UBND TP Hà Nội vừa ban hành quy định về quản lý công viên, cây xanh và mặt nước trên địa bàn, trong đó xác định danh mục các loại cây được phép trồng và 18 loại cây không được phép trồng nhằm bảo đảm an toàn, mỹ quan đô thị và chất lượng môi trường.
Theo danh mục, các loại cây xanh được lựa chọn dựa trên khả năng tạo bóng mát, chống chịu gió bão và giá trị cảnh quan. Với nhóm cây bóng mát chủ đạo, thành phố ưu tiên những loài thân gỗ lớn, rễ cọc ăn sâu, tán rộng và thích nghi tốt với điều kiện thời tiết khắc nghiệt, như sấu, sao đen, nhội, long não, lát hoa, dầu rái và sang lẻ.
Để tăng tính thẩm mỹ cho đường phố, nhiều loại cây có hoa đẹp theo mùa cũng được đưa vào danh mục, gồm ban trắng, ban tím, bằng lăng, phong linh, chuông vàng, kèn hồng, muồng hoàng yến và phượng vĩ. Các loại cây có hương thơm như ngọc lan, hoàng lan, giáng hương cũng được khuyến khích trồng.
Tại khu vực đầm lầy và ven hồ, danh mục quy định 18 loài cây ngập nước, bán ngập, trong đó có bụt mọc, gáo trắng, sanh, si, lộc vừng, sen và súng. Việc bố trí các loại cây này nhằm cải thiện cảnh quan, hỗ trợ bảo vệ môi trường nước và tăng cường đa dạng sinh học.
Đáng chú ý, 18 loại cây không được phép trồng bao gồm những loài có độc tố như trúc đào, thông thiên, bã đậu, bồ hòn, mã tiền, tỏi độc, ô đầu và cô ca cảnh; các loại cây có gai sắc nhọn như bồ kết, me keo, xirô, sưng Nam Bộ; cùng những loài có cành giòn, dễ gãy đổ hoặc có quả rụng gây mất vệ sinh như trứng cá, dướng, dâu da, cao su, bông gòn và lòng mức.
Quy định cũng nghiêm cấm các hành vi tự ý chặt hạ, di chuyển, đào gốc, đục khoét, đóng đinh, lột vỏ cây hoặc đổ chất độc hại vào gốc cây khi chưa được cơ quan có thẩm quyền cho phép. Việc treo biển quảng cáo, biển hiệu hay giăng đèn trang trí làm ảnh hưởng đến sự sinh trưởng của cây cũng thuộc nhóm hành vi cần kiểm soát, xử lý.
Đối với cây xanh trồng mới tại không gian công cộng, cây bóng mát phải có nguồn gốc rõ ràng và không bị sâu bệnh. Cây tiểu mộc phải cao tối thiểu 3 m, đường kính thân từ 6 cm; cây đại mộc phải cao ít nhất 5 m, đường kính thân từ 10 cm trở lên.
Việc trồng cây phải bảo đảm khoảng cách phù hợp với công trình hạ tầng kỹ thuật và công trình ngầm, không che khuất biển báo giao thông hoặc ảnh hưởng đến tầm nhìn của người đi đường.
Trong các dự án xây dựng, chủ đầu tư có trách nhiệm dựng hàng rào bảo vệ cây xanh hiện hữu trong phạm vi công trường. Vùng an toàn của rễ cây được xác định theo bán kính gấp 8-10 lần đường kính thân cây, nhằm bảo vệ không gian sinh trưởng và hạn chế tác động từ máy móc, hoạt động thi công
