Tại triển lãm quốc phòng UMEX 2026 tổ chức ở Abu Dhabi, Tập đoàn công nghiệp quốc phòng nhà nước Trung Quốc NORINCO đã chính thức giới thiệu tàu mặt nước không người lái (USV) UB1, còn được gọi là Sharp Shark 10. Việc công khai hệ thống này cho thấy Trung Quốc đang đẩy mạnh phát triển các nền tảng hải quân không người lái vũ trang, hướng tới nhiệm vụ tuần tra ven biển, giám sát hàng hải và tác chiến.
Theo thông tin công bố tại triển lãm, UB1 thuộc họ tàu Sharp Shark nhưng được định vị là cấu hình có khả năng mang vũ khí, phù hợp hoạt động cả ở vùng nước gần bờ lẫn ngoài khơi. Điều này phản ánh cách tiếp cận ngày càng hoàn thiện của Trung Quốc đối với các hệ thống tác chiến không người lái trên biển, không chỉ dừng ở trinh sát mà mở rộng sang các vai trò bán tác chiến và tác chiến thực thụ.
UB1 được thiết kế vận hành ở hai chế độ: điều khiển từ xa và tự động. NORINCO cho biết đây là một nền tảng tích hợp, kết hợp các hệ thống dẫn đường, thông tin liên lạc, quản lý nhiệm vụ và tải trọng trong một kiến trúc thống nhất. Mục tiêu là duy trì sự hiện diện hàng hải trong thời gian dài, đồng thời giảm thiểu rủi ro cho con người trong những khu vực nhạy cảm hoặc nguy hiểm.
Khả năng điều khiển từ xa tầm xa là một tính năng quan trọng của UB1. Hệ thống liên lạc cho phép người vận hành giám sát và chỉ huy tàu từ các trạm điều khiển trên bờ hoặc trên tàu mẹ, hỗ trợ quản lý hành trình và đảm bảo an toàn tác nghiệp. Nhờ đó, UB1 có thể hoạt động trong phạm vi rộng mà không cần sự hiện diện trực tiếp của thủy thủ đoàn.
Ở chế độ tự động, UB1 được trang bị các chức năng lập kế hoạch tuyến đường, dẫn đường và tránh chướng ngại vật. Con tàu có thể di chuyển theo lộ trình định sẵn, tự điều chỉnh hướng đi trước mật độ giao thông hàng hải và điều kiện môi trường, phù hợp cho các nhiệm vụ tuần tra, giám sát và kiểm soát khu vực trên biển.
Hệ thống cảm biến cho phép UB1 hoạt động liên tục cả ngày lẫn đêm. Thiết kế mô-đun giúp người dùng linh hoạt cấu hình theo yêu cầu, với các trang bị như cảm biến quang – điện tử, định vị vệ tinh BeiDou, radar hàng hải, hệ thống AIS, radio băng thông rộng và loa phóng thanh phục vụ cảnh báo hoặc liên lạc.
Về thông số kỹ thuật, UB1 Sharp Shark 10 có thân composite dài khoảng 12,5 m, lượng giãn nước gần 10 tấn, tốc độ tối đa khoảng 40 hải lý/giờ, tốc độ hành trình 25 hải lý/giờ và tầm hoạt động trên 200 hải lý. Dù không có người trên boong, khả năng vận hành được quy đổi tương đương biên chế hai người.
Đáng chú ý, UB1 có thể mang nhiều cấu hình vũ khí như trạm súng máy điều khiển từ xa 12,7 mm, pháo hải quân 30 mm, tên lửa G68 hoặc đạn bay lảng vảng LDSA. Điều này cho thấy UB1 không chỉ phục vụ tuần tra mà còn có khả năng tham gia các nhiệm vụ can thiệp và hỗ trợ tấn công trên biển, với toàn bộ vũ khí được điều khiển từ xa.
Giới phân tích nhận định việc NORINCO giới thiệu UB1 ra thị trường quốc tế phản ánh xu hướng gia tăng vai trò của các hệ thống hải quân không người lái. Trong bối cảnh an ninh hàng hải ngày càng phức tạp, những nền tảng như UB1 giúp các quốc gia mở rộng năng lực hiện diện trên biển với chi phí thấp hơn và giảm thiểu rủi ro nhân lực, đặc biệt tại các vùng ven bờ và khu vực chiến lược.
