Cơ chế khóa khớp giúp ngựa tiết kiệm năng lượng khi đứng
T.B (tổng hợp)
Ngựa có hệ thống khóa khớp độc đáo giúp duy trì tư thế đứng lâu mà không mỏi cơ, nâng cao khả năng sinh tồn qua hàng triệu năm tiến hóa.
Cơ chế “khóa khớp” là gì? Cơ chế “khóa khớp” (stay apparatus) ở ngựa liên quan đến một hệ thống đặc biệt của gân, dây chằng và khớp, cho phép chi trước và chi sau chịu trọng lượng cơ thể mà không cần co cơ liên tục. Ảnh: Pinterest. Cấu trúc ở chi trước. Ở chi trước, hệ thống dây chằng và gân sâu liên kết chặt chẽ giữa vai, khuỷu, cổ tay và khớp ngón, giúp chân trước giữ tư thế thẳng đứng ổn định trong thời gian dài mà tiêu tốn rất ít năng lượng. Ảnh: Pinterest.
Cấu trúc ở chi sau. Chi sau của ngựa sở hữu cơ chế đặc biệt tại khớp gối, nơi xương bánh chè có thể “móc” vào rãnh xương đùi, tạo thành điểm khóa chắc chắn, giữ cho chân sau không bị gập khi ngựa đứng yên. Ảnh: Pinterest. Giảm mệt mỏi cơ bắp. Nhờ cơ chế khóa khớp, các nhóm cơ lớn ở chân gần như được thả lỏng trong lúc đứng ngủ, giúp ngựa tiết kiệm năng lượng và tránh tình trạng mỏi cơ dù phải đứng hàng giờ liền. Ảnh: Pinterest.
Vai trò của hệ thần kinh. Khi ngủ đứng, ngựa chỉ rơi vào trạng thái ngủ nông; hệ thần kinh vẫn duy trì mức cảnh giác cao, cho phép chúng nhanh chóng phá khóa khớp và bỏ chạy khi phát hiện nguy hiểm. Ảnh: Pinterest. Giới hạn của việc ngủ đứng. Mặc dù có thể ngủ khi đứng, ngựa vẫn cần nằm xuống để bước vào giấc ngủ sâu (REM), giai đoạn quan trọng cho sự phục hồi thần kinh và thể chất. Ảnh: Pinterest. Lợi thế tiến hóa sinh tồn. Khả năng ngủ đứng là kết quả của hàng triệu năm tiến hóa, giúp tổ tiên ngựa sinh tồn trên thảo nguyên trống trải, nơi việc nằm ngủ quá lâu có thể dẫn đến nguy cơ bị săn cao. Ảnh: Pinterest.
So sánh với các loài móng guốc khác. Nhiều loài móng guốc như hươu, bò hay linh dương cũng có cơ chế tương tự, nhưng hệ thống khóa khớp của ngựa được đánh giá là hoàn thiện và hiệu quả bậc nhất. Ảnh: Pinterest. Mời quý độc giả xem video: Sống Cùng Chó Sói / VTV2
Theo GS.TS Phùng Hồ Hải, nguyên Viện trưởng Viện Toán học Việt Nam, nguyên Tổng thư ký Hội Toán học Việt Nam, Phó Tổng biên tập Tạp chí Pi, cái mà chúng ta có thể giỏi hơn là phải ‘người’ hơn AI, tức là năng lực tư duy và sáng tạo”.
Thương hiệu ôtô Li Auto mới đây đã lên tiếng cáo buộc Nissan “bôi nhọ” sản phẩm là mẫu i6 của họ và thu hút sự chú ý của cơ quan quản lý tại Trung Quốc.
Kia Seltos 2026 vừa chính thức được giới thiệu tại thị trường châu Âu, đánh dấu bước chuyển đáng chú ý trong chiến lược điện hóa của Kia ở phân khúc SUV cỡ nhỏ.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết ưu tiên hàng đầu của nước này là đảm bảo nhận được sự hỗ trợ để mua và xây dựng thêm các hệ thống phòng không.
Trong điều kiện thiếu bãi đỗ có mái che, bạt phủ ôtô trở thành lựa chọn quen thuộc vào mùa nắng nóng, nhưng việc dùng không đúng cách lại gây hậu quả đáng kể.