ, nâng cao năng lực tự chủ và khả năng thay thế khi nguồn cung bên ngoài bị gián đoạn. Cơ cấu lại nông nghiệp theo hướng hiệu quả, bền vững, giá trị gia tăng cao, theo chuỗi giá trị; Đẩy mạnh thương mại điện tử gắn với quản lý chất lượng hàng hoá, bảo vệ người tiêu dùng.

Tổ chức thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 79-NQ/TW, cơ cấu lại thực chất doanh nghiệp nhà nước, đẩy mạnh cổ phần hoá, thoái vốn nhà nước tại doanh nghiệp. Phát triển mạnh kinh tế tư nhân theo Nghị quyết số 68-NQ/TW, tạo mọi điều kiện để doanh nghiệp tư nhân trong nước phát triển, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa; hỗ trợ hộ kinh doanh chuyển đổi thành doanh nghiệp; phát triển doanh nghiệp tư nhân quy mô lớn. Thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 10-NQ/TW, thu hút có chọn lọc đầu tư nước ngoài gắn với chuyển giao công nghệ.

Hiện đại hóa hệ thống ngân hàng, xử lý nợ xấu, tổ chức tín dụng yếu kém, ngăn ngừa hiệu quả sở hữu chéo. Vận hành hiệu quả Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam. Thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu lao động, tăng tỷ lệ lao động phi nông nghiệp.

Về hạ tầng, Trung ương yêu cầu tập trung hoàn thiện mạng lưới đường bộ cao tốc theo quy hoạch, nhất là cao tốc Bắc-Nam phía Đông, Bắc-Nam phía Tây và các trục Đông-Tây quan trọng; đường ven biển; các tuyến đường vành đai kết nối liên vùng. Phát triển hệ thống cảng biển cửa ngõ, cảng trung chuyển quốc tế, các tuyến vận tải thủy trọng yếu. Thúc đẩy các dự án đường sắt quan trọng quốc gia, nhất là tuyến Lào Cai-Hà Nội-Hải Phòng, đường sắt tốc độ cao Bắc-Nam, các tuyến kết nối quốc tế, đường sắt đô thị. Đẩy nhanh tiến độ các Cảng hàng không quốc tế Long Thành và Gia Bình; đẩy nhanh các dự án nguồn điện, lưới điện truyền tải và điện mặt trời mái nhà theo quy hoạch, bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.

Thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 27-NQ/TW, mở rộng không gian phát triển, hình thành các cực tăng trưởng. Kiên quyết khắc phục tình trạng địa phương đầu tư sân bay, cảng biển, trung tâm dữ liệu, khu thương mại tự do… theo phong trào, gây lãng phí.

Tạo đột phá thực chất về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số

Trung ương cũng yêu cầu tạo đột phá thực chất về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số theo Nghị quyết số 57-NQ/TW, chuyển mạnh sang tạo ra sản phẩm, kết quả và giá trị cụ thể trong từng ngành, lĩnh vực; làm chủ công nghệ chiến lược, lượng hóa đóng góp vào tăng trưởng. Phát triển hạ tầng số, hạ tầng dữ liệu; vận hành hiệu quả Trung tâm dữ liệu quốc gia; phủ sóng 5G toàn quốc, chuẩn bị các điều kiện cho 6G, phát triển Internet vệ tinh quỹ đạo thấp, các tuyến cáp quang biển. Bảo đảm an ninh mạng, chủ quyền dữ liệu quốc gia.

Về giáo dục, Trung ương yêu cầu tạo chuyển biến thực chất, rõ nét về chất lượng giáo dục, đào tạo ở tất cả các cấp học, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao theo Nghị quyết số 71-NQ/TW. Đổi mới quản trị giáo dục, phương pháp dạy, học, thi, giảm áp lực thi cử. Giải quyết tình trạng thiếu trường, lớp, giáo viên, nhất là tại đô thị, khu công nghiệp, vùng khó khăn, biên giới, hải đảo. Bảo đảm cung ứng đầy đủ, kịp thời sách giáo khoa cho học sinh trước khi bắt đầu năm học 2027-2028. Đẩy mạnh giáo dục số, STEM/STEAM; từng bước đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học. Hình thành hồ sơ học tập số của công dân. Bảo đảm điều kiện vận hành các trường nội trú liên cấp vùng biên giới sau khi đi vào hoạt động.

Cùng với đó, tạo chuyển biến căn bản, thực chất về phát triển văn hóa, xã hội, y tế và bảo đảm an sinh xã hội. Triển khai hiệu quả Nghị quyết số 80-NQ/TW; phát triển công nghiệp văn hóa, kinh tế sáng tạo; bảo tồn, phát huy di sản gắn với phát triển du lịch. Triển khai hiệu quả Chương trình mục tiêu quốc gia hợp nhất, tập trung nguồn lực đến cơ sở, đúng địa bàn, đúng đối tượng, giải quyết những nhu cầu thiết yếu của người dân; nâng cao thu nhập, giảm nghèo bền vững.

Thực hiện tốt chính sách đối với người có công; tổ chức trang trọng kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh-Liệt sĩ; tập trung cho Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, đầu tư hệ thống xét nghiệm ADN. Triển khai hiệu quả Nghị quyết số 72-NQ/TW, chuyển mạnh từ tập trung khám, chữa bệnh sang chủ động phòng bệnh, chăm sóc sức khỏe toàn diện. Thực hiện khám sức khỏe định kỳ, sàng lọc miễn phí; củng cố y tế cơ sở, y tế dự phòng.

Đẩy nhanh phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê, nhà ở công nhân, phấn đấu hoàn thành trên 176 nghìn căn hộ trong năm 2027. Phát triển thị trường lao động hiện đại, chuyển lao động phi chính thức sang chính thức; mở rộng bao phủ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp.

Một trong những nhiệm vụ, giải pháp nữa được Trung ương đề ra. Đó là đẩy mạnh đối ngoại và hội nhập quốc tế. Triển khai hiệu quả Nghị quyết số 06-NQ/TW, số 59-NQ/TW về đối ngoại, hội nhập quốc tế trong tình hình mới. Kiên định đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, tự cường, đa phương hóa, đa dạng hóa; bảo đảm cao nhất lợi ích quốc gia-dân tộc; không để bị động, bất ngờ. Tổ chức thành công APEC 2027. Chủ động phòng ngừa rủi ro pháp lý quốc tế, tranh chấp đầu tư quốc tế.

Nâng cao hiệu quả công tác dân vận, thông tin, tuyên truyền, tạo đồng thuận xã hội. Kiên quyết đấu tranh phản bác các luận điệu sai trái, thông tin xấu, độc. Phát huy mạnh mẽ các phong trào thi đua yêu nước; nâng cao chất lượng công tác dân vận; thực hiện nghiêm nguyên tắc tập trung dân chủ ở cơ sở. Phát huy vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức chính trị-xã hội và đoàn thể nhân dân trong củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Chú trọng công tác truyền thông chính sách, ngay từ khâu xây dựng chủ trương.

Trung ương cũng dự kiến cân đối ngân sách nhà nước năm 2027, trong đó bố trí dự toán ngân sách trung ương để bổ sung nguồn tích lũy cải cách tiền lương; phương án phân chia tỷ lệ phần trăm (%) giữa ngân sách trung ương và ngân sách địa phương đối với 4 khoản thu thuế (thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân, thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế bảo vệ môi trường). Cho phép đánh giá việc hoàn thành nhiệm vụ tài chính-ngân sách nhà nước năm 2027 của Trung ương và địa phương theo dự toán điều chỉnh trong trường hợp có biến động hoặc ban hành thêm các chính sách tác động tới thu ngân sách nhà nước.

Thực hiện nghiêm Kết luận số 18-KL/TW, Nghị quyết số 79-NQ/TW, không ban hành thêm các quy định về tỷ lệ % bố trí chi ngân sách nhà nước cho các ngành, lĩnh vực; giao Đảng ủy Chính phủ rà soát, kiến nghị điều chỉnh. Trong dự toán ngân sách nhà nước năm 2027, tiết kiệm ngay khi phân bổ ngân sách từ đầu năm 5% chi đầu tư công để bổ sung cho các dự án trọng điểm, cấp thiết và 10% chi thường xuyên (ngoài tiết kiệm tạo nguồn cải cách tiền lương, các khoản chi lương, có tính chất tiền lương và các khoản chi cho con người) để bổ sung nguồn chi an sinh xã hội.