Thời gian gần đây, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương liên tục tiếp nhận nhiều trường hợp xơ gan nhập viện trong tình trạng suy kiệt, xuất huyết tiêu hóa ồ ạt và suy gan nặng.

Liên tiếp ca xơ gan nguy kịch vì tự dùng thuốc

Ông Tạ Văn K. (51 tuổi, trú tại Thái Nguyên) có tiền sử nghiện rượu nhiều năm dù gan đã chuyển sang giai đoạn xơ gan. Bệnh nhân nhập viện trong tình trạng nôn ra máu, đi ngoài ra máu đỏ tươi, da vàng sạm, thể trạng suy kiệt và củng mạc mắt vàng đậm.

Khi nhập viện, bệnh nhân tỉnh nhưng kích động mạnh, mạch nhanh 100 lần/phút, huyết áp 148/80 mmHg. Kết quả nội soi ghi nhận giãn tĩnh mạch thực quản độ II ở đoạn 1/3 dưới thực quản, nhiều ổ loét kích thước 0,5 - 0,6 cm gây viêm dạ dày cấp.

Đáng chú ý, tiểu cầu giảm sâu chỉ còn 33 G/L – mức nguy cơ cao gây xuất huyết tự phát. Bilirubin toàn phần tăng lên 56,6 mmol/L, cho thấy tình trạng suy gan và tắc mật nặng. Bệnh nhân lập tức được truyền 2 đơn vị khối tiểu cầu và 2 đơn vị huyết tương tươi.

ThS.BS Hoàng Thị Mai Hồng, Khoa Nội Tổng hợp, Bệnh viện Bệnh nhiệt đới trung ương cho biết, các bác sĩ phải phối hợp nhiều biện pháp điều trị nhằm kiểm soát xuất huyết tiêu hóa, bảo vệ chức năng gan và xử trí sảng rượu thận trọng để tránh tổn thương gan nặng hơn. Sau 3 ngày điều trị tích cực, tình trạng nôn ra máu và đi ngoài ra máu mới được kiểm soát, huyết động dần ổn định.

Nghiêm trọng không kém là trường hợp ông Lò Văn N. (64 tuổi, ở Điện Biên), có tiền sử uống khoảng 500ml rượu mỗi ngày trong nhiều năm. Sau khi được chẩn đoán xơ gan và viêm gan C cách đây 4 tháng, thay vì điều trị theo chỉ định, bệnh nhân tự mua thuốc Nam dạng lá cây để uống.

Hai tháng sau, bệnh nhân phát hiện ung thư gan. Trước nhập viện khoảng 5 ngày, ông N. nôn ra máu 4 - 5 lần, đi ngoài phân đen và được điều trị tại tuyến dưới trước khi chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương.

Khi nhập viện, bệnh nhân có biểu hiện suy kiệt, phù nhẹ hai chân, vàng mắt nhẹ và bụng chướng vừa. Siêu âm phát hiện gan phải có khối giảm âm kích thước khoảng 70 x 80 mm cùng nhiều ổ dịch. Các bác sĩ chẩn đoán bệnh nhân xơ gan mất bù kèm ung thư biểu mô tế bào gan.

Một trường hợp khác là anh Lò Văn X. (41 tuổi, ở Lào Cai), mắc viêm gan C từ năm 2021 và đã có dấu hiệu xơ gan nhưng vẫn duy trì uống khoảng 400ml rượu/ngày.

Khi xuất hiện vàng da, mệt mỏi và bụng chướng, bệnh nhân nghe theo người quen dùng thuốc Nam liên tục suốt 2 tháng. Một tuần trước nhập viện, tình trạng mệt mỏi tăng lên, bụng căng to như quả bóng, khó thở dữ dội nên được đưa đến bệnh viện.

Tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, bệnh nhân được xác định xơ gan mất bù giai đoạn cuối. Bụng chướng nặng do tràn dịch, hai chân phù nhẹ, da vàng sạm, củng mạc mắt vàng đậm.

Do tràn dịch màng phổi phải chèn ép phổi gây khó thở nghiêm trọng, các bác sĩ phải chọc hút cấp cứu, rút tổng cộng 2.500 ml dịch màu vàng chanh trong 2 ngày để giải phóng áp lực lồng ngực.

Xơ gan âm thầm nhưng biến chứng rất nặng nề

Các chuyên gia nhận định, ba trường hợp trên phản ánh thực trạng đáng báo động ở người bệnh xơ gan hiện nay: phát hiện muộn, tiếp tục sử dụng rượu bia và tin vào các loại thuốc không rõ nguồn gốc.

ThS.BS Hoàng Thị Mai Hồng phân tích, xơ gan được ví như “kẻ giết người thầm lặng” vì diễn tiến âm thầm trong nhiều năm. Ở giai đoạn đầu, bệnh thường không có triệu chứng rõ ràng nên nhiều người chủ quan hoặc bỏ qua các dấu hiệu bất thường.

Khi bệnh tiến triển, chức năng gan suy giảm nghiêm trọng và áp lực tĩnh mạch cửa tăng cao, kéo theo hàng loạt biến chứng nguy hiểm. Thường gặp nhất là xuất huyết tiêu hóa do vỡ giãn tĩnh mạch thực quản, cổ trướng, phù chân, hôn mê gan, bệnh não gan, suy thận, nhiễm trùng và ung thư biểu mô tế bào gan.

Các bác sĩ cảnh báo, người mắc xơ gan tuyệt đối không được tiếp tục uống rượu bia. Cồn là độc chất trực tiếp phá hủy tế bào gan, thúc đẩy quá trình xơ hóa diễn ra nhanh hơn và làm tăng nguy cơ tử vong do xuất huyết tiêu hóa, suy gan hoặc ung thư gan.

Ngoài ra, việc tự ý sử dụng thuốc Bắc, thuốc Nam, thuốc “gia truyền” không rõ thành phần cũng tiềm ẩn nguy cơ rất lớn. Khi gan đã suy yếu, khả năng chuyển hóa và đào thải độc tố giảm mạnh. Các sản phẩm trôi nổi có thể khiến gan quá tải, dẫn đến suy gan cấp hoặc làm bệnh diễn tiến nặng hơn.

Chuyên gia khuyến cáo, người có nguy cơ cao như nghiện rượu kéo dài, viêm gan B, viêm gan C, gan nhiễm mỡ… cần khám sức khỏe định kỳ để phát hiện sớm tổn thương gan.

>>> Mời độc giả xem thêm video Số người tự tử do trầm cảm đang ngày càng nhiều: