Ảnh hưởng của du hành vũ trụ đến não bộ của phi hành gia
Tâm Anh (theo Sciencealert, Livescience)
Nghiên cứu MRI cho thấy não của phi hành gia dịch chuyển và thay đổi hình dạng, ảnh hưởng đến khả năng cảm nhận và kiểm soát vận động.
Trong nghiên cứu công bố trên tạp chí Proceedings of the National Academy of Sciences ngày 12/1, nhóm các nhà khoa học thông tin rằng, sau các chuyến bay vào vũ trụ, não của phi hành gia bị nghiêng và dịch chuyển lên trên và phía sau so với vị trí bình thường khi ở Trái đất. Ảnh: Brain: 3dMedisphere/Getty; Background: ESA/Hubble & NASA.Vùng não bị ảnh hưởng là phần liên quan đến cảm giác, gắn với tình trạng say tàu xe, mất phương hướng và rối loạn thăng bằng. Ảnh: peepo / Getty Images.
“Chúng ta cần hiểu những thay đổi này và tác động của chúng để giữ cho các phi hành gia an toàn, khỏe mạnh và bảo vệ sức khỏe lâu dài của họ”, giáo sư Rachael Seidler tại Khoa Sinh lý học ứng dụng và Khoa học vận động của Đại học Florida và là đồng tác giả nghiên cứu cho biết. Ảnh: NASA.Bà Seidler và đồng nghiệp đã phân tích bản chụp MRI của 26 phi hành gia trước và sau thời gian họ ở quỹ đạo. Thời gian lưu trú ngoài không gian của các phi hành gia được nghiên cứu là từ vài tuần đến khoảng 6 tháng hoặc 1 năm. Ảnh: NASA.Theo nhóm nghiên cứu, sau một thời gian ngắn ở môi trường không trọng lực chỉ vài tuần, các phi hành gia có thể gặp phải những thay đổi có thể đo lường được về hình dạng não bộ. Ảnh: theconversation.com.
Đối với những chuyến du hành vũ trụ dài hơn, những thay đổi này có thể kéo dài ít nhất sáu tháng. Những thay đổi này rất nhỏ - chỉ vài milimet là tối đa - nhưng chúng dường như tồn tại mạnh mẽ nhất ở các vùng não liên quan đến thăng bằng, cảm thụ bản thể và kiểm soát vận động cảm giác. Ảnh: NASA.Điều này có thể là nguyên nhân dẫn đến việc một số phi hành gia mất nhiều thời gian để thích nghi với môi trường có trọng lực trên Trái đất. Ảnh: NASA."Những phát hiện này rất quan trọng để hiểu được tác động của du hành vũ trụ lên não bộ và hành vi của con người", giáo sư Seidler cho hay. Ảnh: NASA.
Tiến sĩ Mark Rosenberg, trợ lý giáo sư thần kinh học tại Đại học Y Nam Carolina, cho biết các nhà khoa học từ lâu đã biết rằng, việc bay vào không gian có thể ảnh hưởng đến não. Tuy nhiên, nghiên cứu mới của nhóm nghiên cứu do bà Seidler đứng đầu là một trong những công trình đầu tiên chỉ ra cách những thay đổi đó tác động tới khả năng hoạt động của phi hành gia trong không gian và khi trở về Trái đất. Ảnh: NASA.Các nhà khoa học cần tiến hành thêm nhiều nghiên cứu để hiểu rõ liệu những thay đổi ở não có để lại tác động lâu dài hay không. Kết quả những nghiên cứu này có thể làm thay đổi các sứ mệnh thám hiểm Mặt trăng, sao Hỏa... trong tương lai của các phi hành gia. Ảnh: NASA.
Mời độc giả xem video: Đằng sau thành công của các nhà khoa học. Nguồn: VTV24.
Mặc dù đã chính thức xuất hiện và có mặt tại đại lý, nhưng các thông tin chi tiết và giá bản của phiên bản facelift Kia Carens 2026 hiện vẫn chưa được công bố.
Diện mạo của mẫu SUV Hyundai SantaFe 2027 được hình dung rõ nét hơn qua bản phác họa do NYMammoth thực hiện, dựa trên những hình ảnh thử nghiệm mới nhất.
Volkswagen ID. Unyx 09 2026 mới được định vị là mẫu coupe 4 cửa thuần điện cỡ lớn với giá mở bán từ 199.900-249.900 Nhân dân tệ (khoảng 699-874 triệu đồng).
Mẫu sedan rẻ nhất Ấn Độ là Tata Aeris vừa ra mắt với hàng loạt nâng cấp so với Tigor. Mới đây, xe đã được hãng đổ 20 tấn đá lên nóc để chứng minh độ bền.
Mitsubishi Motors Việt Nam chính thức đưa vào hoạt động kho phụ tùng mới tại Hải Phòng với sức chứa tăng gần 60%, tiếp sức phục vụ khách hàng và gần 80 đại lý.
Jeep sắp mang sức mạnh cơ bắp trở lại dòng xe SUV địa hình Grand Cherokee của mình, phiên bản nâng cấp mới sẽ không dùng cỗ máy HEMI V8 mà là động cơ l6 mới.
Lần đầu tiên con người quan sát rõ cách một nhóm protein tập hợp thành cỗ máy sửa chữa DNA giúp giải thích sự liên quan đến ung thư và một số bệnh di truyền.
Mẫu xe SUV hạng sang Volkswagen ID.Era 8X 2027 vừa xuất hiện những hình ảnh thực tế trước thời điểm mở bán vào ngày 28/9/2026 tại thị trường Trung Quốc.
BMW F450 R sắp ra mắt đã chính thức được hé lộ, sẽ là mẫu xe naked-bike giá cả phải chăng nhất của BMW được dự đoán sẽ ra mắt ngay trong tháng 10/2026 tới.