Ảnh hưởng của du hành vũ trụ đến não bộ của phi hành gia
Tâm Anh (theo Sciencealert, Livescience)
Nghiên cứu MRI cho thấy não của phi hành gia dịch chuyển và thay đổi hình dạng, ảnh hưởng đến khả năng cảm nhận và kiểm soát vận động.
Trong nghiên cứu công bố trên tạp chí Proceedings of the National Academy of Sciences ngày 12/1, nhóm các nhà khoa học thông tin rằng, sau các chuyến bay vào vũ trụ, não của phi hành gia bị nghiêng và dịch chuyển lên trên và phía sau so với vị trí bình thường khi ở Trái đất. Ảnh: Brain: 3dMedisphere/Getty; Background: ESA/Hubble & NASA.Vùng não bị ảnh hưởng là phần liên quan đến cảm giác, gắn với tình trạng say tàu xe, mất phương hướng và rối loạn thăng bằng. Ảnh: peepo / Getty Images.
“Chúng ta cần hiểu những thay đổi này và tác động của chúng để giữ cho các phi hành gia an toàn, khỏe mạnh và bảo vệ sức khỏe lâu dài của họ”, giáo sư Rachael Seidler tại Khoa Sinh lý học ứng dụng và Khoa học vận động của Đại học Florida và là đồng tác giả nghiên cứu cho biết. Ảnh: NASA.Bà Seidler và đồng nghiệp đã phân tích bản chụp MRI của 26 phi hành gia trước và sau thời gian họ ở quỹ đạo. Thời gian lưu trú ngoài không gian của các phi hành gia được nghiên cứu là từ vài tuần đến khoảng 6 tháng hoặc 1 năm. Ảnh: NASA.Theo nhóm nghiên cứu, sau một thời gian ngắn ở môi trường không trọng lực chỉ vài tuần, các phi hành gia có thể gặp phải những thay đổi có thể đo lường được về hình dạng não bộ. Ảnh: theconversation.com.
Đối với những chuyến du hành vũ trụ dài hơn, những thay đổi này có thể kéo dài ít nhất sáu tháng. Những thay đổi này rất nhỏ - chỉ vài milimet là tối đa - nhưng chúng dường như tồn tại mạnh mẽ nhất ở các vùng não liên quan đến thăng bằng, cảm thụ bản thể và kiểm soát vận động cảm giác. Ảnh: NASA.Điều này có thể là nguyên nhân dẫn đến việc một số phi hành gia mất nhiều thời gian để thích nghi với môi trường có trọng lực trên Trái đất. Ảnh: NASA."Những phát hiện này rất quan trọng để hiểu được tác động của du hành vũ trụ lên não bộ và hành vi của con người", giáo sư Seidler cho hay. Ảnh: NASA.
Tiến sĩ Mark Rosenberg, trợ lý giáo sư thần kinh học tại Đại học Y Nam Carolina, cho biết các nhà khoa học từ lâu đã biết rằng, việc bay vào không gian có thể ảnh hưởng đến não. Tuy nhiên, nghiên cứu mới của nhóm nghiên cứu do bà Seidler đứng đầu là một trong những công trình đầu tiên chỉ ra cách những thay đổi đó tác động tới khả năng hoạt động của phi hành gia trong không gian và khi trở về Trái đất. Ảnh: NASA.Các nhà khoa học cần tiến hành thêm nhiều nghiên cứu để hiểu rõ liệu những thay đổi ở não có để lại tác động lâu dài hay không. Kết quả những nghiên cứu này có thể làm thay đổi các sứ mệnh thám hiểm Mặt trăng, sao Hỏa... trong tương lai của các phi hành gia. Ảnh: NASA.
Mời độc giả xem video: Đằng sau thành công của các nhà khoa học. Nguồn: VTV24.
Liên ngành Sở Xây dựng và Công an TP Hà Nội đã thống nhất đề xuất UBND TP điều chỉnh Quyết định 01/2026, cho phép xe bán tải pickup được lưu thông như ôtô con.
Hyundai đã ban hành lệnh tạm dừng bán Palisade 2026 mới do lỗi ghế gập điện. Tuy nhiên, mẫu SUV cỡ lớn này tiếp tục bị triệu hồi tại Mỹ vì vấn đề dây an toàn.
Bugatti Mistral lấy cảm hứng từ hoa với tên "Caroline" đến từ bộ phận cá nhân hoá Sur Mesure, được tạo ra bởi tình yêu của một người cha dành cho con gái mình.
Trước nguy cơ gián đoạn tại eo biển Hormuz, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống cân nhắc phương án quân sự trong bối cảnh căng thẳng với Iran ngày càng leo thang.
Tòa án Đức mới đây đã bác bỏ vụ kiện đòi cấm BMW và Mercedes bán xe xăng từ sau năm 2030, khẳng định trách nhiệm lập pháp về khí hậu thuộc về Chính phủ.
Hyundai vừa tạo nên điểm nhấn đáng chú ý tại Triển lãm Ô tô New York 2026 khi chính thức trình làng concept SUV địa hình mang tên Boulder hoàn toàn mới.