Không có đào Thất Thốn rởm mà chỉ có đào lai
Thị trường hoa Tết năm nay rất nhiều loại đào, trong đó đào lùn hay đào mini, chỉ cao khoảng 30cm với giá bán từ 200.000 - 350.000đ/cây được nhiều người hỏi mua vì lạ mắt và chi chít nụ. Đáng lưu ý, những cây đào lùn này có màu hoa đỏ rất đẹp, bông hoa to, cánh dày. Nhìn thoáng qua thì thân, cành, đốt ngắn, rất giống đào Thất Thốn. Vì được bán với mức giá hấp dẫn và cực rẻ nên loại đào này được khá nhiều người hỏi mua. Điều đáng nói, tiểu thương nào cũng khẳng định đó là đào Thất Thốn, trồng tại nhà vườn ở Gia Lâm, Bắc Ninh. Bên cạnh đó, họ khẳng định loại đào này, hoa sẽ nở đúng dịp Tết.
PGS.TS Đặng Văn Đông, Viện Nghiên cứu rau qua cho biết, đào Thất Thốn là một giống đào cổ của Việt Nam, đốt ngắn, to, cánh hoa dày, bền, có đặc điểm là sinh trưởng rất chậm. Cây đào bình thường, chỉ 1 - 2 năm là cho thu hoạch, nhưng đào Thất Thốn phải mất ít nhất 5 năm mới cho thu hoạch. Chiều dài cành, đường kính thân, số lá, hoa… đều rất lâu mới phát triển. Do vậy, giá thành của đào Thất Thốn cũng rất cao, mỗi cây có giá từ 5 - 20 triệu đồng.
Điều đặc biệt là đào Thất Thốn khá kén đất, trồng ở khu vực Đồng bằng sông Hồng thường ra hoa rất muộn, sau Tết khoang 20 ngày, số lượng hoa cũng ít. Đào Thất Thốn phù hợp trồng ở những nơi có khí hậu lạnh như Sa Pa (Lào Cai), Mộc Châu (Sơn La). Loại đào Thất Thốn mini xuất hiện nhiều hiện nay là giống đào lai giữa đào Thất Thốn. Loại đào này được nhập khẩu từ Trung Quốc là chính, hiện ở Việt Nam chưa lai tạo được giống đào này.
PGS.TS Đặng Văn Đông cũng cho hay, đào Thất Thốn chuẩn phải là những cây có dáng lùn, đẹp tự nhiên, cành cây xù xì, gai góc, những cánh hoa dày, to và rất thắm, tỏa mùi thơm nhẹ. Số lượng nụ hoa cũng không nhiều như đào mini Tàu. Để cây ra hoa được, người trồng phải mất gần chục năm. Trong khi đó, loại đào mini được rao bán chợ mạng trồng trong chậu, cây cao từ 30 - 40cm, gốc mập, nhẵn, cành thẳng, mắt nụ khá dày, nhiều hoa và lộc... Đây chính là đào Trung Quốc, không phải đào Thất Thốn của Việt Nam.
Đào Thất Thốn còn rất ít
Đào Thất Thốn thường ra hoa kép. Mỗi cây chỉ nở từ 10 - 20 bông và có thể nhiều hơn nếu chăm sóc tốt. Tuy nhiên, dù thế nào cũng không thể ra nụ và hoa chi chít được. Đặc biệt, loại đào mini Trung Quốc khi mua về một thời gian, chơi xong sẽ không thể trồng tiếp được vì loại đào này chủ yếu được ghép cành. Còn đào Thất Thốn được gieo trồng từ hạt nên người chơi vẫn trồng được sau Tết.
Chính bởi thế, người mua đào Thất Thốn chơi Tết thời điểm này nên thận trọng khi mua online, bởi nếu không am hiểu và có kiến thức về đào lùn sẽ dễ nhầm tưởng đào mini Trung Quốc là đào Thất Thốn. Muốn mua đào Thất Thốn chuẩn, khách nên trực tiếp mua tại những nhà vườn uy tín tại Nhật Tân, Hà Nội.
Ông Lê Hàm, Chủ vườn Đào Thất Thốn (Nhật Tân, Tây Hồ, Hà Nội) cho biết, hạt của cây được lấy trên rừng về, gieo đến khi được tầm như chiếc đũa mới đem đi trồng, chăm sóc chu đáo mới có kết quả. Để ra hoa và đủ tiêu chuẩn, tối thiểu phải mất từ 7 - 10 năm. Hoa sở hữu vẻ đẹp độc, lạ khác xa loại đào thường. Cây ra hoa kép, mỗi cây chỉ nở từ 10 – 20 bông, nhưng hiện nay với việc áp dụng kỹ thuật chăm sóc đặc biệt nên cây đào cho ra nhiều hoa hơn. Nghệ nhân Lê Hàm đã sử dụng các nhà tôn có lắp đặt hệ thống điều hòa hai chiều, điều khiển nhiệt độ phù hợp để “ép” hoa nở đúng dịp Tết. Nhiệt độ duy trì trong những căn nhà đặc biệt này luôn được giữ từ 18 - 22 độ C.