Phát hiện thành phố cổ bí ẩn "Báo đốm trắng" của người Maya
Tâm Anh (theo Ancient Origins)
Các nhà khảo cổ tìm thấy thành phố Sak-Bahlán cổ xưa dưới rừng rậm Mexico, nơi cuối cùng của người Maya chống lại xâm lược Tây Ban Nha.
Các nhà khảo cổ tin rằng đã tìm thấy thành phố đã mất Sak-Bahlán - "vùng đất của báo đốm trắng" của người Maya bên dưới khu rừng rậm Lacandon ở Mexico. Thành phố cổ này đã bị chôn vùi dưới lòng đất hơn 3 thế kỷ. Ảnh: Josuhé Lozada/CINAH Chiapas.Theo các nhà nghiên cứu, Sak-Bahlán là thành trì cuối cùng của người Maya - nơi tộc người Lakandon Ch'ol đã chống lại cuộc xâm lược của người Tây Ban Nha trong hơn 1 thế kỷ. Ảnh: Josuhé Lozada/CINAH Chiapas.
Việc phát hiện thành phố cổ Sak-Bahlán là kết quả sau nhiều thập kỷ tìm kiếm nơi này của các nhà sử học và khảo cổ học. Ảnh: Josuhé Lozada/CINAH Chiapas.Bước đột phá của việc tìm thấy Sak-Bahlán đến từ việc phân tích các biên niên sử Tây Ban Nha có niên đại vào thế kỷ 17, đặc biệt là các biên niên sử của Friar Diego de Rivas từ năm 1698, mô tả hành trình đầy nguy hiểm đến nơi ẩn náu xa xôi của người Maya. Ảnh: Josuhé Lozada/CINAH Chiapas.Sak-Bahlán được cho là nơi ẩn náu cuối cùng của người Lacandon-Ch'olti' - một tộc người Maya - sau khi quân đội Tây Ban Nha chiếm được thủ đô Lacam-Tún vào năm 1586. Ảnh: BRENT WOODFILL.
Trong 110 năm tiếp theo, khu định cư xa xôi Sak-Bahlán đã duy trì được nền độc lập và trở thành biểu tượng của cuộc chiến chống lại sự xâm lược của người châu Âu. Thành phố này lần đầu tiên được các nhà truyền giáo Tây Ban Nha ghi chép vào năm 1695 khi Friar Pedro de la Concepción nhìn thấy khu định cư kiên cố này trong một chuyến thám hiểm truyền giáo. Ảnh: L. WADE/SCIENCE.Trong các ghi chép lịch sử, Sak-Bahlán nằm ở vị trí chiến lược trên một đồng bằng được bao quanh bởi những khúc quanh co của sông Lacantún. Nhờ vậy, nơi đây gần như bất khả xâm phạm trước cuộc tấn công của Tây Ban Nha. Ảnh: archaeology.org.Dù vậy, người Tây Ban Nha cuối cùng đã chinh phục Sak-Bahlán và đổi tên thành phố này thành "Nuestra Señora de los Dolores". Nơi này đã bị bỏ hoang vào năm 1721 do nhiều nguyên nhân, bao gồm dịch bệnh đã làm suy giảm dân số. Ảnh: historyonthenet.
Đến năm 1769, hồ sơ của Tây Ban Nha cho thấy chỉ còn 3 người sinh sống tại Sak-Bahlán - khu vực từng vô cùng thịnh vượng. Ảnh: ancienthistorylists.Việc phát hiện tàn tích thành phố cổ Sak-Bahlán hứa hẹn giúp các chuyên gia biết được người Maya, đặc biệt là người Lacandon-Ch'olti' đã sử dụng kiến thức sâu rộng về địa hình rừng rậm để bảo vệ lãnh thổ trong nhiều năm trước khi bị thôn tính. Ảnh: ancienthistorylists.
Mời độc giả xem video: Hé lộ nền văn minh đã mất tích qua tàn tích khảo cổ.
Mẫu SUV mới Volkswagen Tera 2027 vừa chính thức được mở rộng thị trường và cho ra mắt tại thị trường Nam Phi, xe sẽ được định vị giữa Polo Vivo và T-Cross.
Sau một năm ra mắt, Mitsubishi Eclipse Cross EV đã được nâng cấp công nghệ bên trong với những thay đổi được thừa hưởng từ người anh em Renault Scenic E-Tech.
Toyota đang nghiên cứu công nghệ cho phép chiếc xe tự ghi lại hình ảnh mà tài xế đang quan tâm bằng mắt, mà người lái không cần sử dụng điện thoại khi lái xe.
Nghiên cứu của Đại học California, Berkeley, công bố trên Nature, phân tích bộ gene của 8 loài dơi cho thấy tuổi thọ dài có mối liên hệ với những gene tham gia vào miễn dịch, chống ung thư và tương tác với virus.
Kia K4 Hybrid ở thị trường châu Âu được trang bị tiêu chuẩn ở mức cao, nổi bật với hệ thống hỗ trợ lái mới nhất (ADAS), cùng màn hình kỹ thuật số tích hợp.
Mẫu MPV Hyundai Custo 2027 (hay Custin tại Việt Nam) đã chính thức lộ diện, phần đầu cùng bộ mâm xe chịu ảnh hưởng lớn từ mẫu SUV cỡ lớn Palisade thế hệ mới.
Các nhà khoa học UCLA phát triển một phương pháp biến tế bào gốc từ máu cuống rốn thành hàng loạt tế bào T có khả năng nhận diện và tiêu diệt tế bào ung thư.
Kia PV7 mẫu PBV (Purpose-Built Vehicle – xe chuyên dụng theo mục đích sử dụng) vừa ra mắt tại triển lãm xe thương mại IAA Transportation 2026 ở Hannover, Đức.
Nghiên cứu do các nhà khoa học thuộc Đại học Sydney, Viện Baird và Bệnh viện Royal Prince Alfred thực hiện đã phát hiện cơ tim người có thể tạo ra các tế bào cơ mới sau khi bị tổn thương do nhồi máu.
Tesla đã thành lập một công ty con tại Việt Nam, đánh dấu sự hiện diện của hãng xe điện Mỹ tại một trong những thị trường xe điện phát triển nhất Đông Nam Á.