Hiện tại, Hệ Mặt Trời của chúng ta đang ở giai đoạn tương đối ổn định. Mặt Trời đã tồn tại khoảng 4,6 tỷ năm và vẫn đang chuyển hóa hydro thành heli trong lõi để tạo ra năng lượng. Tuy nhiên, nguồn nhiên liệu này không tồn tại mãi mãi. Khoảng 5 tỷ năm nữa, một trong những biến đổi lớn nhất trong lịch sử Hệ Mặt Trời sẽ bắt đầu: Mặt Trời sẽ rời khỏi giai đoạn sao lùn vàng quen thuộc và trở thành một sao khổng lồ đỏ.
Ảnh: origo
Khi lượng hydro trong lõi cạn kiệt, lõi Mặt Trời sẽ co lại, nóng lên, trong khi các lớp khí bên ngoài giãn nở dữ dội. Đường kính của Mặt Trời có thể tăng lên hàng trăm lần hiện nay, đủ lớn để nuốt chửng sao Thủy và có thể cả sao Kim. Số phận của Trái Đất vẫn còn là vấn đề được tranh luận: hành tinh xanh có thể bị thiêu rụi và hấp thụ vào lớp khí nóng của Mặt Trời, hoặc thoát khỏi sự nuốt chửng nhưng trở thành một thế giới khô cằn, chết chóc với bề mặt bị nung nóng.
Ngay cả khi Trái Đất không bị nuốt chửng, sự sống như chúng ta biết sẽ không thể tồn tại từ rất lâu trước đó. Khi Mặt Trời già đi, độ sáng của nó sẽ tăng dần khiến nhiệt độ Trái Đất tăng cao, đại dương bay hơi và chu trình khí hậu hoàn toàn thay đổi. Trong vài tỷ năm tới, hành tinh từng là nơi duy nhất được biết đến có sự sống trong vũ trụ có thể trở thành một vùng đất chết.
Ảnh: planetplanet
Trong giai đoạn sao khổng lồ đỏ, Mặt Trời cũng sẽ làm thay đổi toàn bộ cấu trúc Hệ Mặt Trời. Các hành tinh bên ngoài như sao Mộc, sao Thổ, sao Thiên Vương và sao Hải Vương sẽ nhận được nhiều năng lượng hơn, khiến các mặt trăng băng giá của chúng có thể trải qua những biến đổi lớn. Một số thế giới như Europa hay Enceladus – hiện đang có đại dương ngầm dưới lớp băng – có thể bước vào giai đoạn hoạt động địa chất mạnh hơn.
Sau vài trăm triệu năm trong trạng thái sao khổng lồ đỏ, Mặt Trời sẽ mất dần các lớp khí ngoài cùng, tạo thành một tinh vân hành tinh tuyệt đẹp. Những lớp vật chất bị thổi ra không gian sẽ tạo nên một đám mây khí phát sáng bao quanh lõi sao còn lại. Đây không phải là sự biến mất hoàn toàn mà là quá trình tái sinh: các nguyên tố carbon, oxy và những nguyên tố nặng khác từ Mặt Trời sẽ trở thành nguyên liệu cho những thế hệ sao và hành tinh mới trong tương lai.
Ảnh: bigthink
Phần còn lại của Mặt Trời sẽ co lại thành một sao lùn trắng có kích thước tương đương Trái Đất nhưng chứa phần lớn khối lượng ban đầu của nó. Không còn khả năng tạo năng lượng bằng phản ứng nhiệt hạch, sao lùn trắng sẽ từ từ nguội đi trong hàng nghìn tỷ năm, trở thành một tàn dư lạnh lẽo trôi giữa không gian.
Sau 5 tỷ năm, Hệ Mặt Trời sẽ không còn là nơi quen thuộc với tám hành tinh quay quanh một ngôi sao vàng ổn định. Nó sẽ trở thành một hệ thống yên tĩnh hơn, nơi một ngôi sao chết đang chiếu thứ ánh sáng cuối cùng lên những thế giới xa xôi – một lời nhắc rằng ngay cả những cấu trúc tưởng như vĩnh cửu trong vũ trụ cũng có vòng đời riêng.