Thứ 7, 15/12/2018
Đường dây nóng: 0327 216 216

Cánh cửa tri thức

Hồ Tông Thốc, nhà sử học lớn- kỳ 2: Người đầu tiên đưa danh xưng Việt Nam

Tìm hiểu lịch sử - 05/03/2018 00:00
Hồ Tông Thốc, nhà sử học lớn- kỳ 2: Người đầu tiên đưa danh xưng Việt Nam
Người đầu tiên đưa danh xưng Việt Nam với ý nghĩa là quốc hiệu chính là Hồ Tông Thốc. Ông cũng là người đầu tiên có quan điểm độc đáo, đúng đắn về thời Hùng Vương và mối quan hệ giữa huyền thoại và lịch sử.

Lễ dâng hương tại đền thờ Trạng nguyên Hồ Tông Thốc-người đầu tiên đưa danh xưng Việt Nam.

Người đầu tiên đưa danh xưng Việt Nam

Về sử sách, Hồ Tông Thốc đã viết các tập: Phụ học chỉ nam; Việt Nam thế chí; Thảo nhân hiệu tần thi tập; Việt sử cương mục…  Ông là người đầu tiên đưa thời đại Hùng Vương vào chính sử.

Ngô Sỹ Liên trong Đại Việt sử ký toàn thư bàn về sách Việt sử cương mục của Hồ Tông Thốc, cho rằng sách ghi chép thận trọng mà có phương pháp, bình luận sự việc thiết đáng mà không rườm rà.

Không thấy Ngô Sĩ Liên nhận xét về tác phẩm Việt Nam thế chí, nhưng chính Ngô Sĩ Liên là người đã đi tiếp con đường Hồ Tông Thốc khai sáng, đưa thời đại Hùng Vương vào sử.

Nguyên bản Việt Nam thế chí đã mất, nhưng Lời tựa tác phẩm này được Phan Huy Chú chép lại đầy đủ trong thiên Văn tịch chí bộ Lịch triều hiến chương loại chí  cho ta biết, Việt Nam thế chí chép 18 đời vua Hùng và các đời nhà Triệu. Và Hồ Tông Thốc là người đầu tiên đưa danh xưng Việt Nam với ý nghĩa là quốc hiệu; người đầu tiên có quan điểm độc đáo, đúng đắn về thời Hùng Vương và mối quan hệ giữa huyền thoại và lịch sử.

Với hai tác phẩm Việt sử cương mục và Việt Nam thế chí, Hồ Tông Thốc không chỉ làm “kinh người” tài thơ và rượu mà còn làm “kinh người” bởi trí tuệ uyên bác của ông.

Hồ Tông Thốc là người đã viết những cuốn sử đầu tiên của nước ta và hai từ “Việt Nam” được dùng lần đầu tiên trong tác phẩm của ông từ thời Trần.

Cái làm “kinh người” của sử gia Hồ Tông Thốc ở chỗ, chính ông là người đầu tiên đưa thời đại Hùng Vương vào chính sử. Nếu Lê Văn Hưu viết sử chỉ từ thời Triệu Vũ Đế (Triệu Đà) thì Hồ Tông Thốc mạnh dạn và sáng suốt chép toàn bộ thời Hồng Bàng vào sử.

Sử quan vừa thoáng lại vừa sâu, cách viết sử có phương pháp rành mạch của ông đã được Ngô Sĩ Liên nhận xét và đánh giá cao, xếp ông còn vượt hơn Lê Văn Hưu và Phan Phu Tiên.

Ngô Sĩ Liên tiếp tục sự nghiệp Hồ Tông Thốc, đưa thời đại Hùng Vương vào Đại Việt sử ký toàn thư, nhờ vậy 18 triều Hùng nước Việt được lưu truyền trong con rồng cháu tiên mãi tới ngày nay.

Con cháu đỗ đạt

Các tác phẩm Việt sử cương mục và Việt Nam thế chí của Hồ Tông Thốc hẳn còn chứa đựng nhiều thông tin xác thực và giá trị nên mới bị “thất lạc” dưới thời giặc Minh xâm lược. Ý đồ tiêu hủy sử sách Việt Nam của nhà Minh rất rõ ràng, sách gì cũng đốt, bia gì cũng đập…

Cũng may, Lời tựa sách Việt Nam thế chí của Hồ Tông Thốc còn lưu lại được đầy đủ. Trong đó đã nói rõ quan điểm sử học của ông khi đưa những huyền thoại, truyền thuyết vào chính sử.

Theo Đại Việt sử ký toàn thư, Hồ Tông Thốc mất khi 80 tuổi, không rõ năm nào. Tên ông được đặt cho Trường Trung học cơ sở Hồ Tông Thốc (Thọ Thành, Yên Thành, Nghệ An) và đường Hồ Tông Thốc (Nghi Phú, Thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An).

Hồ Tông Thốc có hai con là Hồ Tông Đốn và Hồ Tông Thành đều đậu trạng nguyên đời Trần.

Các con khác và cháu chắt của ông nhiều ngư­ời đậu đại khoa, có phẩm t­ước lớn, như­ Hồ Thị là Th­ượng t­ướng quân, tư­ớc hầu; tiến sĩ Hồ Đình Trung và tiến sĩ Hồ Đình Quế, đều tư­ớc Quận công; tiến sĩ Hồ Doãn Văn là Hiến sát sứ, Hoàng giáp Hồ Bỉnh Quốc là thị lang bộ Lại.

(còn nữa)

TS Nguyễn Thành Hữu


Gửi bình luận
(0) Bình luận

Tiêu điểm

Nguy cơ "siêu dự án" phá danh thắng Chùa Hương

(khoahocdoisong.vn) - Theo các chuyên gia, việc đầu tư phát triển du lịch tâm linh ở chùa Hương là tốt, nếu vẫn giữ được hệ sinh thái nơi đây. Ngược lại, nếu làm không cẩn trọng, 1 trong 3 lá phổi của Hà Nội có thể sẽ bị phá nát.

Quan sát mưa sao băng bằng mắt thường

(khoahocdoisong.vn) - Để quan sát mưa sao băng, bạn không cần bất cứ dụng cụ hỗ trợ nào, quan sát bằng mắt thường chính là tốt nhất.

Rắn biển trị đau khớp

(khoahocdoisong.vn) - Thịt rắn biển vị mặn, tính ấm, có công dụng làm tăng trọng và chống viêm rõ rệt trên thực nghiệm. Rắn biển ngâm rượu là dạng thông dụng nhất để chữa các bệnh về khớp như viêm khớp dạng thấp, thoái khớp...và đau thần kinh hông to.

Hàng trăm chị em ngưỡng mộ khi nghe Quyền Linh chia sẻ bí quyết nấu ăn ngon

(khoahocdoisong.vn) - Trong vai trò là MC, giám khảo Hội thi “Sạch tươi ngon, cùng con khôn lớn”, Quyền Linh đã khiến nhiều chị em tròn mắt ngạc nhiên khi chia sẻ những bí kíp nấu ăn ngon mà không phải bà nội trợ nào cũng biết.

Dậy thì muộn, ảnh hưởng thế nào?

Trong điều kiện dinh dưỡng đầy đủ, không ít phụ huynh lo con mình dậy thì sớm. Bên cạnh đó thì cũng có không ít bạn trẻ lại dậy thì muộn.

9 thực phẩm bạn đang rửa không đúng cách

Rửa và sơ chế thực phẩm là mắt xích quan trọng trong việc đảm bảo an toàn thực phẩm.

3 lý do tại sao bạn phải ăn nhiều trái cây khi giữ dáng

Nếu bạn muốn giữ được vóc dáng mảnh mai nhưng vẫn khỏe mạnh, bạn phải tập luyện và xem xét kỹ lưỡng thực đơn ăn uống.

Mới nhất

Nguy cơ "siêu dự án" phá danh thắng Chùa Hương

Khoa học thường thức - Tô Hội - 19:00 15/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Theo các chuyên gia, việc đầu tư phát triển du lịch tâm linh ở chùa Hương là tốt, nếu vẫn giữ được hệ sinh thái nơi đây. Ngược lại, nếu làm không cẩn trọng, 1 trong 3 lá phổi của Hà Nội có thể sẽ bị phá nát.

Tác dụng của trà sữa

Tư vấn - PV - 15:33 15/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Khuyến cáo như vậy vì trong trà sữa, dinh dưỡng không đa dạng nên nếu uống nhiều sẽ gây hại.

Quan sát mưa sao băng bằng mắt thường

Hỏi đáp - PV - 15:30 15/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Để quan sát mưa sao băng, bạn không cần bất cứ dụng cụ hỗ trợ nào, quan sát bằng mắt thường chính là tốt nhất.

Vì sao có methanol trong rượu?

Tư vấn - Hà Bình - 15:28 15/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - rong quá trình lên men rượu từ tinh bột bằng nấm men, ngoài sản phẩm chính là ethanol, cũng có một lượng methanol và aldehyd được hình thành như một sản phẩm song hành.

Tránh ruồi tụ tập khu vực bếp ăn

Hỏi đáp - Hà Bình - 15:25 15/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Đối với ruồi, do cấu tạo ở chân chúng có rất nhiều lông tơ, nên khi đậu, vi khuẩn dễ dàng bám dính để chúng đem đi phát tán khắp mọi nơi.

Nước uống tinh khiết: Có thể loãng xương, suy giảm hệ miễn dịch

Khoa học thường thức - Bảo Khánh - 15:00 15/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Theo các chuyên gia, nếu lạm dụng nước uống tinh khiết, cơ thể sẽ bị suy kiệt, dẫn đến các bệnh như loãng xương, suy giảm hệ miễn dịch, ảnh hưởng xấu đến sức khỏe người dùng.

Chạy bộ khiến bạn trẻ hơn

Khỏe A-Z - 14:34 15/12/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Một nghiên cứu mới đây cho thấy, các động tác Aerobic như chạy bộ và các bài tâp xen kẽ sẽ làm cho các tế bào của chúng ta trẻ ra về mặt sinh học, còn tập tạ lại không có tác dụng như vậy.

Rét đậm, nhiều người nhập viện vì méo miệng

Y học và đời sống - 14:30 15/12/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Miền Bắc đang đón đợt rét đậm, rét hại lớn. Đây là thời điểm người già, trẻ nhỏ có nguy cơ mắc bệnh méo miệng, liệt nửa mặt.

Johnson & Johnson vướng nghi vấn che giấu thông tin phấn rôm chứa amiăng

Khỏe A-Z - 14:27 15/12/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Cổ phiếu của hãng dược phẩm Johnson & Johnson (J&J) đã giảm hơn 10% sau khi hãng thông tấn Reuters đưa tin hãng này che giấu việc đã biết bột phấn trẻ em (phấn rôm) có chứa amiăng, chất có khả năng gây ung thư.

Ngừa parkinson nhờ cà phê

Sức khỏe A-Z - 14:24 15/12/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Các nhà khoa học thuộc Đại học Rutgers (Mỹ) cho biết việc kết hợp hai hợp chất trong cà phê có thể ngừa parkinson (bệnh liệt rung) và bệnh mất trí lewy. 

Tuyển Việt Nam sẽ được thưởng bao nhiêu nếu vô địch AFF Cup?

Đời sống - 14:21 15/12/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Ngoài số tiền thưởng từ ban tổ chức, nhiều chủ doanh nghiệp lớn đã quyết định thưởng tiền tỷ cho đội tuyển Việt Nam và cá nhân huấn luyện viên Park Hang-seo nếu vô địch.

Những cách chế biến gạo nếp thành thuốc chữa bệnh

Sức khỏe A-Z - TS. Nguyễn Đức Quang - 14:18 15/12/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Gạo nếp là loại thực phẩm có giá trị dinh dưỡng cao, chứa protein, tinh bột, đường, vitamin nhóm B (có nhiều trong cám gạo) và chất vô cơ.

6 thực phẩm mùa đông giúp giảm cân

Sức khỏe A-Z - 14:15 15/12/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Mùa đông lạnh giá nhưng vẫn luôn có những thực phẩm giúp bạn giữ được vóc dáng thon gọn và duyên dáng.

Chuyên gia dinh dưỡng BV Bạch Mai 'bật mí' 2 cách thải độc gan, thận cực kỳ đơn giản

Đông y - 14:13 15/12/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Theo bác sĩ Đinh Thị Kim Liên, Nguyên giám đốc Trung tâm Dinh dưỡng, Bệnh viện Bạch Mai thải độc gan, thận chỉ đơn giản ăn nhiều rau xanh, hoa quả và uống đủ nước.

Nhuộm tóc màu càng đậm, càng độc

Khoa học thường thức - Bảo Khánh - 11:39 15/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Những hóa chất có trong thuốc nhuộm tóc rất độc hại với cơ thể con người. Tình trạng nhẹ thì ngứa, viêm da, nặng có thể dẫ đến ung thư da, não, bàng quang… Đáng lưu ý, thuốc nhuộm màu càng đậm thì càng độc.
Xem thêm
Thông tin tòa soạn
Cơ quan thường trú TPHCM
Trung tâm truyền thông quảng cáo
2018 Bản quyền thuộc về khoahocdoisong.vn
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO