Khoa học và Đời sống số 17-2025

Số 17 (4383) Thứ Năm (24/4/2025) 17 BẠN ĐỌC ALO CHUYÊN GIA Đối tượng hưởng lương hưu 45% khi nghỉ hưu trước tuổi theo Nghị định mới THÔNG TIN DOANH NGHIỆP Điều chỉnh mức HbA1C ở bệnh nhân đái tháo đường thế nào cho đúng? HỎI: Tôi 81 tuổi, bị đái đái tháo đường (ĐTĐ) 27 năm, kèm theo tăng huyết áp và đã đặt 2 stent động mạch vành. Hiện chỉ số HbA1C của tôi đang là 7,42%, muốn chỉnh thuốc để đạt được mục tiêu là dưới 7% nhưng bác sĩ từ chối. Xin hỏi, điều chỉnh mức HbA1C thế nào cho đúng? Nguyễn Văn Huấn (Hà Nội) Trả lời: Đúng là hướng dẫn điều trị của Hội ĐTĐ Hoa Kỳ (ADA) năm 2025 có nêu phần lớn các bệnh nhân ĐTĐ cần đạt mục tiêu HbA1C < 7%, nhưng mục tiêu này cần được thay đổi tùy từng bệnh nhân cụ thể. Bệnh nhân trẻ, khỏe mạnh, hiểu biết tốt, phác đồ điều trị đơn giản và ít tác dụng phụ, mục tiêu HbA1C nên < 6,5%. Các bệnh nhân lớn tuổi nhưng còn khỏe, HbA1C nên từ 7,0 – 7,5%. Các bệnh nhân lớn tuổi, sức khỏe không tốt, có nhiều bệnh đi kèm hoặc biến chứng ĐTĐ thì mục tiêu HbA1C nên là < 8,0%. Những bệnh nhân lớn tuổi, sức khỏe yếu, có nhiều bệnh nặng (như suy thận, đột quỵ, nhồi máu cơ tim…) có thể để HbA1C > 8%, thậm chí không quan tâm đến mục tiêu này nữa. Lý do là cần cân bằng giữa lợi ích (kiểm soát tốt đường huyết, giảm biến chứng) với nguy cơ (hạ đường huyết, chi phí cao, tác dụng phụ…). Lưu ý, lợi ích của kiểm soát tốt đường huyết thường chỉ đến sau vài năm, nhưng hạ đường huyết sẽ khiến bệnh nhân phải nhập viện cấp cứu, có nguy cơ tử vong sớm, khiến bệnh nhân sợ, buông lỏng điều trị về sau. Hội ĐTĐ Hoa Kỳ cũng khuyến cáo việc đặt mục tiêu HbA1C của một bệnh nhân cụ thể phải dựa trên 6 yếu tố chính là: - Thời gian mắc ĐTĐ dài hay ngắn? - Nguy cơ bị hạ đường huyết cao hay thấp? - Gánh nặng điều trị (chi phí, tác dụng phục, số lần dùng thuốc…) nặng hay nhẹ? - Có bệnh đi kèm không, nặng hay nhẹ? - Có biến chứng tim mạch chưa? - Phác đồ điều trị có bao gồm các thuốc có lợi ích trên tim mạch hay không? Bác bệnh nhân trên tuổi cao, bị ĐTĐ 27 năm, đã có biến chứng tim mạch (stent ĐM vành) và nguy cơ hạ đường huyết cao (vì đang tiêm 3 mũi insulin) nên mục tiêu HbA1C của bệnh nhân này là từ 7,0 – 7,5%, thậm chí < 8,0% là chấp nhận được. Tuy nhiên, bệnh nhân cần phải đo đường huyết mao mạch nhiều lần trong ngày, nhất là lúc bị đói để điều chỉnh liều insulin phòng hạ đường huyết. Bệnh nhân có thể ăn thêm bữa phụ để tránh bị đói theo hướng dẫn của bác sĩ. TS.BS Nguyễn Quang Bảy (Trưởng khoa Nội tiết – Đái tháo đường, Bệnh viện Bạch Mai) Trải nghiệm hấp dẫn cho cả gia đình ở Phú Quốc dịp 30/4 Nam đảo Phú Quốc vừa có biển xanh, nắng vàng, vừa có những hoạt động giải trí đỉnh cao và không gian check-in đậm chất châu Âu, chắc chắn là lựa chọn hoàn hảo cho cả gia đình dịp lễ 30/4 - 1/5. Đắm mình trong thiên nhiên trác tuyệt ở Bãi Kem và Bãi Sao Bãi Kem – một trong những bãi biển đẹp nhất hành tinh “đốn tim” bất cứ ai với cát trắng mịn như kem, nước biển xanh màu ngọc lam và khung cảnh yên tĩnh đến mê hồn. Đây là điểm lý tưởng để tắm biển, chèo SUP, ghi lại những bức ảnh đẹp tựa Maldives hoặc đơn giản là tận hưởng khoảnh khắc thảnh thơi sau những ngày làm việc áp lực. Không xa đó là Bãi Sao, nơi nổi tiếng với đường cong bãi biển hình lưỡi liềm tuyệt đẹp, bãi cát trắng tinh dài hơn 7km. Bãi Sao mang vẻ đẹp vừa quyến rũ vừa phóng khoáng, rất thích hợp cho một buổi dạo biển hoặc nhâm nhi nước dừa dưới rặng dừa xanh mát. Đặc biệt, các nhà hàng hải sản tại đây luôn sẵn sàng chiều lòng mọi tín đồ ẩm thực với những món ăn đậm vị biển. Hành trình kỳ thú với cáp treo vượt biển dài nhất thế giới Không thể đến Phú Quốc mà bỏ qua “biểu tượng” cáp treo Hòn Thơm – cáp treo 3 dây dài nhất thế giới, nối liền An Thới đến Sun World Hon Thom. Từ cabin với độ cao hàng trăm m trên cao, bạn sẽ được chiêm ngưỡng toàn cảnh biển trời Nam đảo, với mặt nước xanh ngọc bích, những hòn đảo nhỏ nhấp nhô như tranh vẽ – một khung cảnh khiến mọi mỏi mệt tan biến ngay lập tức. Ngay khi đặt chân xuống Hòn Thơm, bạn sẽ bị chinh phục bởi không khí sôi động tại Công viên nước Aquatopia – một trong những công viên nước hiện đại bậc nhất Đông Nam Á, với hơn 20 trò chơi cảm giác mạnh. Ai thích thử thách cực đại thì không thể bỏ qua khu vực Làng Exotica với Mộc Xà Thịnh Nộ – tàu lượn siêu tốc bằng gỗ đầu tiên tại Việt Nam. Đặc biệt từ tháng 4, khi mua vé cáp treo du khách sẽ được tặng phiếu đồ uống miễn phí, sử dụng tại nhiều điểm như Koi Café, Sun Buns, Mango, Slice of Paradise... trên đảo Hòn Thơm. Bạn có thể đổi 1 lít bia thủ công Sun Kraft hoặc nước trái cây mát lạnh để giải khát sau một buổi vui chơi. Chiều hoàng hôn ngọt ngào tại thị trấn Địa Trung Hải Khi hoàng hôn buông xuống, hãy di chuyển về Thị trấn Hoàng Hôn (Sunset Town) – nơi mang vẻ đẹp lãng mạn đậm chất Địa Trung Hải. Hàng trăm góc sống ảo đẹp như tranh vẽ đang chờ bạn: từ những căn biệt thự sơn màu pastel, giàn hoa giấy rực rỡ, cho đến công trình Thác Thần Mặt Trời, Khải Hoàn Môn Gavi và quảng trường La Mã hoành tráng. Đừng quên dừng chân tại Cầu Hôn tựa một kiệt tác nghệ thuật trong ánh hoàng hôn diệu vợi. Hai mũi cầu cách nhau 30cm – đủ để trao nhau một nụ hôn, một cái nắm tay hay cái ôm đầy cảm xúc khi ánh hoàng hôn phủ lên mặt biển. Đêm rực rỡ với “Nụ hôn của biển cả” và ẩm thực không ngủ Từ 21h mỗi tối, đừng bỏ lỡ show diễn đỉnh cao Kiss of the Sea – Nụ hôn của biển cả. Đây là một bữa tiệc thị giác có một không hai, kết hợp giữa nước, lửa, ánh sáng, âm thanh, laser và những màn trình diễn đỉnh cao của nghệ sĩ quốc tế. Mỗi phút giây đều khiến khán giả “nổi da gà”, đặc biệt là màn pháo hoa rực rỡ cuối cùng sẽ khép lại đêm Phú Quốc một cách trọn vẹn. Bạn cũng có thể “quẩy” hết mình tại Sun Bavaria GastroPub với bia thủ công đậm chất Đức, combo ẩm thực hấp dẫn và nhạc sống cực chất. Trong nhiều tối ở Phú Quốc, đừng quên đổi vị với trải nghiệm tại chợ đêm Vui Phết – khu chợ ẩm thực ven biển náo nhiệt bậc nhất đảo Ngọc. Từ kem cuộn Thái, nước mía sầu riêng, đến các món đặc sản nướng kiểu Hội An hay hải sản tươi sống đều hội tụ ở đây. Ngoài ăn uống, chợ đêm còn là thiên đường mua sắm với các gian hàng lưu niệm, thủ công mỹ nghệ và sân khấu mini với những màn trình diễn hấp dẫn suốt đêm. PV HỎI: Tôi nghe nói Nhà nước vừa có quy định mới chốt đối tượng được hưởng lương hưu 45% khi nghỉ hưu trước tuổi từ 1/7/2025. Xin hỏi, đó là những đối tượng nào? Nguyễn Văn Lượng (Bắc Giang) Trả lời: Theo quy định mới trong Nghị định 67/2025 sửa đổi Nghị định 178/2024 sửa đổi về nghỉ hưu trước tuổi, người lao động nghỉ hưu trước tuổi vẫn được hưởng mức lương hưu tối thiểu là 45% mà không bị trừ tỷ lệ do nghỉ sớm, nếu đáp ứng đủ điều kiện. Căn cứ Điều 66 Luật Bảo hiểm Xã hội năm 2024 (có hiệu lực từ 1/7/2025), mức lương hưu hằng tháng được tính như sau: Đối với lao động nữ bằng 45% mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội quy định tại Điều 72 của Luật này, tương ứng 15 năm đóng bảo hiểm xã hội, sau đó cứ thêm mỗi năm đóng thì tính thêm 2%, mức tối đa bằng 75%. Đối với lao động nam bằng 45% mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội quy định tại Điều 72 của Luật này, tương ứng 20 năm đóng bảo hiểm xã hội, sau đó cứ thêm mỗi năm đóng thì tính thêm 2%, mức tối đa bằng 75%. Trường hợp lao động nam có thời gian đóng bảo hiểm xã hội từ đủ 15 năm đến dưới 20 năm, mức lương hưu hằng tháng bằng 40% mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội quy định tại Điều 72 của Luật này, tương ứng 15 năm đóng bảo hiểm xã hội, sau đó cứ thêm mỗi năm đóng thì tính thêm 1%. Nghị định 67/2025 tiếp tục duy trì chính sách không giảm tỷ lệ lương hưu đối với người nghỉ hưu trước tuổi trong một số trường hợp đặc biệt. Theo khoản 2 Điều 7 Nghị định 178/2024 (được sửa đổi bởi khoản 5, 6 Điều 1 Nghị định 67/2025): Người lao động thuộc diện tinh giản biên chế, sắp xếp lại tổ chức bộ máy và còn từ 2 đến dưới 5 năm so với độ tuổi nghỉ hưu theo quy định, có đủ thời gian đóng BHXH bắt buộc; Hoặc còn trên 5 đến 10 năm so với tuổi nghỉ hưu, nhưng đã đủ thời gian đóng BHXH bắt buộc; Hoặc làm việc 15 năm trở lên trong môi trường nặng nhọc, độc hại hoặc vùng kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn sẽ không bị trừ tỷ lệ lương hưu do nghỉ sớm. Như vậy, người lao động nghỉ hưu đúng hoặc trước tuổi nếu đủ thời gian đóng BHXH theo quy định sẽ được hưởng mức lương hưu từ 45% đến tối đa 75%, tùy vào số năm đóng. Mức 45% áp dụng cho lao động nữ có 15 năm đóng BHXH bắt buộc và lao động nam có 20 năm đóng BHXH bắt buộc. Lưu ý, người nghỉ hưu trước tuổi thuộc diện sắp xếp lại tổ chức nhưng đủ điều kiện theo luật, vẫn được giữ nguyên tỷ lệ lương hưu mà không bị giảm. ThS.LS Trần Kim Thọ (Liên đoàn Luật gia Hà Nội) Bãi Kem sở hữu vẻ đẹp tựa thiên đường. ẢNH: FATEH BELEK Công viên nước Aquatopia tại Hòn Thơm là điểm “giải nhiệt” lý tưởng cho cả gia đình. Sun Bavaria GastroPub phục vụ bia thượng hạng với công thức hàng trăm năm tuổi từ xứ Bavaria nước Đức. Lựa chọn mục tiêu HbA1C theo tuổi. ẢNH BSCC Nghỉ hưu trước tuổi thuộc diện sắp xếp không bị trừ tỷ lệ lương hưu - Ảnh Báo Công Lý

RkJQdWJsaXNoZXIy MTYzNTY5OA==