Ngày 15/3/2026, cử tri cả nước sẽ bước vào ngày hội lớn: Bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026–2031.

Không chỉ là quyền lợi chính trị mà còn là trách nhiệm trước tương lai đất nước

Trao đổi với PV Tri thức và Cuộc sống trước thềm ngày hội lớn, PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Ủy viên Thường trực Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội nhấn mạnh, diễn ra ngay sau thành công của Đại hội XIV của Đảng, cuộc bầu cử ĐBQH khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026–2031 không chỉ là một sự kiện chính trị quan trọng theo quy định của Hiến pháp và pháp luật, mà còn là dịp để quyền làm chủ của Nhân dân được thể hiện một cách trực tiếp và sâu sắc.

Trong bối cảnh đất nước đang bước vào kỷ nguyên phát triển mới với khát vọng tăng trưởng cao, phát triển bền vững, hướng tới những dấu mốc lịch sử năm 2030 và 2045, mỗi lá phiếu của cử tri vì thế không chỉ là quyền lợi chính trị của công dân mà còn là trách nhiệm trước tương lai của đất nước, là sự lựa chọn những người hiền tài để cùng Nhân dân hiện thực hóa khát vọng lớn của dân tộc.

Theo PGS.TS Bùi Hoài Sơn, trong đời sống chính trị của mỗi quốc gia, quyền bầu cử luôn được coi là một trong những quyền cơ bản và thiêng liêng nhất của công dân. Đối với Việt Nam, quyền ấy không chỉ được ghi nhận trong Hiến pháp mà còn được bảo đảm bằng những cơ chế pháp lý và tổ chức thực tiễn để mọi công dân đủ điều kiện đều có thể tham gia vào việc lựa chọn những người đại diện cho mình trong các cơ quan quyền lực nhà nước.

Chính vì vậy, ngày bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp từ lâu đã trở thành một ngày hội lớn của toàn dân, quyền làm chủ của Nhân dân được thể hiện một cách trực tiếp, bình đẳng và đầy ý nghĩa.

Mỗi mùa bầu cử đi qua đều để lại những hình ảnh quen thuộc nhưng luôn gợi lên những cảm xúc đặc biệt. Từ những con phố đông đúc của đô thị đến những bản làng vùng cao, từ những làng chài ven biển đến những đảo xa nơi đầu sóng ngọn gió, khắp nơi đều rộn ràng trong không khí của ngày hội dân chủ. Người dân đến khu vực bỏ phiếu không chỉ để thực hiện một quyền chính trị của mình mà còn để thể hiện trách nhiệm đối với cộng đồng, đối với đất nước. Trong khoảnh khắc ấy, mọi người đều bình đẳng trước lá phiếu – biểu tượng của quyền lực thuộc về Nhân dân.

Hiến pháp năm 2013 khẳng định rõ ràng rằng quyền lực nhà nước thuộc về Nhân dân và Nhân dân thực hiện quyền lực ấy thông qua Quốc hội, Hội đồng nhân dân các cấp và thông qua các hình thức dân chủ trực tiếp. Quyền bầu cử vì thế không chỉ đơn thuần là một thủ tục chính trị mà là biểu hiện sinh động của bản chất dân chủ của chế độ ta. Thông qua lá phiếu của mình, Nhân dân lựa chọn những người đại diện cho ý chí và nguyện vọng của mình, trao cho họ trách nhiệm tham gia quyết định những vấn đề quan trọng của đất nước và địa phương.

Lựa chọn của cử tri sẽ tác động đến con đường phát triển của đất nước

PGS.TS Bùi Hoài Sơn nhấn mạnh, cuộc bầu cử năm 2026 diễn ra trong một bối cảnh đặc biệt của đất nước. Đại hội XIV của Đảng vừa được tổ chức thành công, mở ra một giai đoạn phát triển mới với những mục tiêu lớn và khát vọng mạnh mẽ cho tương lai dân tộc. Đại hội đã khẳng định quyết tâm đưa đất nước bước vào một giai đoạn phát triển nhanh và bền vững hơn, xây dựng nền kinh tế hiện đại dựa trên khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, đồng thời phát huy mạnh mẽ các nguồn lực nội sinh của dân tộc, đặc biệt là văn hóa và con người Việt Nam.

Những định hướng ấy không chỉ là những mục tiêu chiến lược mà còn là lời hiệu triệu đối với toàn xã hội về một khát vọng phát triển mới của dân tộc. Đó là khát vọng xây dựng một đất nước hùng cường, thịnh vượng, nơi mỗi người dân đều có cơ hội phát triển và đóng góp cho sự tiến bộ chung của xã hội. Trong bối cảnh ấy, mỗi quyết định chính trị, mỗi chính sách phát triển và mỗi bước đi của đất nước đều có ý nghĩa quan trọng đối với việc hiện thực hóa những mục tiêu lớn mà dân tộc đã đặt ra.

Nhiệm kỳ 2026–2031 vì thế có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Đây là giai đoạn mở đầu cho việc hiện thực hóa những mục tiêu lớn mà đất nước đã xác định: đến năm 2030 – kỷ niệm 100 năm thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam – Việt Nam trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao; và đến năm 2045 – kỷ niệm 100 năm thành lập nước – đất nước ta trở thành quốc gia phát triển, thu nhập cao. Những mục tiêu ấy không chỉ là các cột mốc trong chiến lược phát triển quốc gia mà còn là biểu tượng của khát vọng vươn lên mạnh mẽ của dân tộc Việt Nam sau nhiều thập niên đổi mới và hội nhập.

Để hiện thực hóa khát vọng ấy, đất nước cần một hệ thống thể chế ngày càng hoàn thiện, một bộ máy nhà nước hoạt động hiệu lực và hiệu quả, và một đội ngũ cán bộ, đại biểu đủ tâm, đủ tầm, đủ năng lực để gánh vác trách nhiệm trước Nhân dân và Tổ quốc. Trong hệ thống ấy, Quốc hội giữ vai trò đặc biệt quan trọng. Là cơ quan đại biểu cao nhất của Nhân dân, Quốc hội không chỉ thực hiện chức năng lập pháp mà còn quyết định những vấn đề quan trọng của đất nước và giám sát tối cao đối với hoạt động của bộ máy nhà nước.

Chính vì vậy, mỗi lá phiếu của cử tri trong ngày bầu cử không chỉ đơn thuần là một hành động chính trị theo quy định của pháp luật. Đó còn là sự gửi gắm niềm tin của Nhân dân đối với những người đại diện của mình; là sự lựa chọn những con người có bản lĩnh, trí tuệ và tinh thần phụng sự để cùng Nhân dân gánh vác trọng trách xây dựng và phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Từ góc nhìn ấy, PGS.TS Bùi Hoài Sơn cho rằng, quyền bầu cử không chỉ là một quyền lợi chính trị của công dân mà còn là một trách nhiệm đối với tương lai của đất nước. Mỗi cử tri khi cầm trên tay lá phiếu của mình cần ý thức rằng lựa chọn của mình không chỉ ảnh hưởng đến hiện tại mà còn tác động đến con đường phát triển của đất nước trong nhiều năm tới. Việc lựa chọn những người đại diện xứng đáng không chỉ là quyền mà còn là trách nhiệm của mỗi công dân đối với Tổ quốc.

Trong truyền thống chính trị và văn hóa của dân tộc Việt Nam, việc lựa chọn và trọng dụng hiền tài luôn được coi là một nguyên tắc quan trọng đối với sự phát triển của quốc gia. Từ thời phong kiến, cha ông ta đã khẳng định “hiền tài là nguyên khí của quốc gia”. Trong xã hội hiện đại, tinh thần ấy càng cần được phát huy mạnh mẽ hơn thông qua những cơ chế dân chủ, trong đó có bầu cử.

Thông qua lá phiếu của mình, cử tri không chỉ lựa chọn những người đại diện cho địa phương hay ngành nghề của mình mà còn góp phần lựa chọn những con người có trí tuệ, bản lĩnh và trách nhiệm để tham gia vào việc hoạch định chính sách và định hình tương lai đất nước. Những người đại biểu được Nhân dân bầu chọn cần là những người có năng lực, có tâm huyết và có khát vọng cống hiến cho sự phát triển của đất nước.

Đối với những người ứng cử, niềm tin của cử tri chính là trách nhiệm lớn nhất. Người đại biểu của Nhân dân không chỉ cần có năng lực chuyên môn và kinh nghiệm công tác mà còn phải có bản lĩnh chính trị, tinh thần phụng sự và sự gắn bó thực sự với Nhân dân. Mỗi quyết định, mỗi ý kiến phát biểu, mỗi lá phiếu biểu quyết của người đại biểu tại nghị trường đều phải xuất phát từ lợi ích chung của đất nước và của Nhân dân.

Để ngày bầu cử thực sự trở thành ngày hội của toàn dân, trách nhiệm cũng thuộc về cả hệ thống chính trị trong việc tổ chức một cuộc bầu cử dân chủ, minh bạch, đúng pháp luật và thuận lợi nhất cho người dân. Từ công tác lập danh sách cử tri, tổ chức các hội nghị tiếp xúc cử tri, đến công tác thông tin, tuyên truyền và chuẩn bị các khu vực bỏ phiếu – tất cả đều phải được thực hiện một cách chu đáo, khoa học và minh bạch, để mọi công dân đủ điều kiện đều có thể thực hiện quyền bầu cử của mình một cách thuận lợi.

Ngày 15/3/2026, khi cử tri cả nước cầm trên tay lá phiếu của mình, đó không chỉ là một hành động chính trị đơn thuần. Đó là khoảnh khắc mỗi người dân ý thức sâu sắc hơn về vai trò của mình đối với tương lai đất nước. Từ những lá phiếu giản dị của hàng chục triệu cử tri trên khắp mọi miền Tổ quốc, sức mạnh của nền dân chủ Việt Nam tiếp tục được bồi đắp.

Và chính từ những lá phiếu ấy, từ niềm tin và trách nhiệm của mỗi công dân, con đường hiện thực hóa khát vọng lớn của dân tộc sẽ được mở ra. Một Việt Nam phát triển nhanh, bền vững, giàu bản sắc văn hóa và ngày càng khẳng định vị thế của mình trên trường quốc tế sẽ không chỉ là một mục tiêu chiến lược, mà sẽ trở thành hiện thực được xây dựng từ chính những lựa chọn có trách nhiệm của Nhân dân hôm nay.