Thứ 2, 10/12/2018
Đường dây nóng: 0327 216 216

Cánh cửa tri thức

Sự thật chuyện Trạng Me đè Trạng Ngọt - kỳ 2: Trạng Me phát lộ tài năng sớm

Nguyễn Thành Hữu - Tìm hiểu lịch sử - 04/12/2018 08:00
Sự thật chuyện Trạng Me đè Trạng Ngọt - kỳ 2: Trạng Me phát lộ tài năng sớm
(khoahocdoisong.vn) - Trạng Me phát lộ tài năng sớm. Dù mang tiếng là mạo Trạng nguyên, nhưng Nguyễn Giản Thanh cũng là người có thực tài, được triều đình trọng dụng.

Chuyện “trạng Me đè trạng Ngọt”, sách xưa còn ghi, Nguyễn Giản Thanh, người làng Ông Mặc, hay còn gọi là làng Me, huyện Đông Ngàn, trấn Kinh Bắc (nay là Bắc Ninh). Giản Thanh là con trai của Tiến sĩ Nguyễn Giản Liên. Cha mất sớm, ngay từ nhỏ, Giản Thanh đã có phong tư tài mạo sáng sủa, thông minh đĩnh ngộ.

Giai thoại kể rằng, năm lên sáu tuổi, một hôm Giản Thanh đang chơi ngựa bằng tua cau thì có viên quan nghỉ hưu trên đường đi tới. Lính tráng ra oai dẹp đường, nhưng Giản Thanh vẫn cưỡi tua cau đứng nhìn. Viên quan bèn hỏi: Cháu bé đã đi học chưa?

Khi nghe Giản Thanh trả lời là đã biết chữ, làm được câu đối, viên quan liền ra thử vế đối. Trẻ cưỡi mo cau! Giản Thanh nhìn thấy người lính đứng bế con hạc gỗ, đội biển vua ban, nên đối luôn: Già chơi hạc gỗ! Viên quan biết Nguyễn Giản Thanh phát lộ tài năng sớm, sau này ắt sẽ làm nên sự nghiệp, nên khen ngợi và thưởng cho tiền.

Bấy giờ Tiến sĩ Đàm Thận Huy, nổi tiếng hay chữ, là thành viên của Tao đàn Nhị thập bát tú của vua Lê Thánh Tông, nghỉ việc quan mở lớp dạy học trò. Nguyễn Giản Thanh may mắn được nhận vào học. Một hôm học xong thì trời đổ mưa, học trò không về được. Nhân đấy cụ Nghè ra câu đối thử tài học trò của mình. Vế đối ra là:

Vũ vô kiềm tỏa năng lưu khách (mưa không khóa cửa mà giữ được khách ở lại). Mấy trò đều đưa câu đối dâng lên thầy, trong đó có câu của Giản Thanh:

Sắc bất ba đào dị nịch nhân (Sắc đẹp không phải sóng gió mà làm đắm được người). Cụ Nghè tỏ ý khen rất tài hoa, đối rất chỉnh, sau này đỗ đạt, nhưng cậu học trò này có tính đa tình, say mê sắc đẹp.

Có thực trạng Me đè trạng Ngọt?     

Đến kỳ thi đại khoa năm Mậu Thìn đời vua Lê Uy Mục (1508), các quan giám khảo chấm được hai người xuất sắc nhất là Hứa Tam Tỉnh và Nguyễn Giản Thanh.

Cả hai đều cân sức cân tài, xem ra Nguyễn Giản Thanh văn hay, bay bổng hơn, nhưng Hứa Tam Tỉnh thâm trầm, sâu sắc hơn. Khi khảo quan chấm xong thấy bài Hứa Tam Tỉnh có phần trội hơn nên lấy đỗ nhất, còn Nguyễn Giản Thanh xếp thứ hai.

Các quan trường có ý chọn Tam Tỉnh đứng đầu, nhưng vẫn còn khâu cuối cùng do nhà vua trực tiếp sát hạch. Buổi chầu hôm ấy có mặt Hoàng thái hậu. Bà thấy Hứa Tam Tỉnh lùn thấp, đen đủi, trong khi Nguyễn Giản Thanh người cao ráo, trắng trẻo thư sinh, đã chỉ ngay mà nói: ồ, đây hẳn là trạng nguyên tân khoa. Xứng đáng quá đi rồi!

Vua cũng biết là văn tài của Tam Tỉnh hơn Giản Thanh nhưng vì muốn chiều lòng mẹ nên mới bèn nghĩ ra cách cho hai người cùng một bài phú, đầu đề là: “Phụng thành xuân sắc”, nghĩa là “Cảnh xuân ở Kinh thành”.

Hứa Tam Tỉnh làm bài bằng chữ Hán. Nguyễn Giản Thanh nhận thấy đến vua cũng còn nể ý kiến Thái phi, mà bà thì không am hiểu mấy chữ Hán, nên làm bài phú bằng chữ Nôm. Vả lại nếu thi tài chữ Hán thì Nguyễn Giản Thanh biết mình khó có thể làm hay hơn Hứa Tam Tỉnh. Bài phú của Nguyễn Giản Thanh có đoạn:

Chợ hoa đầm ấm, phố ngọc tần vần - Trai bảnh bao đá cầu vén áo -
Gái éo le rủ yếm khỏi quần…Bà Kinh phi nghe đọc mà miệng tấm tắc khen hay. Nhà vua rất đẹp lòng, bèn đánh tụt Hứa Tam Tỉnh xuống Bảng nhãn, đưa Nguyễn Giản Thanh lên Trạng nguyên.

Biết được chuyện chỉ vì “đẹp giai” mà Nguyễn Giản Thanh đoạt mất chức Trạng nguyên của Hứa Tam Tỉnh, người làng mình xứng đáng hơn, các bậc trí giả làng Vọng Nguyệt, tỏ ra bất bình, bèn đặt tên cho Nguyễn Giản Thanh là "Mạo Trạng nguyên". Tên gọi này có hai nghĩa, mạo là diện mạo, là vẻ mặt, đồng thời cũng có nghĩa là giả mạo. Còn dân gian thì lưu truyền câu "Trạng Me đè Trạng Ngọt".

Tuy vậy, công bằng mà nói, Nguyễn Giản Thanh cũng là một người tài. Chẳng thế mà ông được tin dùng giao cho chức Hàn lâm viện Thị thư kiêm Đông các Đại học sĩ thời Lê. Sau đó, lại ra làm quan với nhà Mạc và được cử đi sứ sang nhà Minh để cầu phong cho Mạc Đăng Dung. Khi trở về, ông được thăng Thượng thư Bộ Lễ kiêm Hàn lâm viện Thị độc, Chưởng viện sự, tước Trung Phụ bá. Khi mất được ban cho tước hầu.


Gửi bình luận
(0) Bình luận

Tiêu điểm

Vi khuẩn HP gây teo đét niêm mạc dạ dày

(khoahocdoisong.vn) - Các số liệu thống kê cho thấy, cứ 1000 người dân thì có tới hơn 700 trường hợp nhiễm vi khuẩn HP (Heclicobacter pylori). Tại TP HCM, 90% số người bị viêm dạ dày có sự hiện diện của vi khuẩn HP. Vi khuẩn HP thực chất là gì ?

Các loại rau cho người cao huyết áp

(khoahocdoisong.vn) - Người bị cao huyết áp, mỡ máu nhiều ăn tăng rau là đúng. Mùa này bác nên ăn cần tây vì cần tây có tác dụng làm giãn mạch, lợi niệu và hạ huyết áp. Rau cải cúc chứa nhiều axit amin và tinh dầu, có tác dụng làm giảm huyết áp nên được ưu tiên.

Dùng thảo mộc cũng cần tuân thủ kỹ thuật

(khoahocdoisong.vn) - Dùng thảo mộc để chăm sóc cây trồng đã được cha ông ta thực hiện từ xa xưa, thời chưa có thuốc bảo vệ hóa học. Dùng thảo mộc là tốt. Tuy nhiên, dùng thảo mộc cũng cần tuân thủ kỹ thuật.

Thắp sáng Hạnh phúc trong Lễ hội Giáng sinh diệu kỳ tại Vincom

(khoahocdoisong.vn) - Vincom không chỉ là một điểm đến đầytrải nghiệm mà còn là nơi để thể hiện yêu thương trong mùa lễ hội cuối năm.

Cẩn thận với thuyên tắc mỡ

(khoahocdoisong.vn) - Hút mỡ bụng giúp loại bỏ lượng mỡ thừa tích tụ ở bụng, đây là phương pháp thẩm mỹ nhiều chị em giới văn phòng quan tâm. Ám ảnh vòng bụng chảy xệ sau sinh, vòng bụng to do ngồi nhiều khiến chị em thiếu tự tin. Hút mỡ bụng sẽ hiệu quả trong trường hợp nào? Chỉ nên hút tối đa bao nhiêu? Ai nên thực hiện ai không nên?

Nguyễn Mậu Tuyên - nguyên lão cầm quyền chính

(khoahocdoisong.vn) - Nguyễn Mậu Tuyên - nguyên lão cầm quyền chính, công thần thời Lê- Trịnh. Ông làm quan đến chức Tể tướng, đứng đầu danh thần đời Lê Trung hưng.

2 -3 đợt rét đậm, rét hại trong tháng 12

(khoahocdoisong.vn) - Theo dự báo, sẽ có khoảng 3-5 đợt không khí lạnh và có khả năng xảy ra khoảng 2-3 đợt rét đậm, rét hại ở các tỉnh miền Bắc, tập trung trong thời kỳ từ ngày 8 đến ngày 10/12/2018 và trong khoảng 11 ngày cuối tháng.

Mới nhất

Những điều cần lưu ý trong chế độ ăn uống cho người bị ung thư tuyến giáp

Nhịp sống doanh nghiệp - Mi Anh - 16:27 10/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Ung thư tuyến giáp là một trong những bệnh ung thư phổ biến nhất và đa số là cải thiện được nếu phát hiện sớm, điều trị đúng cách. Để việc điều trị ung thư tuyến giáp mang đến hiệu quả cao, ngoài việc sử dụng thuốc, chế độ ăn cũng đóng vai trò quan trọng.

Người mắc bệnh u nang buồng trứng nên ăn gì?

Nhịp sống doanh nghiệp - Kiều Mi - 16:26 10/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Không chỉ cần điều trị và theo dõi chặt chẽ, người mắc u nang buồng trứng còn phải chú ý tới chế độ ăn uống, sinh hoạt khoa học để cải thiện tình trạng bệnh tốt hơn. Dưới đây là những thực phẩm chị em mắc u nang buồng trứng nên thêm vào thực đơn của mình.

6 thực phẩm người mắc thủy đậu không nên “động đũa”

Nhịp sống doanh nghiệp - Kiều Mi  - 16:24 10/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Thủy đậu là bệnh có tốc độ lây nhiễm chóng mặt và khó kiểm soát. Đây là bệnh do virus gây nên, chúng dễ khiến người mắc rơi vào trạng thái mệt mỏi, sốt,… và có thể dẫn tới biến chứng nguy hiểm. Vậy người bị thủy đậu nên kiêng ăn gì để nhanh khỏi mà không để lại sẹo lõm xấu xí? Bạn hãy xem ngay bài viết dưới đây để tìm ra câu trả lời!

Synology® ra mắt DiskStation DS1819+

Nhịp sống doanh nghiệp - 16:22 10/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Ngày 10/12/2018 Synology Inc. ra mắt DiskStation DS1819+, giải pháp lưu trữ dữ liệu qua mạng NAS để bàn với 8 khay ổ cứng mang đến hiệu suất vượt trội với khả năng mở rộng tuyệt vời, sẵn sàng phát triển khi doanh nghiệp phát triển.

Vợ luôn dọa sẽ ngoại tình

Nhìn qua khe cửa - Tri Giao - 16:15 10/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Cô ấy có một cô bạn gái ngoại tình, tôi đã không thích chuyện này. Vậy mà vợ luôn dọa, sẽ ngoại tình giống như cô bạn nếu như tôi không tốt, không thay đổi. Tôi rất bực mình, sao vợ có thể như vậy? Có phải cô ấy cũng có ý tưởng muốn ngoại tình không?

Cẩn thận với thuyên tắc mỡ

Khỏe A-Z - Khánh Thủy - 15:57 10/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Hút mỡ bụng giúp loại bỏ lượng mỡ thừa tích tụ ở bụng, đây là phương pháp thẩm mỹ nhiều chị em giới văn phòng quan tâm. Ám ảnh vòng bụng chảy xệ sau sinh, vòng bụng to do ngồi nhiều khiến chị em thiếu tự tin. Hút mỡ bụng sẽ hiệu quả trong trường hợp nào? Chỉ nên hút tối đa bao nhiêu? Ai nên thực hiện ai không nên?

Vi khuẩn HP gây teo đét niêm mạc dạ dày

Khỏe A-Z - Khánh Thủy - 15:30 10/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Các số liệu thống kê cho thấy, cứ 1000 người dân thì có tới hơn 700 trường hợp nhiễm vi khuẩn HP (Heclicobacter pylori). Tại TP HCM, 90% số người bị viêm dạ dày có sự hiện diện của vi khuẩn HP. Vi khuẩn HP thực chất là gì ?

Cẩn trọng khi dùng magie

Y học và đời sống - 14:06 10/12/2018
Các sản phẩm có chứa magiê thường được sử dụng phổ biến nhằm bổ sung magiê cho cơ thể và phòng chống một số bệnh đường ruột như táo bón.

Mắc bệnh này, bạn có nguy cơ đột tử trước tuổi 40

Sức khỏe A-Z - 13:19 10/12/2018
Với những người trẻ bị đau đầu thường xuyên, có dấu hiệu hoa mắt chóng mặt, cần đi kiểm tra vì có thể bị dị dạng mạch máu não - căn bệnh gây đột quỵ rất nhanh ở người trẻ.

Bị gút có nên ăn chay?

Sức khỏe A-Z - 13:14 10/12/2018
Tôi nghe nói bệnh gút do uống rượu, ăn hải sản mà mấy thứ đó tôi không ăn, không uống. Nhưng tôi vẫn bị bệnh gút. Xin hỏi phụ nữ có mắc gút không? Nếu tôi ăn chay liệu có hết bệnh không?

Mắt sụp mí

Bác sĩ của bạn - PV - 10:59 10/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Viêm tuyến lệ là tình trạng viêm của tuyến sản xuất nước mắt. Viêm tuyến lệ cấp tính thường gặp do nhiễm virus, vi khuẩn. Viêm tuyến lệ mãn tính do rối loạn viêm không do nhiễm trùng.

Các loại rau cho người cao huyết áp

Sức khỏe A-Z - PV - 10:38 10/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Người bị cao huyết áp, mỡ máu nhiều ăn tăng rau là đúng. Mùa này bác nên ăn cần tây vì cần tây có tác dụng làm giãn mạch, lợi niệu và hạ huyết áp. Rau cải cúc chứa nhiều axit amin và tinh dầu, có tác dụng làm giảm huyết áp nên được ưu tiên.

​​​​​​​Bài học về tính khiêm tốn

Đi và suy ngẫm - Minh Anh - 10:36 10/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Bài học về tính khiêm tốn là rất cần thiết bởi vì giờ đây nhiều người ngoa ngôn quá. Làm được một chút việc tốt đã yên tâm mình là người tốt.

7 cách tránh khô da trong mùa lạnh

Mẹo làm đẹp - 10:12 10/12/2018
Một số lời khuyên sau đây giúp bạn giữ cho làn da được mịn màng, tươi trẻ trong mùa đông.

Tam thất - Thuốc tư bổ cường tráng

Đông y - TS. Nguyễn Đức Quang - 10:08 10/12/2018
Tam thất vị ngọt hơi đắng, tính ôn; vào các kinh can và thận, tam thất có tác dụng chủ yếu là tán ứ, chỉ huyết, tiêu thũng, định thống, tư bổ cường tráng.
Xem thêm
Thông tin tòa soạn
Cơ quan thường trú TPHCM
Trung tâm truyền thông quảng cáo
2018 Bản quyền thuộc về khoahocdoisong.vn
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO