Công nghiệp văn hóa đang được kỳ vọng trở thành một trong những động lực tăng trưởng mới của nền kinh tế Việt Nam. Theo Chiến lược phát triển các ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định 2486/QĐ-TTg ngày 14/11/2025, lĩnh vực này phấn đấu đóng góp khoảng 7% GDP vào năm 2030. Xa hơn, Nghị quyết 80-NQ/TW đặt định hướng đưa công nghiệp văn hóa và kinh tế sáng tạo đóng góp khoảng 9% GDP vào năm 2045. Những mục tiêu này cho thấy văn hóa không chỉ mang giá trị tinh thần mà còn được nhìn nhận như một lĩnh vực kinh tế có khả năng tạo doanh thu, việc làm và giá trị gia tăng.

Để hiện thực hóa mục tiêu đó, bên cạnh nguồn lực đầu tư và chính sách hỗ trợ, thị trường cần những doanh nghiệp có khả năng tổ chức sản xuất, sở hữu bản quyền, thương mại hóa nội dung và mở rộng thị trường. Trong lĩnh vực truyền thông, giải trí, tài sản trí tuệ (IP) đang trở thành một hướng khai thác đáng chú ý. Câu chuyện của Công ty CP DatVietVAC Group Holdings (DatVietVAC) là một trường hợp như vậy khi doanh nghiệp chính thức đưa cổ phiếu lên Sở Giao dịch Chứng khoán TP HCM (HOSE) ngày 2/11/2026.

Theo công bố của HOSE, có 111.418.000 cổ phiếu DVV được đưa vào giao dịch với giá tham chiếu 54.800 đồng/cổ phiếu. Tính theo mức giá này, vốn hóa thị trường của DatVietVAC đạt khoảng 6.106 tỷ đồng. Trước đó, doanh nghiệp đã thực hiện chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) với 11,15 triệu cổ phiếu; lượng đăng ký mua vượt 106% số cổ phiếu chào bán. Việc niêm yết đưa một doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực truyền thông, giải trí tiếp cận rộng hơn với thị trường vốn, đồng thời đặt ra yêu cầu cao hơn về quản trị, minh bạch và hiệu quả sử dụng nguồn lực.

Điểm đáng chú ý trong mô hình kinh doanh của DatVietVAC là định hướng chuyển trọng tâm từ cung cấp dịch vụ truyền thông sang sở hữu và khai thác tài sản trí tuệ. Thay vì chỉ tạo doanh thu từ một chương trình truyền hình, doanh nghiệp hướng tới phát triển cùng một IP trên nhiều nền tảng như truyền hình, nền tảng số, biểu diễn trực tiếp, hoạt động thương mại nghệ sĩ và các sản phẩm tiêu dùng. Những chương trình như Anh trai “Say Hi”, Em Xinh “Say Hi”, Rap Việt, 2 Ngày 1 Đêm Vietnam hay The Masked Singer Vietnam là các sản phẩm được doanh nghiệp phát triển theo định hướng này.

Về lý thuyết, một IP có sức hút có thể tạo ra nhiều lớp doanh thu trong suốt vòng đời thương mại. Chẳng hạn, một chương trình giải trí không chỉ mang lại nguồn thu từ quảng cáo và tài trợ trong thời gian phát sóng mà còn có thể được khai thác qua concert, bản quyền, phát hành âm nhạc, hợp tác thương mại nghệ sĩ và sản phẩm gắn với chương trình. Theo số liệu DatVietVAC công bố ngày 30/10, trong 9 tháng đầu năm 2026, doanh thu từ hoạt động khai thác IP đạt 213 tỷ đồng, tăng 36% so với cùng kỳ; hoạt động quản lý và khai thác thương mại nghệ sĩ đạt 408 tỷ đồng, tăng 43%. Hai mảng này đóng góp tổng cộng 621 tỷ đồng, cho thấy nguồn thu từ việc thương mại hóa nội dung và nghệ sĩ đang ngày càng rõ nét.

Tuy nhiên, sức hút của một chương trình không đồng nghĩa với khả năng tạo lợi nhuận tương ứng. Doanh nghiệp phải tính toán chi phí sản xuất, tổ chức sự kiện, bản quyền, phân phối và duy trì sức hấp dẫn của nội dung qua nhiều mùa. Một IP có thể nổi tiếng trong thời gian ngắn nhưng khó duy trì giá trị thương mại nếu không tiếp tục đổi mới hoặc không mở rộng được tệp khán giả. Vì vậy, khả năng sở hữu bản quyền, kiểm soát quyền khai thác và chuyển đổi sự quan tâm của khán giả thành doanh thu thực tế sẽ là những yếu tố quan trọng quyết định giá trị của tài sản trí tuệ.

Bức tranh kinh doanh 9 tháng đầu năm 2026 của DatVietVAC cho thấy cả cơ hội và những vấn đề cần theo dõi. Theo báo cáo doanh nghiệp công bố, doanh thu đạt 2.116 tỷ đồng, giảm khoảng 6% so với cùng kỳ, trong khi lợi nhuận sau thuế đạt 246 tỷ đồng, tăng gần 6%. Riêng mảng Nội dung ghi nhận doanh thu 1.151 tỷ đồng, tạo ra 390 tỷ đồng lợi nhuận gộp, đóng góp khoảng 80% lợi nhuận gộp hợp nhất. Trong khi đó, doanh nghiệp đặt mục tiêu lợi nhuận sau thuế cả năm 2026 đạt 420 tỷ đồng. Sau 9 tháng, công ty đã thực hiện khoảng 58,6% kế hoạch, đồng nghĩa cần đạt thêm khoảng 174 tỷ đồng lợi nhuận trong quý IV để hoàn thành mục tiêu.

Về tình hình tài chính, tại ngày 30/9/2026, tổng tài sản của DatVietVAC đạt 3.081 tỷ đồng, tăng khoảng 62% so với đầu năm. Doanh nghiệp có 1.832 tỷ đồng tiền, tương đương tiền và các khoản đầu tư tài chính ngắn hạn, trong khi tổng dư nợ vay là 465 tỷ đồng. Theo đó, vị thế tiền mặt ròng đạt khoảng 1.367 tỷ đồng. Nguồn lực thanh khoản này tạo dư địa để doanh nghiệp chủ động triển khai hoạt động sản xuất chương trình, tổ chức sự kiện và khai thác thương mại trong mùa cao điểm. Dù vậy, nhà đầu tư vẫn cần theo dõi dòng tiền từ hoạt động kinh doanh, chất lượng các khoản phải thu và hiệu quả sử dụng vốn trong những kỳ báo cáo tiếp theo.

Trong quý IV/2026, DatVietVAC dự kiến tổ chức 8 concert trong và ngoài nước, đồng thời tiếp tục khai thác các chương trình truyền hình và hoạt động thương mại nghệ sĩ. Doanh nghiệp cũng định hướng mở rộng hoạt động khai thác IP ra thị trường quốc tế, trong đó có các chương trình biểu diễn tại Mỹ. Giai đoạn 2026–2030, DatVietVAC đặt mục tiêu doanh thu 5.000 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế 780 tỷ đồng vào năm 2030. Đây là những kế hoạch thể hiện tham vọng mở rộng quy mô, nhưng khả năng thực hiện còn phụ thuộc vào hiệu quả từng dự án, năng lực quản trị bản quyền và khả năng tiếp cận khán giả tại các thị trường mới.

Sự xuất hiện của DVV trên HOSE mở thêm một trường hợp doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực công nghiệp văn hóa tiếp cận thị trường vốn. Tuy nhiên, vốn hóa hơn 6.100 tỷ đồng mới phản ánh mức định giá thị trường tại thời điểm niêm yết, chưa phải thước đo độc lập cho giá trị danh mục tài sản trí tuệ. Đối với DatVietVAC, bài toán sau niêm yết không chỉ là tạo ra những chương trình có sức lan tỏa mà còn phải chứng minh khả năng biến nội dung sáng tạo thành doanh thu, dòng tiền và lợi nhuận ổn định. Đây cũng là thách thức chung đối với các doanh nghiệp công nghiệp văn hóa nếu muốn chuyển tiềm năng sáng tạo thành động lực tăng trưởng thực chất của nền kinh tế.