Thứ 3, 23/10/2018
Đường dây nóng: 0327 216 216

Cánh cửa tri thức

Phạm Công Trứ – phò tá năm đời vua Lê

Tìm hiểu lịch sử - 21/04/2018 20:37
Phạm Công Trứ – phò tá năm đời vua Lê
Phạm Công Trứ

Yên Mỹ (Hưng Yên), quê hương của Phạm Công Trứ.

Được xếp vào bậc “Nhiêu học”

Phạm Công Trứ (1600, có ý kiến cho rằng ông sinh năm 1599 – 1675) người làng Liêu Xuyên, tổng Liêu Xá, huyện Đường Hào, phủ Thượng Hồng, trấn Hải Dương, nay là thôn Thanh Xá, xã Nghĩa Hiệp, huyện Yên Mỹ, tỉnh Hưng Yên.

Cha là Phạm Cai, tri huyện Hoài An ở đạo Sơn Nam, nay là vùng Chương Mỹ, Hà Nội. Mẹ là Nguyễn Thị Liên. Ngay từ nhỏ, Phạm Công Trứ tỏ ra rất ham học, phong độ giản dị, tính tình cương trực và nhân hậu.

Được sự chăm sóc, dạy dỗ chu đáo của cha mẹ, lại được quan Huấn đạo Nguyễn Hiền (người xã An Tháp) cùng huyện giúp, nên hơn mười tuổi, đã nổi tiếng là người giỏi văn thơ. Lớn lên được vào học trường huyện Đường Hào và được xếp vào bậc “Nhiêu học” (tiên tiến xuất sắc bấy giờ).

Sự nghiệp chính trị của Phạm Công Trứ bắt đầu từ khi ông thành công trên đường khoa cử. Năm 29 tuổi, Phạm Công Trứ đỗ Đệ tam giáp đồng Tiến sĩ xuất thân khoa Mậu Thìn, niên hiệu Vĩnh Tộ thứ 10 (1628) đời vua Lê Thần Tông (1619-1643), được giao giữ chức Thái Thượng Tự khanh Hàn Lâm hiệu thảo.

Từ đó trở đi, ông lần lượt giữ các chức Hiến sát xứ Thanh Hóa (1631), Phụng Thiên Phủ doãn (1639), Tham chính tự khanh, được tham gia việc nội phủ; năm Dương Hòa, Nhâm Ngọ (1642), được thăng chức Tán lý đạo Sơn Nam coi giữ việc binh.

Trong hai năm Quý Mùi (1643) và Giáp Thân (1644), được lệnh theo chúa Trịnh Tạc đem quân đánh dẹp quân Nguyễn Phúc Lan ở phía Nam và quân Mạc ở phía Bắc.

Do có công, năm Ất Dậu, niên hiệu Phúc Thái thứ ba đời vua Lê Chân Tông (1645), Phạm Công Trứ được giao Phó Đô ngự sử và gia phong tước Khánh Yến bá, sau đó lên chức Ngự sử đài Chính chưởng và Đô ngự sử (1646).

Năm 1657, được phong Đặc tiến kim tử, Vinh Lộc đại phu, Lễ bộ Thượng thư kiêm Đông các Đại học sĩ, hàm Thiếu bảo, tước Yến quận công.

Năm 1660, niên hiệu Vĩnh Thọ thứ ba, ông dâng sớ xin kiệm ước dùng văn võ, thưởng phạt nghiêm minh, được triều đình chấp thuận và thực hiện.

Khảo đính bộ Đại Việt sử ký toàn thư

Năm Tân Sửu (1661), ông đem đại quân đi đánh Nguyễn Phúc Tần ở Thuận Hóa. Thắng trận, được phong hàm Thiếu Bảo tước Quận công.

Năm Nhâm Dần (1662), niên hiệu Vạn Khánh, triều đình cử trông coi Quốc Tử Giám và làm Tham tụng phủ Chúa Trịnh. Thời gian này, ông còn cho xây dựng bia tiến sĩ tại huyện Đường Hào, khích lệ kẻ có tài, rèn luyện nho phong.

Đầu đời Cảnh Trị (1664), ông được phong Lại bộ Thượng thư. Năm Ất Tỵ (1665), được Tây vương Trịnh Tạc giao cho việc khảo đính bộ sách Sử ký toàn thư.

Phạm Công Trứ cùng các cộng sự dày công nghiên cứu, ông đã dấn từ họ Hồng Bàng đến Ngô sứ quân để làm Đại Việt sử ký ngoại kỷ toàn thư, theo trước tác của Ngô Sỹ Liên.

Ngoài ra, ông đã tham khảo thêm tài liệu dã sử của Đăng Bính và các sách sử đương thời để bổ sung thêm, gọi chung là Đại Việt sử ký toàn thư, gồm 25 tập.

Cũng trong thời gian này ông đã biên soạn bộ sách Bốn mươi bảy điều giáo hóa bổ sung cho luật Hình, xây dựng đạo đức góp phần giữ vững kỷ cương phép nước.

Vào năm Đinh Mùi (1667) và Kỷ Dậu (1669), Phạm Công Trứ cùng chúa Trịnh Căn cầm quân đánh bại quân Mạc tại Cao Bằng, chặn đứng âm mưu của nhà Thanh mượn cớ “Phù Mạc diệt Lê” xâm lược nước ta.

(còn nữa)

Nguyễn Thành Trung


Gửi bình luận
(0) Bình luận

Tiêu điểm

Cành giao chữa viêm xoang, đau răng

(khoahocdoisong.vn) - Cành giao có vị cay, hơi chua, tính mát, có độc, được dùng để chữa đau răng, viêm xoang, viêm mũi, dị ứng, chấn thương và đau nhức...

Động đất ở Hà Tĩnh không bất thường

(khoahocdoisong.vn) - Theo các chuyên gia, động đất xảy ra ở khu vực này không phải là bất thường, người dân cần theo dõi thêm thông tin từ các cơ quan chức năng.

Đừng quên vệ sinh giẻ lau

(khoahocdoisong.vn) - Khăn lau bàn, khăn lau bếp, khăn lau sàn… là những vật dụng phổ biến trong mọi gia đình nhưng mọi người thường quên vệ sinh và thay mới những loại khăn này.

Có nên ăn bánh trung thu khi hết mùa?

(khoahocdoisong.vn) - Hạn sử dụng của bánh trung thu thường ngắn do nguyên liệu là những thực phẩm dễ bị ôi thiu nếu không có chất bảo quản.

Mau già, hay mệt mỏi vì chịu ăn dầu mỡ?

(Khoahocdoisong.vn) - 3 tháng nay tôi ăn kiêng, giảm tinh bột và cắt hoàn toàn dầu mỡ. Tôi giảm cân tốt nhưng lúc nàocũng cảm thấy mệt mỏi, vận động mau mệt, da xấu đi…

​​​​​​​Hạnh phúc là được đem cho

(khoahocdoisong.vn) - Hạnh phúc là được đem cho, dù như thế ta phải chịu nhiều thiệt thòi. Trong khi mục đích của một số người là kiếm thật nhiều tiền, thì vẫn có những người chọn lối sống đẹp: cho đi.

Bài thuốc trị nhức đầu do đàm trọc, huyết ứ

Suckhoedoisong.vn - Theo y học cổ truyền, đau đầu gồm nhiều thể: can khí nghịch lên, đàm trọc, huyết ứ, thận khí suy tổn và khí huyết hư...

Mới nhất

Nam thanh niên nguy kịch vì nuốt ốc sên sống

Sức khỏe A-Z - 20:26 22/10/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Trong một lần ngồi nhậu, anh K. và bạn đã thách đố nhau nuốt ốc sên sống. Khi về nhà, anh K. nôn ói và tiêu lỏng liên tục nhiều ngày, tình trạng nguy kịch.

Có nên ăn bánh trung thu khi hết mùa?

Tư vấn - Hà Bình - 20:18 22/10/2018
(khoahocdoisong.vn) - Hạn sử dụng của bánh trung thu thường ngắn do nguyên liệu là những thực phẩm dễ bị ôi thiu nếu không có chất bảo quản.

Động đất ở Hà Tĩnh không bất thường

Khoa học thường thức - Bảo Khánh - 20:13 22/10/2018
(khoahocdoisong.vn) - Theo các chuyên gia, động đất xảy ra ở khu vực này không phải là bất thường, người dân cần theo dõi thêm thông tin từ các cơ quan chức năng.

8 thực phẩm nên tránh khi bị đau

Sức khỏe A-Z - 19:53 22/10/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Việc tiêu thụ những thực phẩm nhiều đường, nhiều muối hay thức ăn nhanh, đồ hộp... khi bị đau sẽ khiến cơ thể bạn càng mệt mỏi hơn.

Viêm họng mạn tính có dẫn đến ung thư?

Sức khỏe A-Z - 19:49 22/10/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Điều trị viêm họng cần có quá trình, không thể khỏi trong 1-2 ngày, nên nhiều bệnh nhân thường chủ quan dẫn đến biến chứng nguy hiểm.

Ngày hội “Chân sút nhí” mùa 2 của AIA Việt Nam

Đời sống - Hương Giang - 19:46 22/10/2018
(khoahocdoisong.vn) - Sự kiện Ngày hội “Chân sút nhí” của AIA Việt Nam mùa thứ 2 thu hút trên 800 bạn nhỏ có độ tuổi 9 - 12 tham gia trải nghiệm cùng 02 huấn luyện viên Anton Blackwood & Shaun Harris đến từ CLB Tottenham Hotspur.

Ung thư tế bào mỡ: Những người có lớp mỡ bụng dày thật sự rất đáng lo ngại!

Sức khỏe A-Z - 19:45 22/10/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Người đàn ông này càng ngày càng béo bụng nhưng không phải do uống bia. Sau khi phẫu thuật khối u mỡ, anh đã giảm đi gần 35kg. Đây là căn bệnh ung thư tế bào mỡ cần phải cảnh giác.

Giảm giá xăng từ 15 giờ chiều nay

Sức khỏe A-Z - 19:41 22/10/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Liên Bộ Công Thương – Tài chính vừa phát đi thông tin về việc điều hành giá xăng dầu từ 3h chiều nay (22/10). Theo đó, giá xăng E5 RON92 giảm 224 đồng/lít; xăng RON95 giảm 144 đồng/lít; còn các loại dầu được giữ nguyên giá.

Mau già, hay mệt mỏi vì chịu ăn dầu mỡ?

Khỏe A-Z - 19:37 22/10/2018
(Khoahocdoisong.vn) - 3 tháng nay tôi ăn kiêng, giảm tinh bột và cắt hoàn toàn dầu mỡ. Tôi giảm cân tốt nhưng lúc nàocũng cảm thấy mệt mỏi, vận động mau mệt, da xấu đi…

Nestlé Việt Nam đẩy mạnh Chương trình Giáo dục Dinh dưỡng Học đường

Đời sống - Thuý Anh - 15:11 22/10/2018
(khoahocdoisong.vn) - Nestlé Việt Nam tiếp tục cam kết thực hiện Chương trình “Giáo dục Dinh dưỡng Học đường – Nestlé for Healthier Kids”.

Máy cho tôm, cá ăn điều khiển từ xa

Ý tưởng sáng tạo - Thu Hà - 14:21 22/10/2018
(khoahocdoisong.vn) - Máy cho tôm, cá ăn điều khiển từ xa là ý tưởng của Hà Minh Công, học sinh trường THPT Đông Thụy Anh, huyện Thái Thụy, tỉnh Thái Bình.

Quản lý hồ sơ sức khỏe cá nhân

Hỏi đáp - Thu Hà - 14:20 22/10/2018
(khoahocdoisong.vn) - Hiện các nhà khoa học đã cho ra đời công nghệ Blockchain trong quản lý hồ sơ sức khỏe cá nhân. Công nghệ này sẽ giúp lưu trữ lại toàn bộ lịch sử khám chữa bệnh của người dân.

Rét đậm, rét hại kéo dài 4 -7 ngày

Khoa học thường thức - Sơn Hà - 14:19 22/10/2018
(khoahocdoisong.vn) - Nhận định về mùa đông năm nay, theo các chuyên gia, mùa đông sẽ lạnh hơn so với các mùa đông của 5 năm vừa qua.

Đừng quên vệ sinh giẻ lau

Tư vấn - Thu Hà - 14:16 22/10/2018
(khoahocdoisong.vn) - Khăn lau bàn, khăn lau bếp, khăn lau sàn… là những vật dụng phổ biến trong mọi gia đình nhưng mọi người thường quên vệ sinh và thay mới những loại khăn này.

Món ăn thuốc cho người bệnh vảy nến

Món ăn bài thuốc - Lương y Phan Thị Thạnh - 09:11 22/10/2018
Suckhoedoisong.vn - Theo y học cổ truyền, vảy nến phần nhiều do huyết nhiệt. Bệnh liên quan đến tạng can tạng phế.
Xem thêm
Thông tin tòa soạn
Cơ quan thường trú TPHCM
Trung tâm truyền thông quảng cáo
2018 Bản quyền thuộc về khoahocdoisong.vn
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO