Theo quy định, người dân được phép sử dụng những loại pháo hoa không gây tiếng nổ thông qua các đại lý ở 56 tỉnh, thành trên toàn quốc và cửa hàng của Công ty TNHH Một thành viên hóa chất 21 (Nhà máy Z121) thuộc Bộ Quốc phòng. Mỗi người dân được mua tối đa 3 giàn pháo hoa tại các cửa hàng này. Tuy nhiên, theo tìm hiểu của Khoa học và Đời sống, các trang thương mại điện tử và các hội nhóm mạng xã hội, sản phẩm pháo hoa đang được rao bán rất phổ biến.

Loạn giá cả

Chỉ cần tìm kiếm trên Facebook với từ khoá “mua pháo hoa”, “pháo nổ”, “pháo hoa Bộ Quốc phòng Z121”... sẽ cho ra hàng trăm tài khoản cá nhân và hội nhóm đăng thông tin mua bán mặt hàng này.

Tại hội nhóm “Pháo hoa Bộ Quốc phòng Z121”, các tài khoản cá nhân thường xuyên đăng tải hình ảnh pháo hoa, giá bán với nhiều loại mẫu mã khác nhau. Một tài khoản rao bán: “Giàn phun viên – Loại Đặc biệt 2023” của Công ty TNHH Một thành viên hóa chất 21 thuộc Bộ Quốc phòng. Giá lẻ 350.000 đồng/giàn, “lấy số lượng sẽ rẻ hơn”.

Để tăng thêm uy tín, chủ tài khoản này còn khẳng định “Có giấy tờ đầy đủ theo từng giàn pháo”.

Tại hội nhóm “Pháo Banh 2024”, các đối tượng kinh doanh pháo lậu công khai rao bán các loại pháo nổ, pháo hoa.

“Pháo banh lớn 650.000 đồng/100 quả, dàn 49 quả/hộp là 1,1 triệu đồng”, tài khoản có tên L.Q đăng công khai, kèm hình ảnh các loại sản phẩm.

Bên cạnh việc rao bán pháo nổ, một số tài khoản còn quay video đăng bán súng pháo công khai trên Facebook. Chủ một trang bán súng pháo quay clip thử súng thông tin rằng đây là mặt hàng đang bán rất chạy và kêu gọi khách hàng mua về chơi thử trong dịp Tết.

Cẩn trọng “tiền mất tật mang”

Trao đổi về việc mua bán pháo hoa trên các nền tảng mạng xã hội, Luật sư Nguyễn Văn Lập (Đoàn Luật sư TP HCM) cho biết, “các tổ chức, cá nhân bán pháo hoa của nhà máy Z121 trên mạng xã hội mà không được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép là không phù hợp với quy định của pháp luật”.

Ông Lập cho biết thêm, đối với các cơ sở kinh doanh đã được cấp phép mua bán pháo hoa do nhà máy Z121 sản xuất thì phải tuân thủ các quy định về đảm bảo an toàn.

Hiện nay, pháp luật không cấm các cơ sở kinh doanh đã được cấp phép mua bán pháo hoa do nhà máy Z121 sản xuất quảng cáo bán hàng trên các sàn thương mại điện tử, các nền tảng mạng xã hội nên đối với các cơ sở này thì được phép rao bán trên các nền tảng điện tử.

Trường hợp các tổ chức, cá nhân tự ý quảng cáo, giới thiệu, rao bán pháo nổ, pháo hoa nổ hoặc trường học rao bán pháo hoa mà không được phép của cơ quan có thẩm quyền thì đây là hành vi vi phạm pháp luật.

Tùy vào tính chất, mức độ của hành vi vi phạm, tùy thuộc vào hậu quả xảy ra mà người thực hiện hành vi này sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

Ảnh 2: Đối tượng Nguyễn Tuấn Khiêm (thứ 3, phải sang) và một phần tang vật. Ảnh: Anh Thư.

Thời gian qua, lực lượng chức năng đã tiến hành rà soát, bắt giữ nhiều đối tượng vận chuyển, buôn bán pháo hoa trái phép. Điển hình, ngày 7/12, Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Long An phối hợp với các lực lượng chức năng phát hiện, bắt giữ đối tượng Nguyễn Tuấn Khiêm (sinh năm 1988, trú tại ấp Gò Sao, xã Tân Phú, huyện Đức Hòa, tỉnh Long An) sử dụng ô tô vận chuyển và tàng trữ trái phép gần 6 tạ pháo nổ ở khu vực biên giới.

Trước đó, vào tháng 11/2023, Cơ quan cảnh sát điều tra Công an huyện Củ Chi (TP HCM) đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can Hà Xuân Châu (37 tuổi, ngụ quận Tân Bình) và Trần Kim Giàu (53 tuổi, ngụ quận 4) về tội vận chuyển, buôn bán trái phép hơn 3 tấn pháo nổ các loại như: pháo “trứng”, pháo “giàn”...

Chia sẻ với báo chí, Đại tá Trần Anh Mạnh, Phó Giám đốc Nhà máy Z121, Tổng cục Công nghiệp Quốc phòng cho biết, hiện nay trên thị trường đã xuất hiện những sản phẩm nhập lậu, sản phẩm giả mang nhãn mác của Z121. Những sản phẩm này tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn do không truy xuất được nguồn gốc, cũng như vi phạm pháp luật trong quy định về sản xuất và sử dụng pháo hoa. Khi mua sản phẩm đề nghị người dân khai báo thông tin và thực hiện quét mã QR trên sản phẩm để xác định nguồn gốc xuất xứ sản phẩm.

“Để hàng giả không có cơ hội tràn lan trên thị trường, thời điểm hiện tại, nhà máy Z121 đã mở hơn 400 cửa hàng bán và giới thiệu sản phẩm pháo hoa trên toàn quốc”, Đại tá Trần Anh Mạnh thông tin.