Thứ 5, 20/06/2019
Đường dây nóng: 0327 216 216

Tự nâng cấp để xứng tầm 4.0

Tô Hội - Trò chuyện - 01/02/2019 07:00
Tự nâng cấp để xứng tầm 4.0
(khoahocdoisong.vn) - Theo GS.TS Nguyễn Thanh Thủy, mỗi cá nhân trong xã hội hiện đại phải luôn sáng tạo, tự “nâng cấp” mình lên tầm công dân 4.0 để thích ứng.

Theo GS.TS Nguyễn Thanh Thủy, Trưởng Phòng Thí nghiệm Mục tiêu Trí tuệ nhân tạo, Đại học Công nghệ, Đại học Quốc gia Hà Nội, để thích ứng với cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4, mỗi cá nhân trong xã hội hiện đại phải luôn sáng tạo, tự “nâng cấp” mình lên tầm công dân 4.0 để thích ứng.

Đừng bỏ lỡ cơ hội

Gần đây, khắp nơi, đâu đâu người ta cũng nói về CMCN 4.0. Nhưng nhiều người chưa hiểu thực chất CMCN 4.0 là gì?

CMCN4 xuất phát ở Đức, nhưng nếu bạn sang Đức, sẽ ngạc nhiên thấy rằng hình như người ta ít nói về điều này hơn ở ta. Có thể ở bên đó, mọi chuyện là tự nhiên, cứ tiệm tiến mà đi. Họ đã lần lượt đi qua, hết cuộc CMCN1, sang CMCN2, rồi CMCN3 và bây giờ bước vào CMCN4. Họ đi một cách thực sự, vững chắc, chuyển sang giai đoạn CMCN4 một cách tự nhiên.

Còn hiện nay ở ta chưa phát triển đồng đều. Một số lĩnh vực ta đã tiếp cận công nghiệp 4.0, với các hoạt động chuyển đổi số, kết nối thế giới thực thể - không gian số và sản xuất thông minh. Chúng ta đề cập nhiều hơn về CMCN4, công nghiệp số là bởi đó thực sự là một cơ hội phát triển và nói đến, nhắc đến để thúc giục mỗi tổ chức, lĩnh vực có chiến lược và hoạch định phát triển phù hợp, để không bỏ lỡ cơ hội trong xu thế phát triển quan trọng này.

Chúng ta đề cập nhiều hơn về CMCN4, công nghiệp số là bởi đó thực sự là một cơ hội phát triển. (ảnh minh hoạ)

Vậy có thể hiểu đơn giản CMCN 4 là gì?

Nói là cuộc cách mạng có vẻ to tát, thực ra đó là những làn sóng, trào lưu về việc ứng dụng khoa học, công nghệ vào sản xuất kinh doanh và cuộc sống hằng ngày với mục đích làm cho cuộc sống tốt đẹp hơn.

Dường như cũng là thách thức của truyền thông khi nói về CMCN4?

Nếu truyền thông không phù hợp có thể dẫn đến tình huống công chúng ở nước ta sẽ mặc nhiên cho rằng các tiền đề và hạ tầng để tiếp cận CMCN4 đã có sẵn rồi. Nhưng không phải như vậy. Ở Việt Nam vẫn có nhiều lĩnh vực chỉ mới dừng lại nền tảng của các cuộc cách mạng CMCN1 - cơ khí hóa, CMCN2 - điện khí hóa, CMCN3 - tự động hóa, tin học hóa. Khác với CHLB Đức và những nước phát triển, ở đó các tiền đề hướng tới CMCN4 về cơ bản đã được xây dựng.

Nói một cách ví von, “làng họ” đa phần mọi người đã học xong tiểu học, đã xong trung học cơ sở, rồi đã xong trung học phổ thông và bây giờ chuẩn bị thi vào đại học. Còn “làng mình” vẫn có người chưa biết chữ, có người mới chỉ học hết tiểu học, có người tốt nghiệp phổ thông trung học.

Chúng ta phải làm gì để thực hiện CMCN4?

Trong sự nghiệp thúc đẩy và phát triển CMCN4 ở nước ta, yêu cầu đặt ra là không để lỡ cơ hội trong xu thế phát triển hội nhập và cạnh tranh toàn cầu. Nền móng để thực hiện CMCN4 chính là hạ tầng xã hội, kỹ thuật, khoa học công nghệ và nguồn nhân lực. Sự chuẩn bị lớn nhất cho CMCN 4.0 là con người - người triển khai ứng dụng thực tế, nhà quản lý, nhà khoa học.

Sự chuẩn bị lớn nhất cho CMCN 4.0 là con người - người triển khai ứng dụng thực tế, nhà quản lý, nhà khoa học. (ảnh minh hoạ)

Số hóa, không có nghĩa là sống ảo

Những ứng dụng thường ngày trong cuộc sống như Uber, Grab... có phải là một biểu hiện của CMCN 4.0?

Đó là một biểu hiện của CMCN4, ứng dụng công nghệ thông tin – truyền thông trong các mô hình kinh tế chia sẻ. Thay vì mua bán trực tiếp, nay thực hiện nhanh, hiệu quả và linh hoạt với sự hỗ trợ của công nghệ.

Canh tác nông nghiệp thông minh, sử dụng hệ thống điều khiển tự động cũng thế?

Đúng vậy, trong cuộc CMCN4, từng cây trồng sẽ được chăm sóc một cách chính xác, phù hợp tùy thuộc môi trường, tính hình sinh trưởng và nhu cầu nước, dinh dưỡng, thuốc bảo vệ thực vật, chế độ ánh sáng và độ ẩm... Các cảm biến giúp thu thập thông tin. Hệ thống xử lý thông minh giúp lựa chọn chế độ phù hợp. Thiết bị điều khiển tự động giúp cung cấp nước, dinh dưỡng, thuốc bảo vệ thực vật, chế độ ánh sáng và độ ẩm theo yêu cầu. Nhờ vậy, tăng năng suất và hiệu quả sản xuất...

Theo tưởng tượng của tôi, ở các nước có nền công nghiệp phát triển khi mọi thứ được số hóa và được trợ giúp thông minh, tương tác con người với nhau sẽ bị suy giảm. đúng vậy không thưa ông?

Điều này không hoàn toàn đúng. Đã có người cho rằng một trường đại học trong CMCN4 sẽ có thể có đặc trưng “bốn điểm không”: Không có bạn cùng khóa, không cần thầy, không cần giảng đường, không cần thư viện sách. Trường Đại học Oxford, lâu đời nhất và đứng đầu nước Anh về chỉ số xếp hạng, có khoảng 22.000 sinh viên, nhưng hiện tại có gần 11.000 cán bộ. Thư viện của họ không chỉ có các thư viện số mà còn thư viện truyền thống với khoảng 12 triệu cuốn sách (Ở đây mỗi cuốn chỉ tính 1 bản được xuất bản lần đầu). Trường Đại học Oxford chắc chắn cũng là trường đại học hàng đầu sẵn sàng và thực sự tiệm cận CMCN4.

Trên thực tế, các thành tựu công nghệ trong CMCN4 dựa trên các thành quả phát triển vượt bậc của công nghệ thông tin truyền thông (với Internet vạn vật, máy in 3 chiều, Trí tuệ nhân tạo); công nghệ nano; công nghệ sinh học tuy có thể làm thay đổi quan hệ và phương thức sản xuất truyền thống ở một khía cạnh nào đó, nhưng một cách tích cực sẽ không được làm suy giảm tương tác con người với nhau. Bởi lẽ mục đích quan trọng của các cuộc CMCN là thúc đẩy lực lượng sản xuất, tăng năng suất lao động, nâng cao chất lượng cuộc sống và sự hài lòng của con người trong Thế giới thực thể.

Nghĩa là con người vẫn làm chủ mà không lệ thuộc nhiều vào công nghệ?

Các ứng dụng trong CMCN4 phục vụ con người đòi hỏi tạo ra các phiên bản số tương ứng khía cạnh khác nhau của con người trong cuộc sống thực. Khi chăm sóc sức khoẻ, mỗi người sẽ có các phiên bản số: bản giải mã gene, bệnh án điện tử. Khi học, mỗi người sẽ có phiên bản số chính là hiểu biết (cơ sở tri thức) của họ về lĩnh vực chuyên môn. Các phiên bản số này một khi được phân tích bởi các ứng dụng thông minh sẽ góp phần phục vụ và nâng cao chất lượng cuộc sống của chính con người đó trong xã hội hiện đại. Tuy nhiên, điều quan trọng ở đây là chính chúng ta mới là chủ thể xác định sẽ sử dụng ứng dụng thông minh nào!

Nhiều người lo lắng rằng trong CMCN4 sẽ đến lúc robot thay thế con người trong lao động. (ảnh minh hoạ)

Không sáng tạo, sẽ bị đào thải

Theo ông, Việt Nam chúng ta đã sẵn sàng bước lên con tàu CMCN4?

Việt Nam chúng ta đã khởi động rất đồng bộ để chuẩn bị lên chuyến tàu đó. Chính phủ và các bộ ngành cũng đã có những bước đi cụ thể để thực hiện chương trình quan trọng này. Ba vấn đề then chốt là: sự tham gia của các doanh nghiệp, nguồn nhân lực cho CMCN4 và hạ tầng xã hội, kỹ thuật, khoa học công nghệ, trong đó đầu tư của các doanh nghiệp lớn, tập đoàn kinh tế lớn là mấu chốt.

Nguồn nhân lực như thế nào mới đáp ứng được CMCN4 thưa ông?

Nhiều người lo lắng rằng trong CMCN4 sẽ đến lúc robot thay thế con người trong lao động. Để giảm thiểu thiệt hại, con người phải có các kỹ năng, đặc biệt là khả năng sáng tạo và thích nghi để chiến thắng “chủng tộc robot”.

Điều này có khó không, với một nước có trình độ lao động chưa cao như Việt Nam?

Điều này có thể xây dựng thông qua giáo dục và đào tạo. Chúng ta đã có những sự điều chỉnh đáng ghi nhận từ góc độ giáo dục. Trong chương trình phổ thông đang được Bộ Giáo dục & Đào tạo xây dựng, học sinh được học môn học trải nghiệm sáng tạo. Trong môn học Tin học, học sinh lớp 10 sẽ bước đầu được làm quen với Robot giáo dục và được dạy để lập trình, phát triển các ứng dụng. Giáo dục dạy nghề cần phải được quan tâm rất nhiều trong xu thế của CMCN4.

Xin cảm ơn những chia sẻ của ông!

“Có chuyên gia an ninh mạng của Nhật Bản hầu như không dùng máy tính. Ai cũng ngạc nhiên, nhưng điều đó là bình thường. Bởi lẽ họ là chuyên gia, trí tuệ của họ cho phép đưa ra những giải pháp tổng thể đảm bảo an ninh, an toàn cho các hệ thống lớn và phức hợp. Tương tự, không nhất thiết phải sử dụng máy tính thật nhiều mới trở thành người 4.0. Điều quan trọng là mỗi người phải tự nâng cấp chính bản thân mình lên 4.0, với khả năng sáng tạo cao, có thể xây dựng các sản phẩm của CMCN4. Nếu thụ động, sẽ bị công nghệ 4.0 biến mình thành con người 0.4”.

GS.TS Nguyễn Thanh Thủy

 


Gửi bình luận
(0) Bình luận

Tiêu điểm

EVN báo lãi hơn 9.000 tỷ đồng năm 2018

Báo cáo tài chính hợp nhất của EVN cho thấy, trong năm 2018, tập đoàn này gặt lãi trước thuế hơn 9.076 tỷ đồng, lãi sau thuế hơn 6.800 tỷ đồng, trong đó lãi ròng thuộc về công ty mẹ gần 5.600 tỷ đồng. Lương bình quân của hơn 4.000 lao động tại công ty mẹ đạt trên 21,6 triệu đồng/tháng.

Tuyển thí sinh 3 điểm mỗi môn, trường học phải có nhiều giải pháp

Tổ (nhóm) chuyên môn cần thiết kế lại chương trình theo hướng tinh gọn, bám sát yêu cầu biết, hiểu; giãn tiết nội dung khó.

Chế độ với công chức nghỉ hưu trước tuổi ra sao?

Chính sách nghỉ hưu trước tuổi với công chức thuộc diện tinh giản biên chế được quy định tại Điều 8 Nghị định 108/2014/NĐ-CP và sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 113/2018/NĐ-CP.

Huyện Vĩnh Tường không còn hồ sơ cung cấp cho đoàn thanh tra mới của Bộ Xây dựng

Đoàn thanh tra Bộ Xây dựng đã có buổi công bố toàn văn quyết định thay đổi đoàn thanh tra trước sự chứng kiến của đại diện các ban, ngành của UBND huyện Vĩnh Tường.

Giá vàng tăng tiếp, lên gần 39 triệu đồng/lượng

So với cuối ngày hôm qua, giá vàng hiện cao hơn 800 nghìn đến 1 triệu đồng/lượng.

Hơn 120 bộ hồ sơ cao tốc Bắc - Nam được bán ra

Bộ Giao thông Vận tải đã bán hồ sơ dự án cao tốc Bắc - Nam cho 26 nhà đầu tư trong nước và 14 nhà đầu tư nước ngoài.

Nhồi máu cơ tim vì hội chứng động mạch vành cấp

(khoahocdoisong.vn) - Đau ngực khi thay đổi thời tiết hoặc đau khi gắng sức thì cần nghĩ đến hội chứng động mạch vành cấp. Bệnh rất dễ gây nhồi máu cơ tim và suy tim.

Mới nhất

Mất thận vì giữ sỏi

Khỏe - Thúy Nga - 17:00 20/06/2019
(khoahocdoisong.vn) - Đa phần người bị sỏi tiết niệu không muốn phẫu thuật mà uống thuốc chờ sỏi ra dẫn tới nhiều biến chứng nguy hiểm: nhiễm khuẩn đường tiết niệu, nhiễm khuẩn huyết, choáng nhiễm khuẩn, suy thận, viêm thận, gây tăng huyết áp...và thậm chí dẫn đến tử vong. Trong khi xử lý sỏi sớm rất nhẹ nhàng, ra viện ngay trong ngày với chi phí thấp.

Hưng Yên quy hoạch hơn 73ha làm Cụm công nghiệp Minh Hải 1

Bất động sản - Thái Bình - 17:00 20/06/2019
(khoahocdoisong.vn) - UBND tỉnh Hưng Yên vừa phê duyệt Đồ án Quy hoạch chi tiết xây dựng tỷ lệ 1/500 Cụm công nghiệp Minh Hải 1, huyện Văn Lâm.

Hắt hơi liên tục

Bác sĩ của bạn - PT (ghi) - 17:00 20/06/2019
(khoahocdoisong.vn) - Mũi rất nhạy cảm, có thể hít phải luồng không khí lạnh cũng hắt hơi. Một số hương của các loài hoa dễ kích thích mũi, ánh sáng mặt trời cũng kích thích mũi hắt hơi.

Huyện Vĩnh Tường không còn hồ sơ cung cấp cho đoàn thanh tra mới của Bộ Xây dựng

Thời sự - Hoàng Đan - 16:24 20/06/2019
Đoàn thanh tra Bộ Xây dựng đã có buổi công bố toàn văn quyết định thay đổi đoàn thanh tra trước sự chứng kiến của đại diện các ban, ngành của UBND huyện Vĩnh Tường.

Vietjet chậm, hủy chuyến nhiều từ ngày 14-6 do thiếu phi công

Doanh nghiệp - D.Ngọc - 16:07 20/06/2019
Nhiều phi công Vietjet đã vượt quá quy định về thời gian tối đa phi công được phép làm nhiệm vụ bay trong 28 ngày là 100 giờ bay nên Cục Hàng không đã quyết liệt chỉ đạo phân lịch bay cho phi công theo quy định.

Giá vàng tăng tiếp, lên gần 39 triệu đồng/lượng

Thị trường - Hằng Kim - 16:01 20/06/2019
So với cuối ngày hôm qua, giá vàng hiện cao hơn 800 nghìn đến 1 triệu đồng/lượng.

Tuyển thí sinh 3 điểm mỗi môn, trường học phải có nhiều giải pháp

Giáo dục - TS Nguyễn Hoàng Chương - 15:56 20/06/2019
Tổ (nhóm) chuyên môn cần thiết kế lại chương trình theo hướng tinh gọn, bám sát yêu cầu biết, hiểu; giãn tiết nội dung khó.

EVN báo lãi hơn 9.000 tỷ đồng năm 2018

Doanh nghiệp - Mai Chi - 14:11 20/06/2019
Báo cáo tài chính hợp nhất của EVN cho thấy, trong năm 2018, tập đoàn này gặt lãi trước thuế hơn 9.076 tỷ đồng, lãi sau thuế hơn 6.800 tỷ đồng, trong đó lãi ròng thuộc về công ty mẹ gần 5.600 tỷ đồng. Lương bình quân của hơn 4.000 lao động tại công ty mẹ đạt trên 21,6 triệu đồng/tháng.

Choáng với tài “dao kéo” của ê kíp bác sĩ Let Me In vừa sang Việt Nam

Nhịp sống doanh nghiệp - Như Biển - 14:02 20/06/2019
(khoahocdoisong.vn) - Ê kíp bác sĩ làm nên tên tuổi cho chương trình truyền hình thực tế vang danh châu Á này mới đây đã có mặt tại Việt Nam và sẽ làm việc thường xuyên tại Bệnh viện Vinmec Times City (Hà Nội), thông qua hợp tác giữa Bệnh viện Thẩm mỹ View của Hàn Quốc và hệ thống Y tế Vinmec.

Canh bầu giải nhiệt độc nắng nóng

Chữa bệnh không dùng thuốc - BS Khánh Hiển (Bệnh viện T.Ư Quân đội 108) - 14:00 20/06/2019
(khoahocdoisong.vn) - Bầu vị ngọt, tính mát, có công dụng giải nhiệt độc, lợi tiểu tiện, làm hết khát, rất thích hợp trong những ngày hè nóng bức, đặc biệt là với những người bị viêm đường tiết niệu, mụn nhọt do nhiệt độc, đái tháo đường....

Đau thắt lưng và tay bên trái ở người trẻ

Khỏe - Thúy Nga - 14:00 20/06/2019
(khoahocdoisong.vn) - Việc ngồi ở tư thế hơi cúi nhiều giờ sẽ khiến cho khối cơ, dây chằng cột sống cũng như các vùng chịu lực khác luôn bị căng thẳng và trở nên mệt mỏi.

Phú Thọ gọi đầu tư 7 dự án sử dụng đất

Bất động sản - Thái Bình - 14:00 20/06/2019
(khoahocdoisong.vn) - UBND tỉnh Phú Thọ vừa phê duyệt danh mục 7 dự án đầu tư có sử dụng đất cần lựa chọn nhà đầu tư trên địa bàn tỉnh năm 2019.

Xuất khẩu thủy sản giảm, siêu thị trong nước... chê

Thị trường - Nhật Nam - 14:00 20/06/2019
(khoahocdoisong.vn) - Báo cáo của Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) cho thấy, 4 tháng đầu năm xuất khẩu thủy sản Việt Nam tăng trưởng âm, đạt 2,43 tỷ USD (giảm 1,3% so với cùng kỳ 2018).

Hơn 120 bộ hồ sơ cao tốc Bắc - Nam được bán ra

Thời sự - DN - 13:52 20/06/2019
Bộ Giao thông Vận tải đã bán hồ sơ dự án cao tốc Bắc - Nam cho 26 nhà đầu tư trong nước và 14 nhà đầu tư nước ngoài.

Ông Lê Tấn Hùng bị cách chức Tổng giám đốc Sagri

Thời sự - Trung Sơn - 13:50 20/06/2019
Đánh giá sai phạm của ông Hùng rất nghiêm trọng, lãnh đạo TP HCM đã cách chức ông này sau một tuần đình chỉ chức vụ.
Xem thêm
Thông tin tòa soạn
Cơ quan thường trú TPHCM
Trung tâm truyền thông quảng cáo
2018 Bản quyền thuộc về khoahocdoisong.vn
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO