Các bác sĩ Trung tâm Y tế Khu vực Đoan Hùng (Phú Thọ) đã phẫu thuật thành công cho bệnh nhân Nguyễn Thị Mai V. nữ 17 tuổi được chẩn đoán u nang bì buồng trứng hai bên. Đây là một bệnh lý có thể gây nhiều biến chứng nếu không được xử trí kịp thời.

U to chèn ép biến dạng buồng trứng

Bệnh nhân V. vào viện trong tình trạng đau bụng âm ỉ vùng hạ vị khoảng 3 ngày nay, kèm theo sốt cao. Qua thăm khám và các kết quả cận lâm sàng ghi nhận: Buồng trứng phải: Có khối cấu trúc dạng nang hỗn hợp, kích thước lớn nhất lên tới 166 x 105 mm (gần 20 cm); Buồng trứng trái: Có khối cấu trúc dạng nang hỗn hợp, kích thước lớn nhất 18 x 29 mm; Khối u buồng trứng phải có kích thước lớn, tiềm ẩn nguy cơ xoắn, vỡ hoặc chèn ép các cơ quan lân cận.

Ngay sau khi hội chẩn, các bác sĩ đã tiến hành phẫu thuật cấp cứu bằng phương pháp mổ nội soi, khi vào ổ bụng phát hiện buồng trứng phải biến dạng mất giải phẫu sinh lý do khối u to chèn ép, các bác sĩ đã nhanh chóng cắt khối u nang có kích thước 166 x 105 mm

Ca mổ diễn ra thành công sau hơn hai giờ đồng hồ. Hiện tại, bệnh nhân đã tỉnh táo, đi lại bình thường các chỉ số sinh tồn ổn định và đang được tiếp tục theo dõi , điều trị hậu phẫu tại bệnh viện.

BSCKI. Nguyễn Thanh Lam, Trưởng khoa Phụ Sản, cho biết: “U nang bì buồng trứng là bệnh lý lành tính nhưng nếu phát hiện muộn, đặc biệt khi kích thước lớn, có thể gây xoắn buồng trứng rất nguy hiểm. Ở bệnh nhân trẻ tuổi, mục tiêu điều trị không chỉ là lấy trọn khối u mà còn phải bảo tồn tối đa mô buồng trứng để đảm bảo chức năng sinh sản về sau.

Việc thăm khám phụ khoa định kỳ và siêu âm khi có triệu chứng đau bụng bất thường là rất quan trọng để phát hiện sớm bệnh lý”.

Lành tính nhưng đe dọa sức khỏe sinh sản

BSCKI. Dương Ngọc Vân, Bệnh viện Đa khoa Medlatec cho biết, u nang bì buồng trứng (u quái) là một dạng u nang lành tính xuất hiện tại buồng trứng. Tuy nhiên, nếu u phát triển lớn có thể gây ảnh hưởng tới sức khỏe sinh sản của người bệnh.

BS Vân phân tích, buồng trứng là bộ phận sinh dục quan trọng của nữ giới, là nơi lưu trữ và nuôi dưỡng trứng khỏe mạnh chờ ngày chín để thụ tinh trở thành thai. Buồng trứng nằm ở trên thành chậu hông bé, gồm 2 buồng dính vào nhau nằm ngay hai bên tử cung. Ngoài chức năng nuôi dưỡng trứng, buồng trứng còn là cơ quan nội tiết, sản sinh các hormone sinh dục quan trọng như progesterone hay estrogen.

Trong một số trường hợp, tế bào mầm biệt hóa xuất hiện trong buồng trứng và không ngừng nhân lên, hình thành các khối u lành tính. Lúc này, khối u được gọi là u bì buồng trứng hay u quái buồng trứng, thành phần là những mô tuyến bã, xương, tóc hay da.

U bì buồng trứng có thể xuất hiện ở một hoặc cả hai bên buồng trứng, trường hợp xuất hiện ở cả hai bên buồng trứng thường nặng và ảnh hưởng nhiều tới sức khỏe sinh sản. Bất cứ đối tượng nào cũng có thể mắc bệnh, song phụ nữ độ tuổi từ 20 - 30 tuổi là thường mắc u bì buồng trứng nhất.

Hầu hết u bì buồng trứng là u lành tính, song cấu trúc u bì phức tạp, có thể phát triển kích thước lớn gây ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản và thậm chí đe dọa đến tính mạng của người bệnh. Có rất nhiều nguyên nhân gây ra u bì buồng trứng, phổ biến như:

Điều đáng lo ngại là khi u bì buồng trứng hình thành, người bệnh thường không gặp phải bất cứ triệu chứng rõ rệt nào nên rất khó phát hiện bệnh. Hầu hết trường hợp phát hiện bệnh khi thăm khám phụ khoa định kỳ hoặc khi mổ lấy thai phát hiện.

Chỉ khi u bì buồng trứng phát triển lớn, ảnh hưởng tới sức khỏe nói chung và sức khỏe sinh sản nói riêng, người bệnh mới có triệu chứng bệnh rõ ràng. Các dấu hiệu thường gặp lúc này bao gồm:

Kinh nguyệt không đều; Xuất hiện những cơn đau bụng âm ỉ, liên tục không liên quan đến kỳ kinh nguyệt; Thường xuyên gặp cảm giác đầy bụng, khó chịu ở vùng tử cung hoặc vùng bụng dưới rốn; Đau vùng bụng dưới và vùng xương chậu khi quan hệ tình dục; Đau từng cơn hoặc đau liên tục vùng xương chậu, cơn đau có thể lan đến vùng đùi hoặc vùng thắt lưng; Chảy máu âm đạo bất thường hoặc tình trạng rong kinh kéo dài.

Khi khối u lớn làm tăng kích thước vùng bụng dưới, chèn ép lên trực tràng gây buồn nôn, rối loạn tiêu hóa thường xuyên.

Chị em phụ nữ cần đặc biệt lưu ý khi xuất hiện cùng lúc nhiều triệu chứng như trên, có thể u bì buồng trứng đã trở nên nguy hiểm. Khối u bì càng lớn càng chèn ép nặng lên buồng trứng, thậm chí có thể xoắn lại cản trở dòng máu nuôi buồng trứng. Lâu dần buồng trứng trở nên teo nhỏ, các mô bị hoại tử dẫn đến viêm nặng, giảm khả năng sinh sản sau này.

Nguy hiểm nhất là khi các u bì buồng trứng lớn, do va chạm bị vỡ ảnh hưởng tới các nang trứng, khiến người bệnh bị nhiễm trùng buồng trứng lan ra các vùng khác. Vô sinh là hậu quả thường gặp khi u bì buồng trứng lớn và vỡ ra. Với phụ nữ đang mang thai, u nang buồng trứng có thể gây biến chứng sảy thai hoặc sinh non.

Mặc dù là u lành tính nhưng nếu phát triển trong thời gian dài, tế bào bất thường có thể xuất hiện gây ung thư hóa. Nếu không phát hiện và chữa trị kịp thời, ung thư tiến triển đến giai đoạn cuối rất khó điều trị và kéo dài thời gian sống cho bệnh nhân.