--Quảng cáo---
--Quảng cáo---

Loạn thủy điện, kỳ 3: Việt Nam chưa có kịch bản vỡ đập

HÀ BÌNH - 07:40 18/06/2019

(khoahocdoisong.vn) - Theo quy định, bất cứ công trình thủy điện lớn nhỏ đều phải có kịch bản vỡ đập để ứng phó với rủi ro có thể xảy ra. Tuy nhiên, Việt Nam có hàng nghìn công trình thủy điện, nhưng gần như chưa có một kịch bản vỡ đập nào hoàn thiện, cũng chưa có một chủ đầu tư nào làm đúng quy định này.

Tính toán kịch bản rất phức tạp

TS Đào Trọng Tứ, Trung tâm Bảo tồn tài nguyên nước và thích nghi với biến đổi khí hậu cho biết, có thể khẳng định đến 99% rằng các đập nhỏ và vừa ở Việt Nam không có kịch bản vỡ đập. Về nguyên tắc, xây dựng kịch bản vỡ đập vô cùng khó khăn. Phải tính toán và dựng mô hình, đưa ra các tình huống xấu nhất, tính toán lan truyền sóng như thế nào. Phải có các số liệu đầu vào về khí tượng thủy văn, mực nước sông thay đổi trong các mùa, nguy cơ xảy ra lũ. Phải đưa ra giả thiết nếu xảy ra động đất thì đập sẽ vỡ thế nào. Nếu đập vỡ thì phải tính bằng mô hình hóa nó sẽ vỡ từ đâu, bao nhiêu lâu thì sẽ vỡ đến điểm A, bao nhiêu lâu đến điểm B. Chỗ nào ngập nặng, chỗ nào ngập nhẹ. Vỡ điểm A thì chỗ nào phải chạy trước.

Trong khi đó thủy điện ở Việt Nam phát triển quá nóng, quá nhiều lực lượng tham gia vào làm thủy điện. Nhà đầu tư chỉ quan tâm đến hiệu quả kinh tế mà ít để ý đến các tác động khác. Quản lý thì lỏng lẻo, chứ nếu quản lý tốt thì sẽ không có chuyện đó.

TS Lê Bắc Huỳnh, Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam cùng chung ý kiến. Ông cho rằng việc đánh giá tác động môi trường, xem xét các khả năng vỡ đập là yêu cầu buộc phải làm, thế nhưng chẳng ai chú ý đến điều này. Ngay trong giới khoa học cũng đã lên tiếng cảnh báo, thế nhưng ban quản lý các công trình này dường như không để ý. Các tình huống vỡ đập có được đưa ra thì cũng chỉ nói qua loa chứ không được tính toán kỹ càng.

Không quy định cụ thể phương án kỹ thuật

Trước tình trạng hàng loạt đập bị vỡ trong thời gian qua, TS Lê Bắc Huỳnh cho rằng nguyên nhân là do trong chính các văn bản quy phạm pháp luật về an toàn của đập cũng không quy định rõ ràng các phương án kỹ thuật để phòng tránh và chủ động trước các nguy cơ vỡ đập. Thậm chí có những thủy điện vỡ ngay khi đang thi công như thủy điện Cửa Đạt. Để có phương án kỹ thuật đúng thì phải tập dượt các phương án, tính toán các nguy cơ để giảm thiểu tác hại.

Các công trình thủy điện lớn trên thế giới họ đều không bỏ qua khâu kịch bản vỡ đập. Để xây dựng kịch bản hoàn chỉnh thì phương án kỹ thuật đưa ra cũng phải hoàn thiện. Nhưng ở Việt Nam, ngay như thủy điện Sông Tranh 2 hay thủy điện Đồng Nai 6 và 6A cũng đều không có kịch bản này. Họ mới chỉ đưa ra một vài dự báo sơ sài. Hệ quả là khi có sự cố, không có các biện pháp ứng phó kịp thời.

Một vấn đề cần tính đến trong kịch bản vỡ đập là hệ thống thủy điện bậc thang khá phổ biến. Nếu xảy ra vỡ đập thì nguy cơ cho người dân hạ du sẽ khủng khiếp. Ví dụ cụ thể là trên hệ thống sông Vu Gia-Thu Bồn có 10 dự án thủy điện bậc thang. Nếu chỉ một công trình sự cố vỡ đập sẽ kéo theo vỡ đập liên hoàn, thảm họa sẽ vô cùng lớn. Vì vậy việc xây dựng phương án ứng phó sự cố vỡ đập thủy điện là hết sức cần thiết nhằm giúp cho địa phương chủ động ứng phó hạn chế đến mức thấp nhật thiệt hại về người và tài sản của nhân dân vùng hạ du.

 

Hà Bình

“Nhiều khi, chính những người xét duyệt thông qua công trình thủy điện cũng không có chuyên môn sâu. Họ chỉ nhìn sơ sơ xem phối cảnh nó thế nào, mỗi năm thu được bao nhiêu tiền thuế. Họ không biết rằng đó chỉ là bức tranh vẽ. Thực tế thi công, vận hành thì khác xa rất nhiều bức phác họa ban đầu đó”, TS Lê Bắc Huỳnh.

 

 


(0) Bình luận
Nổi bật Khoa học & Đời sống
Trợ giá cho nhà máy nước sạch Sông Đuống, chuyện có lạ?
Phản biện- Huy Lê - 06:51 17/11/2019
Vốn ban đầu lớn và thu hồi lâu, Nhà nước hỗ trợ để khu vực tư nhân cùng tham gia đầu tư. Không chỉ Sông Đuống mà nhiều nhà máy khác cũng được hỗ trợ lớn như Sông Đà, Củ Chi... Nhà nước hỗ trợ mức lợi nhuận định mức tối thiểu 5% cho các đơn vị thực hiện toàn bộ quá trình từ sản xuất khai thác, cung ứng nước đến khâu bán lẻ cuối cùng.
--Quảng cáo---
--Quảng cáo---
--Quảng cáo---
  • Việt Nam có giống gạo ngon nhất thế giới
    Khoa học- Tô Hội - 07:18 17/11/2019
    (khoahocdoisong.vn) - Theo các chuyên gia, Việt Nam có rất nhiều giống gạo đặc sản có thể nói chất lượng hàng đầu thế giới. Điều đặc biệt là giống gạo này sản xuất được nhiều vụ, năng suất gấp đôi các giống gạo đặc sản trên thế giới.
  • Nhập khẩu ôtô tăng tới 150%
    Kinh tế- Nhật Nam - 07:17 17/11/2019
    (khoahocdoisong.vn) - Theo Bộ Công Thương, tháng 10/2019 đã có 15.000 ôtô nguyên chiếc các loại được nhập về Việt Nam, trong đó hơn 90% là xe dưới 9 chỗ (13.000 chiếc).
  • Lòng trắng trứng chữa mặn
    Mẹo vặt- Hà Bình - 07:15 17/11/2019
    (khoahocdoisong.vn) - Nếu chẳng may bạn cho quá nhiều gia vị khiến món ăn bị mặn, hãy sử dụng lòng trắng trứng để giảm vị mặn cho món ăn.
  • Trời lạnh, xe khó nổ máy
    Hỏi đáp- Hà Bình - 07:12 17/11/2019
    (khoahocdoisong.vn) - Điều này dựa trên nguyên lý động cơ Diesel không dùng nhiệt từ bugi để đốt cháy nhiên liệu mà lại sử dụng nhiệt độ của áp suất buồng đốt nén tạo ra nhiệt.
  • Cơ sở phân biệt trời mát, trời lạnh và trời rét
    Hỏi đáp- Hà Bình - 07:10 17/11/2019
    (khoahocdoisong.vn) - Trong các bản tin dự báo không khí lạnh thường thấy các cụm từ “trời mát”, “trời rét”.
  • U chèn ép trung thất rất nguy hiểm
    Khỏe- GS.TS Nguyễn Bá Đức - 07:07 17/11/2019
    (khoahocdoisong.vn) - U không chỉ chèn ép vào phổi, tim mà cả các dây thần kinh gây nhiều tai biến nguy hiểm cho tính mạng người bệnh. Phẫu thuật điều trị rất khó khăn.
  • Chứng can âm hư ở người cao tuổi
    Khỏe-    TTND.BS cao cấp Nguyễn Xuân Hướng - 07:06 17/11/2019
    (khoahocdoisong.vn) - Theo Đông y, thận chứa tinh, can (gan) chứa huyết, khi tinh huyết đầy đủ, điều hòa thì can thận khí đầy đủ, thận khai khiếu ra tai, can khai khiếu ở mắt. Khi còn trẻ, khỏe mạnh can thận tốt thì tai nghe bình thường, mắt nhìn sáng tỏ. Khi tuổi cao tinh huyết suy hao, hai tạng thận và can hư tổn, thận thủy không thanh thị lực yếu kém, tai điếc, mắt nhìn không rõ.
  • Vảy nến: Lành tính nhưng khó chữa
    Khỏe- Bạch Dương - 07:04 17/11/2019
    (khoahocdoisong.vn) - Vảy nến là một bệnh lý viêm mạn tính qua trung gian miễn dịch, có liên quan tới gene di truyền, biểu hiện ngoài da hoặc khớp, hay cả da và khớp. Có khoảng 125 triệu người trên thế giới mắc bệnh ở tất cả lứa tuổi, nhưng thường gặp nhất là 15-35 tuổi. Vảy nến ảnh hưởng đến bệnh nhân không chỉ về mặt thể chất mà còn tinh thần, xã hội và tài chính.
  • Bổ sung dinh dưỡng phòng chữa hen phế quản
    Khỏe- Thúy Nga - 07:03 17/11/2019
    (khoahocdoisong.vn) - Một số nghiên cứu cho thấy, nếu can thiệp dinh dưỡng cho bà mẹ trong suốt thai kỳ có thể làm giảm được tỷ lệ trẻ sinh ra mắc bệnh hen.
  • Hiểu rõ ưu và nhược điểm của vay tín chấp
    Bạn đọc- TH - 07:02 17/11/2019
    (khoahocdoisong.vn) - Nếu đang có nhu cầu vay vốn ngân hàng thì bạn cần phải cẩn trọng tìm hiểu về các hình thức vay vốn.
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO