Phát hiện cỗ xe ngựa mái che 3.500 tuổi tại Armenia gây sửng sốt
Tâm Anh (TH)
Khám phá cỗ xe ngựa cổ đại bảo quản tốt nhất, được khai quật từ thời Đồ đồng ở Armenia, thể hiện kỹ thuật chế tạo tinh xảo của người xưa.
Cỗ xe ngựa Lchashen có mái che khoảng 3.500 tuổi được tìm thấy ở Armenia khiến các chuyên gia bất ngờ khi nó được bảo quản cực tốt. Phương tiện này được khai quật trong một ngôi mộ thời Đồ đồng ở Armenia. Ảnh: Ekaterina Kriminskaya/Alamy.Đây là một trong 6 chiếc xe ngựa làm bằng gỗ sồi đã được khai quật từ một nghĩa địa của giới thượng lưu ở Lchashen, Armenia. Chúng được xác định niên đại từ thế kỷ 15 trước Công nguyên đến thế kỷ 14 trước Công nguyên (tức cuối thời Đồ đồng). Mỗi cỗ xe ngựa có bốn bánh xe được bố trí trên hai trục. Trong khi hai chiếc xe không có mái che, bốn chiếc còn lại có cấu trúc khung phức tạp ở phía trên. Ảnh: r/ArtefactPorn/reddit.
Một trong những chiếc xe ngựa này được xem là phương tiện được bảo tồn tốt nhất về loại xe ngựa có mái che. Được trưng bày tại Bảo tàng Lịch sử Armenia ở Yerevan, cỗ xe Lchashen được làm từ ít nhất 70 bộ phận ghép lại với nhau bằng hệ thống mộng và chốt. Ngoài ra, những người thợ còn sử dụng các mảnh gỗ có rãnh và các phụ kiện bằng đồng để tạo nên cỗ xe. Ảnh: phoenixtour.org.Nhà khảo cổ học Stuart Piggott cho hay khung của mái che cần ít nhất 600 lỗ mộng cho thấy sự khéo léo, tỉ mỉ của người xưa trong việc chế tạo cỗ xe này. Ảnh: phoenixtour.org.
Chiếc xe Lchashen dài khoảng 2m. Mỗi bánh xe bằng gỗ được làm từ hai tấm gỗ ghép lại với nhau và cao tới 160 cm. Ảnh: phoenixtour.org.Hiện các chuyên gia chưa thể khẳng định xe ngựa có mái che được phát minh ở Armenia hay đến từ Mesopotamia ở phía nam hoặc thảo nguyên Nga ở phía bắc. Ảnh: Palickap/CC BY 4.0.Theo Bảo tàng Lịch sử Armenia, tập tục chôn cất bằng cỗ xe có bánh xuất hiện vào giữa thời Đồ đồng (khoảng năm 2400 trước Công nguyên đến năm 1500 trước Công nguyên) ở Armenia nhưng trở nên phổ biến nhất vào thời Đồ đồng muộn. Ảnh: Phoenix Tour.
Khi ấy, những cỗ xe ngựa kéo thường được chôn cùng người quá cố như phương tiện để chở một tù trưởng hay nhà lãnh đạo có địa vị cao trong xã hội sang thế giới bên kia. Ảnh: Ekaterina Kriminskaya/Alamy/phoenixtour.org.Mời độc giả xem video: Hé lộ nền văn minh đã mất tích qua tàn tích khảo cổ.
Thương hiệu Jeep của Mỹ mới đẫy chính thức ra mắt biến thể của mẫu xe SUV Cherokee Trailhawk 2027 với thiết kế tập trung vào khả năng vận hành địa hình.
Chỉ có 50 chiếc Brabus 900 Rocket Cabrio độ từ Mercedes-AMG G63, sức mạnh đến từ cỗ máy V8 tăng áp kép đã được độ lại toàn diện với công suất tới 900 mã lực.
Mazda CX-5 tiếp tục giảm giá sâu tại đại lý, bản tiêu chuẩn chỉ còn 638 triệu đồng, tăng sức cạnh tranh trong cả phân khúc SUV hạng C và cả nhóm SUV hạng B.
Kia Sorento 2027 tiếp tục duy trì cấu hình SUV 3 hàng ghế với giá khởi điểm dưới 33.000 USD tại Mỹ và không thay đổi đáng kể so với phiên bản hiện hành.
Honda Elevate, mẫu SUV dành cho thị trường Ấn Độ xuất khẩu sang Nhật Bản dưới tên gọi WR-V sắp có bản nâng cấp giữa vòng đời sau khoảng 3 năm từ khi ra mắt.
Các nhà khoa học đã phát triển một “đồng hồ giọng nói” - speech clock - sử dụng hàng trăm đặc điểm âm thanh và ngôn ngữ để ước tính tuổi của một người.
Thị trường phục hồi sau tháng Ngâu giúp Toyota Việt Nam cải thiện kết quả kinh doanh. Trong tháng 9/2026, hãng ghi nhận hơn 7.100 xe bàn giao đến khách hàng.
Gần 200 nhân viên và tình nguyện viên Ford đã góp 1.000 giờ công cho hoạt động hỗ trợ giáo dục, cải thiện điều kiện sống, đáp ứng nhu cầu thiết yếu cộng đồng.