Ảnh hưởng của du hành vũ trụ đến não bộ của phi hành gia
Tâm Anh (theo Sciencealert, Livescience)
Nghiên cứu MRI cho thấy não của phi hành gia dịch chuyển và thay đổi hình dạng, ảnh hưởng đến khả năng cảm nhận và kiểm soát vận động.
Trong nghiên cứu công bố trên tạp chí Proceedings of the National Academy of Sciences ngày 12/1, nhóm các nhà khoa học thông tin rằng, sau các chuyến bay vào vũ trụ, não của phi hành gia bị nghiêng và dịch chuyển lên trên và phía sau so với vị trí bình thường khi ở Trái đất. Ảnh: Brain: 3dMedisphere/Getty; Background: ESA/Hubble & NASA.Vùng não bị ảnh hưởng là phần liên quan đến cảm giác, gắn với tình trạng say tàu xe, mất phương hướng và rối loạn thăng bằng. Ảnh: peepo / Getty Images.
“Chúng ta cần hiểu những thay đổi này và tác động của chúng để giữ cho các phi hành gia an toàn, khỏe mạnh và bảo vệ sức khỏe lâu dài của họ”, giáo sư Rachael Seidler tại Khoa Sinh lý học ứng dụng và Khoa học vận động của Đại học Florida và là đồng tác giả nghiên cứu cho biết. Ảnh: NASA.Bà Seidler và đồng nghiệp đã phân tích bản chụp MRI của 26 phi hành gia trước và sau thời gian họ ở quỹ đạo. Thời gian lưu trú ngoài không gian của các phi hành gia được nghiên cứu là từ vài tuần đến khoảng 6 tháng hoặc 1 năm. Ảnh: NASA.Theo nhóm nghiên cứu, sau một thời gian ngắn ở môi trường không trọng lực chỉ vài tuần, các phi hành gia có thể gặp phải những thay đổi có thể đo lường được về hình dạng não bộ. Ảnh: theconversation.com.
Đối với những chuyến du hành vũ trụ dài hơn, những thay đổi này có thể kéo dài ít nhất sáu tháng. Những thay đổi này rất nhỏ - chỉ vài milimet là tối đa - nhưng chúng dường như tồn tại mạnh mẽ nhất ở các vùng não liên quan đến thăng bằng, cảm thụ bản thể và kiểm soát vận động cảm giác. Ảnh: NASA.Điều này có thể là nguyên nhân dẫn đến việc một số phi hành gia mất nhiều thời gian để thích nghi với môi trường có trọng lực trên Trái đất. Ảnh: NASA."Những phát hiện này rất quan trọng để hiểu được tác động của du hành vũ trụ lên não bộ và hành vi của con người", giáo sư Seidler cho hay. Ảnh: NASA.
Tiến sĩ Mark Rosenberg, trợ lý giáo sư thần kinh học tại Đại học Y Nam Carolina, cho biết các nhà khoa học từ lâu đã biết rằng, việc bay vào không gian có thể ảnh hưởng đến não. Tuy nhiên, nghiên cứu mới của nhóm nghiên cứu do bà Seidler đứng đầu là một trong những công trình đầu tiên chỉ ra cách những thay đổi đó tác động tới khả năng hoạt động của phi hành gia trong không gian và khi trở về Trái đất. Ảnh: NASA.Các nhà khoa học cần tiến hành thêm nhiều nghiên cứu để hiểu rõ liệu những thay đổi ở não có để lại tác động lâu dài hay không. Kết quả những nghiên cứu này có thể làm thay đổi các sứ mệnh thám hiểm Mặt trăng, sao Hỏa... trong tương lai của các phi hành gia. Ảnh: NASA.
Mời độc giả xem video: Đằng sau thành công của các nhà khoa học. Nguồn: VTV24.
Ford Everest 2027 vừa ra mắt tại Philippines với bốn phiên bản, đáng chú ý là sự xuất hiện của bản Platinum sử dụng động cơ diesel V6 3.0L, mô-men xoắn 600 Nm.
Toyota Việt Nam (TMV) vừa công bố doanh số bán hàng trong tháng 8 đạt 4.900 xe (bao gồm Lexus), giảm 31% so với tháng 7/2026 do nhu cầu mua xe giảm tháng Ngâu.
Hơn nửa thế kỷ gắn bó với ngôn ngữ học, GS.TS Nguyễn Thiện Giáp không ngừng đặt lại những câu hỏi tưởng đã có lời giải để tìm sâu hơn vào bản chất tiếng Việt.
Mitsubishi Pajero 2027 sẽ bán ra từ tháng 12/2026, giá khởi điểm 68.490 AUD (49.100 USD), sử dụng động cơ diesel 2.4L và hệ dẫn động bốn bánh Super Select II.
Dù chưa công bố thời điểm cụ thể, đại diện hãng xe Nhật Bản đã xác nhận việc đưa Mitsubishi Outlander thế hệ mới về thị trường Việt Nam ngay trong năm 2026.
Mẫu SUV thuần điện Denza N8 sở hữu màn hình dài tới 1,1m nằm dưới kính chắn gió cùng bảng điều khiển trung tâm, xe sẽ sớm được bán tại thị trường Trung Quốc.
Jaecoo J7 PHEV AWD mới có giá 47.990 AUD (khoảng 897 triệu đồng), đắt hơn đáng kể so với phiên bản dẫn động cầu trước và đối thủ Geely Starray EM-i Inspire AWD.