Mặt dây chuyền cổ 1.300 năm hé lộ về đời sống người Do Thái thời Byzantine
Tâm Anh (TH)
Hiện vật bằng chì mang hình menorah này làm sáng tỏ sự kiên cường của người Do Thái trong thời kỳ bị cấm, giữ gìn ký ức về đền thờ.
Các nhà khảo cổ học ở Jerusalem (Israel) tìm thấy một mặt dây chuyền khoảng 1.300 tuổi quý hiếm. Hiện vật được làm từ chì và có niên đại 1.300 năm tuổi. Đặc biệt, 2 mặt của mặt dây chuyền được trang trí bằng hình ảnh menorah (chân đèn) 7 nhánh. Ảnh: Emil Aladjem, Israel Antiquities Authority.Theo nhóm nghiên cứu, mặt dây chuyền trên có thể từng được một người Do Thái đeo vào cuối thế kỷ 6 hoặc đầu thế kỷ thứ 7 khi thành phố David và vùng lân cận nằm dưới sự cai trị của Đế chế Byzantine. Ảnh: Emil Aladjem, Israel Antiquities Authority.
Cơ quan Cổ vật Israel (IAA) cho biết mặt dây chuyền cổ xưa trên được phát hiện trong một cuộc khai quật quy mô lớn tại Công viên Khảo cổ Davidson, gần góc Tây Nam Núi Đền (Temple Mount), phía bắc thành phố David ở Jerusalem. Ảnh: Eliyahu Yanai, City of David Foundation."Một ngày nọ, khi đang đào bới bên trong một công trình kiến trúc cổ, tôi đột nhiên nhìn thấy một vật gì đó khác lạ, màu xám, nằm lẫn trong những tảng đá. Tôi nhặt vật đó lên và nhận thấy đó là một mặt dây chuyền có hình menorah", một nhà khảo cổ học Ayayu Belete cho biết. Ảnh: Emil Aladjem, Israel Antiquities Authority.Phát hiện này được các chuyên gia đánh giá là bất ngờ. Bởi lẽ, hiện vật được xác định có niên đại vào cuối thế kỷ 6 hoặc đầu thế kỷ thứ 7. Đây là giai đoạn mà theo các nguồn sử liệu, người Do Thái bị cấm vào Jerusalem. Ảnh: Eliyahu Yanai/City of David.
Điều này khiến phát hiện càng trở nên đáng chú ý bởi nhiều khả năng mặt dây chuyền từng được một người Do Thái cố tình đeo khi đến Jerusalem bất chấp các lệnh cấm của giới chức trách khi ấy. Ảnh: Eliyahu Yanai/City of David.Theo IAA, mặt dây chuyền được tìm thấy trong một lớp đổ nát bên trong một công trình thời Byzantine muộn. Toàn bộ khu vực này sau đó đã bị chôn vùi dưới lớp đất đắp dày khoảng 8m, hình thành trong quá trình xây dựng các công trình Umayyad đồ sộ vào đầu thế kỷ 8. Ảnh: Dr. Eilat Mazar.Nhóm nghiên cứu cho biết mặt dây chuyền được bảo quản khá tốt. Kết quả phân tích cho thấy hiện vật được chế tác gần như hoàn toàn chì. Ảnh: immanuel-tours.com.
Hiện vật được đánh giá là độc đáo bởi mặt dây chuyền được làm bằng chì nguyên chất cũng như được trang trí biểu tượng menorah cực kỳ hiếm. Việc biểu tượng này xuất hiện ở cả hai mặt dây chuyền cho thấy menorah có tầm quan trọng trong đời sống tâm linh, giống như một biểu trưng gắn với ký ức về Đền thờ và bản sắc Do Thái, ngay cả nhiều thế kỷ sau khi Đền thờ bị phá hủy. Ảnh: thetravel.com.Mời độc giả xem video: Hé lộ nền văn minh đã mất tích qua tàn tích khảo cổ.
Mẫu SUV mới Volkswagen Tera 2027 vừa chính thức được mở rộng thị trường và cho ra mắt tại thị trường Nam Phi, xe sẽ được định vị giữa Polo Vivo và T-Cross.
Sau một năm ra mắt, Mitsubishi Eclipse Cross EV đã được nâng cấp công nghệ bên trong với những thay đổi được thừa hưởng từ người anh em Renault Scenic E-Tech.
Toyota đang nghiên cứu công nghệ cho phép chiếc xe tự ghi lại hình ảnh mà tài xế đang quan tâm bằng mắt, mà người lái không cần sử dụng điện thoại khi lái xe.
Nghiên cứu của Đại học California, Berkeley, công bố trên Nature, phân tích bộ gene của 8 loài dơi cho thấy tuổi thọ dài có mối liên hệ với những gene tham gia vào miễn dịch, chống ung thư và tương tác với virus.
Kia K4 Hybrid ở thị trường châu Âu được trang bị tiêu chuẩn ở mức cao, nổi bật với hệ thống hỗ trợ lái mới nhất (ADAS), cùng màn hình kỹ thuật số tích hợp.
Mẫu MPV Hyundai Custo 2027 (hay Custin tại Việt Nam) đã chính thức lộ diện, phần đầu cùng bộ mâm xe chịu ảnh hưởng lớn từ mẫu SUV cỡ lớn Palisade thế hệ mới.
Các nhà khoa học UCLA phát triển một phương pháp biến tế bào gốc từ máu cuống rốn thành hàng loạt tế bào T có khả năng nhận diện và tiêu diệt tế bào ung thư.
Kia PV7 mẫu PBV (Purpose-Built Vehicle – xe chuyên dụng theo mục đích sử dụng) vừa ra mắt tại triển lãm xe thương mại IAA Transportation 2026 ở Hannover, Đức.
Nghiên cứu do các nhà khoa học thuộc Đại học Sydney, Viện Baird và Bệnh viện Royal Prince Alfred thực hiện đã phát hiện cơ tim người có thể tạo ra các tế bào cơ mới sau khi bị tổn thương do nhồi máu.
Tesla đã thành lập một công ty con tại Việt Nam, đánh dấu sự hiện diện của hãng xe điện Mỹ tại một trong những thị trường xe điện phát triển nhất Đông Nam Á.