Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng vừa ký Công điện số 39/CĐ-TTg ngày 14/5/2026 về việc đẩy nhanh tiến độ khai thác, xử lý các cơ sở nhà, đất dôi dư khi thực hiện sắp xếp tổ chức bộ máy, sắp xếp đơn vị hành chính các cấp.
Còn hơn 6000 cơ sở nhà đất cần được xử lý
Theo Công điện, thời gian qua, triển khai thực hiện sắp xếp tổ chức bộ máy, sắp xếp đơn vị hành chính các cấp, các Bộ, cơ quan trung ương, chính quyền địa phương các cấp đã tích cực, chủ động trong việc sắp xếp, bố trí, xử lý tài sản công trước, trong và sau khi thực hiện sắp xếp; việc xử lý các cơ sở nhà, đất dôi dư cũng được triển khai thực hiện để tránh thất thoát, lãng phí tài sản.
Tổng hợp báo cáo của Bộ Tài chính cho thấy, các địa phương đã hoàn thành việc xử lý bước đầu các cơ sở nhà, đất dôi dư bảo đảm các cơ sở nhà, đất có đối tượng chịu trách nhiệm quản lý, sử dụng, khai thác theo quy định của pháp luật.
Tuy nhiên, đối với các cơ sở nhà, đất được xử lý theo phương án thu hồi, chuyển giao về địa phương quản lý, xử lý, để bảo đảm việc xử lý, khai thác nhà, đất có hiệu quả, tránh tình trạng nhà, đất bị bỏ trống, không được đưa vào sử dụng, khai thác thì sau khi hoàn thành xử lý thu hồi, chuyển giao về địa phương quản lý, xử lý, cơ quan được giao nhiệm vụ tiếp nhận phải tiếp tục xử lý ở bước 2 để đưa nhà, đất vào khai thác hoặc xử lý triệt để. Bên cạnh đó, một số Bộ, cơ quan trung ương còn chưa hoàn thành việc xử lý các cơ sở nhà, đất dôi dư. Tính đến ngày 27/4/2026, số lượng cơ sở nhà, đất cần tiếp tục xử lý bước 2 còn nhiều (hơn 6.000 cơ sở).
Trước 25/5 phải xử lý cơ sở nhà, đất dôi dư
Để đẩy nhanh tiến độ xử lý, khai thác các cơ sở nhà, đất dôi dư sau sắp xếp bộ máy, bảo đảm tiến độ Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan trung ương khẩn trương ban hành đầy đủ văn bản thuộc thẩm quyền của Bộ, cơ quan trung ương để thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật trong lĩnh vực quản lý, sử dụng tài sản công, hoàn thành trong tháng 5/2026.
Bộ trưởng Bộ Y tế, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo rà soát, ban hành đầy đủ văn bản quy định chi tiết hướng dẫn về tiêu chuẩn, định mức sử dụng tài sản công chuyên dùng thuộc lĩnh vực y tế, giáo dục và đào tạo theo chức năng, nhiệm vụ được giao; hoàn thành trong tháng 5/2026.
Người đứng đầu các Bộ, cơ quan trung ương chưa hoàn thành việc xử lý nhà, đất dôi dư, chỉ đạo hoàn thành việc quyết định xử lý các cơ sở nhà, đất dôi dư chưa xử lý trước ngày 25/5/2026; tổ chức xử lý nhà, đất dôi dư theo đúng thời hạn quy định; trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo công tác quản lý, khai thác, xử lý các cơ sở nhà, đất dôi dư thuộc phạm vi quản lý, không để hư hỏng, xuống cấp, lãng phí.
Tiếp tục rà soát các cơ sở nhà, đất tiếp tục sử dụng hoặc được giao, điều chuyển để làm trụ sở làm việc, cơ sở hoạt động sự nghiệp để bảo đảm phù hợp với tiêu chuẩn, định mức sử dụng trụ sở làm việc, cơ sở hoạt động sự nghiệp do cơ quan, người có thẩm quyền ban hành.
Trường hợp sau khi rà soát có phần diện tích lớn hơn so với tiêu chuẩn, định mức sử dụng trụ sở làm việc, cơ sở hoạt động sự nghiệp được cơ quan, người có thẩm quyền ban hành mà không có cơ quan, tổ chức, đơn vị phù hợp có nhu cầu nhận giao, điều chuyển phần diện tích đó thì cơ quan, tổ chức, đơn vị đang quản lý trụ sở làm việc, cơ sở hoạt động sự nghiệp phải báo cáo cơ quan, người có thẩm quyền ban hành quyết định giao, điều chuyển cho cơ quan, tổ chức, đơn vị mình quản lý phần diện tích lớn hơn so với tiêu chuẩn, định mức đó theo quy định tại khoản 5 Điều 3 Nghị định số 155/2025/NĐ-CP.
Bí thư tỉnh ủy, thành ủy, Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chỉ đạo khẩn trương ban hành đầy đủ văn bản thuộc thẩm quyền của địa phương để thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật trong lĩnh vực quản lý, sử dụng tài sản công, hoàn thành trong tháng 5/2026. Trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo công tác quản lý, khai thác, xử lý các cơ sở nhà, đất dôi dư thuộc phạm vi quản lý để bảo đảm hoàn thành xử lý, khai thác, sử dụng trong Quý II/2026, không để hư hỏng, xuống cấp, lãng phí.
Thủ tướng lưu ý, thực hiện nghiêm chỉ đạo của Ban chấp hành Trung ương Đảng tại Kết luận số 18-KL/TW: "Trong điều kiện ngân sách còn khó khăn, tận dụng tối đa công năng sử dụng các trụ sở làm việc hiện có; hạn chế tối đa việc xây dựng trụ sở, trung tâm hành chính mới tại các tỉnh, thành phố; các bộ, ngành, cơ quan, địa phương chịu trách nhiệm về sự cần thiết khi quyết định, bảo đảm hiệu quả sử dụng ngân sách nhà nước, không để ảnh hưởng đến các mục tiêu quan trọng khác, chống lãng phí, tiêu cực".
Đối với các cơ sở nhà, đất đã có quyết định giao, điều chuyển, chuyển đổi công năng để làm trụ sở làm việc, cơ sở hoạt động sự nghiệp, sử dụng vào các mục đích công cộng thì chỉ đạo khẩn trương hoàn thành việc bàn giao, tiếp nhận, đưa vào sử dụng. Chỉ đạo tiếp tục rà soát các cơ sở nhà, đất tiếp tục sử dụng hoặc được giao, điều chuyển để làm trụ sở làm việc, cơ sở hoạt động sự nghiệp để bảo đảm phù hợp với tiêu chuẩn, định mức sử dụng trụ sở làm việc, cơ sở hoạt động sự nghiệp do cơ quan, người có thẩm quyền ban hành.
Trường hợp sau khi rà soát có phần diện tích lớn hơn so với tiêu chuẩn, định mức sử dụng trụ sở làm việc, cơ sở hoạt động sự nghiệp được cơ quan, người có thẩm quyền ban hành mà không có cơ quan, tổ chức, đơn vị phù hợp có nhu cầu nhận giao, điều chuyển phần diện tích đó thì cơ quan, tổ chức, đơn vị đang quản lý trụ sở làm việc, cơ sở hoạt động sự nghiệp phải báo cáo cơ quan, người có thẩm quyền ban hành quyết định giao, điều chuyển cho cơ quan, tổ chức, đơn vị mình quản lý phần diện tích lớn hơn so với tiêu chuẩn, định mức đó theo quy định tại khoản 5 Điều 3 Nghị định số 155/2025/NĐ-CP.
Đối với tổ chức phát triển quỹ đất của địa phương vừa thực hiện nhiệm vụ phát triển quỹ đất theo pháp luật về đất đai vừa thực hiện nhiệm vụ quản lý, kinh doanh nhà thì khi giao các cơ sở nhà, đất dôi dư cho tổ chức phát triển quỹ đất quản lý, khai thác phải xác định cụ thể là giao quản lý, khai thác theo pháp luật về đất đai hay giao quản lý, khai thác theo quy định tại Nghị định số 108/2024/NĐ-CP.
Đối với các cơ sở nhà, đất thực hiện quản lý, khai thác theo quy định tại Nghị định số 108/2024/NĐ-CP thì chỉ đạo các cơ quan thuộc phạm vi quản lý của địa phương tham mưu việc ban hành Bảng giá cho thuê nhà theo hướng làm đến đâu ban hành đến đấy (không chờ ban hành tổng thể) để sớm đưa các cơ sở nhà, đất vào khai thác.
Phân công một Lãnh đạo Tỉnh ủy, thành ủy, Lãnh đạo UBND tỉnh, thành phố trực tiếp chỉ đạo Sở Tài chính phối hợp với các Sở, ngành có liên quan (Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Xây dựng,...) làm việc trực tiếp với từng xã, phường, đặc khu hoặc cụm xã, phường, đặc khu đôn đốc, chỉ đạo việc quản lý, khai thác, xử lý các cơ sở nhà, đất đã giao cho xã, phường, đặc khu quản lý, khai thác, xử lý; hướng dẫn thực hiện xây dựng phương án khai thác, xử lý các cơ sở nhà, đất dôi dư.
Trực tiếp cho ý kiến đối với đề xuất phương án khai thác, xử lý cơ sở nhà, đất dôi dư của các xã, phường, đặc khu bảo đảm theo đúng quy định, hiệu quả; trên cơ sở đó, xác định rõ lộ trình, trách nhiệm tổ chức thực hiện phương án để thống nhất nội dung triển khai thực hiện.
Thường xuyên theo dõi, nắm bắt tình hình triển khai thực hiện quản lý, khai thác, xử lý nhà, đất dôi dư để kịp thời tháo gỡ, hướng dẫn thực hiện hoặc chủ động đề xuất các cơ chế, chính sách đặc thù để đạt mục tiêu theo chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm và Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.
Công điện nêu rõ, các văn bản quy phạm pháp luật về quản lý, sử dụng tài sản công hiện hành đã phân cấp, phân quyền triệt để cho Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan trung ương, chính quyền địa phương quyết định đối với việc quản lý, khai thác, xử lý tài sản công thuộc phạm vi quản lý của Bộ, cơ quan trung ương, địa phương.
Vì vậy, Thủ tướng yêu cầu Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan trung ương, Chủ tịch thành phố trực thuộc Trung ương chủ động, quyết liệt chỉ đạo rà soát, thực hiện việc quản lý, khai thác, xử lý tài sản công thuộc phạm vi quản lý bảo đảm hiệu quả, tránh lãng phí tài sản công trên cơ sở lợi ích tổng thể kinh tế, xã hội của Bộ, ngành, địa phương; chịu trách nhiệm toàn diện về tiến độ và hiệu quả sắp xếp, xử lý, khai thác tài sản công dôi dư thuộc phạm vi quản lý.
Việc thực hiện công tác quản lý, khai thác, xử lý nhà, đất dôi dư là một trong những tiêu chí để đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ (KPI) đối với người đứng đầu Bộ, cơ quan trung ương, tỉnh, thành phố, xã, phường, đặc khu và cơ quan, tổ chức, đơn vị.
>>> Mời độc giả xem thêm video Người dân sắp được khám sức khỏe định kỳ miễn phí: