Từ ngày 1/1/2027, người lao động sẽ đón nhận tin vui lớn khi mức lương tối thiểu vùng chính thức được điều chỉnh tăng thêm từ 310.000 - 390.000 đồng/tháng. Đáng chú ý, Chính phủ cũng siết chặt các quy định nhằm bảo vệ quyền lợi, nghiêm cấm doanh nghiệp cắt giảm các khoản phúc lợi khác của người lao động...
Theo Nghị định số 399/2026/NĐ-CP, mức lương tối thiểu tháng tại 4 vùng từ ngày 1/1/2027 được quy định như sau: vùng I là 5.700.000 đồng/tháng, vùng II là 5.080.000 đồng/tháng, vùng III là 4.450.000 đồng/tháng, vùng IV là 4.040.000 đồng/tháng. Mức lương tối thiểu này tăng từ 310.000 - 390.000 đồng so với mức lương tối thiểu hiện hành.
Mức lương tối thiểu theo giờ tại vùng I tăng từ 25.500 đồng/giờ lên 27.400 đồng, vùng II từ 22.700 đồng/giờ lên 24.400 đồng, vùng III từ 20.000 đồng/giờ lên 21.400 đồng, vùng IV từ 17.800 đồng/giờ lên 19.400 đồng.
Theo nghị định mới, các nội dung có lợi cho người lao động gồm: trả lương cho người lao động làm công việc hoặc chức danh đòi hỏi qua học tập, đào tạo nghề cao hơn ít nhất 7% so với mức lương tối thiểu; chế độ trả lương cho người lao động làm công việc hoặc chức danh có điều kiện lao động nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm cao hơn ít nhất 5%.
Ngoài ra còn có chế độ trả lương cho công việc hoặc chức danh có điều kiện lao động đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm cao hơn ít nhất 7% so với mức lương của công việc, hoặc chức danh có độ phức tạp tương đương, làm việc trong điều kiện lao động bình thường.
Theo Luật sư Phạm Thanh Hữu (Công ty Luật TNHH Nguyên Luật và Cộng sự), lương tối thiểu vùng là "mức sàn" pháp lý của tiền lương. Người sử dụng lao động không được thỏa thuận hay trả lương thấp hơn mức này, kể cả khi người lao động đồng ý. Việc vi phạm không giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí, bởi ngoài tiền phạt, doanh nghiệp vẫn phải trả đủ phần lương còn thiếu cộng tiền lãi, chưa kể rủi ro về uy tín và quan hệ lao động.
Cụ thể, Nghị định 283/2026 có hiệu lực từ ngày 10/9 về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, bảo hiểm xã hội, quy định người sử dụng lao động trả lương cho lao động thấp hơn mức tối thiểu do Chính phủ quy định sẽ bị phạt tiền theo số người bị vi phạm. Mức phạt từ 20 đến 30 triệu đồng với vi phạm từ 1 đến 10 lao động; 30-50 triệu đồng với vi phạm 11-50 người; 50- 75 triệu với vi phạm từ 51 người trở lên.
Ngoài tiền phạt, người sử dụng lao động còn bị buộc trả đủ phần tiền lương còn thiếu cho lao động, cộng với tiền lãi tính theo lãi suất tiền gửi không kỳ hạn cao nhất của các ngân hàng thương mại nhà nước công bố tại thời điểm xử phạt.
Mức phạt trên áp dụng với cá nhân, còn với tổ chức như doanh nghiệp, hợp tác xã vi phạm sẽ bị phạt tiền gấp hai lần. Như vậy, doanh nghiệp trả lương thấp hơn mức tối thiểu vùng có thể bị phạt từ 40 đến 150 triệu đồng.
Ông khuyến cáo trước thời điểm điều chỉnh mức lương tối thiểu mới, để tránh vi phạm, người sử dụng lao động cần xác định đúng vùng áp dụng cho từng địa điểm làm việc, chi nhánh, đơn vị đặt ở địa bàn nào thì áp dụng mức lương tối thiểu của vùng đó; rà soát thang lương, bảng lương và hợp đồng lao động trước ngày 1/1/2027, điều chỉnh mọi mức lương thấp hơn mức mới; cân đối kế hoạch tài chính cho quỹ lương tăng thêm, bao gồm cả phần đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp tăng tương ứng.
Về phía người lao động, nếu bị trả lương thấp hơn mức tối thiểu vùng thì có quyền yêu cầu trả đủ, đồng thời phản ánh đến Công đoàn cơ sở hoặc cơ quan quản lý nhà nước và lao động tại địa phương để được bảo vệ quyền lợi hợp pháp.
Nội dung chính của dự thảo Nghị định là quy định việc điều chỉnh mức lương tối thiểu tăng 7,8% so với mức hiện hành, để áp dụng từ ngày 1/1/2027, theo khuyến nghị của Hội đồng Tiền lương quốc gia gửi Chính phủ. Cùng với việc thực hiện mức lương tối thiểu mới, Bộ Nội vụ đề nghị các doanh nghiệp không được xoá bỏ hoặc cắt giảm các chế độ tiền lương khác của người lao động, như làm thêm giờ, bồi dưỡng bằng hiện vật...
Mời độc giả xem video TPHCM: Lao động trung niên ồ ạt tìm việc...
