Chủ nhật, 16/12/2018
Đường dây nóng: 0327 216 216

Cánh cửa tri thức

Hồ Sĩ Dương – Thái Sơn Bắc Đẩu – kỳ 3: Những đóng góp cho quê hương

Tìm hiểu lịch sử - 09/03/2018 09:09
Hồ Sĩ Dương – Thái Sơn Bắc Đẩu – kỳ 3: Những đóng góp cho quê hương
Những đóng góp cho quê hương của Hồ Sĩ Dương, ngoài việc giúp nước về mặt chính trị, ông còn quan tâm đến thuần phong mỹ tục của xã hội nước ta.

Lễ dâng hương tại đền thờ Hồ Sĩ Dương.

Cuốn sách phổ biến khắp trong nước

Ông bước đầu soạn thảo sách Hồ Thượng thư gia lễ cho sát với tình hình kinh tế và tập tục Việt Nam, cải cách những sự mô phỏng Tàu quá nhiều, đề cao đạo hiếu, lấy đạo hiếu và gia đình làm gốc cho xã hội.

Đến đời cháu ông là TS Hồ Sĩ Tân thì cuốn sách đó thực sự hoàn chỉnh và được phổ biến khắp trong nước (tức cuốn Thọ Mai gia lễ).

Hồ Sĩ Dương là một sử gia có quan điểm đúng đắn. Đề tựa sách Lê triều đế vương Trung hưng công nghiệp thực lục ông viết: “ Sách Thực lục này vốn không phải suy đoán mà nói, đặt lời văn hoa thêm bớt, mà chỉ căn cứ vào sự thực chép thẳng ra. Nếu việc có tính cách tiếm lấn thì chê một chữ đau hơn búa rìu, việc có tính cách tôn phù chính thống thì khen một lời vinh hơn hoa cổn…”.

Hồ Sĩ Dương có nhiều đóng góp tích cực cho quê hương. Tộc phả gia tộc Hồ Sĩ Dương và văn bia tại miếu thờ cho biết, ông đã cúng cho làng ruộng binh điền 24 mẫu ở xứ Đập Gẫy, Đập Giữa, Phần Xôi; cúng ruộng học điền 40 mẫu ở xứ Bờ Re, Đập Bút.

Người làng khi lên lão 60, 70, 80 tuổi…, hàng năm đến 25 tháng 12 âm lịch đều được ông cấp cho một đấu thóc, 3 quan tiền. Con cháu nội ngoại khi thành hôn, con trai được cấp 3 đấu thóc, 3 quan tiền; con gái được cấp 7 đấu thóc, 7 quan tiền; con trai lấy vợ lần thứ 2 được cấp nửa suất…

Ông còn lo việc đắp đập, xây cống, cải tạo đồng ruộng, sửa chữa chùa Quỳnh Thiện (gần chợ Nồi cũ) cho làng.

Bà vợ cả của ông là Trương Thị Thành đã lấy thợ ở làng Phú Nghĩa (nay là Quỳnh Nghĩa) quê bà lên lập xưởng mộc ở đập Vũ Sĩ, đóng giường và quan tài bán cho dân làng, những người quá túng thiếu thì được cấp.

Ngoài ra, ông còn đem của cải, ruộng đất triều đình ban tặng chiêu tập dân phiêu tán tạo lập nên 5 thôn mới trong huyện là: Như Bá (Quỳnh Bá), Tiên Đội (Quỳnh Hoa), Mỹ Hòa (Quỳnh Mỹ), Thọ Vực (Quỳnh Thọ), Bảo Yên (vùng Hoàng Mai).

Các thôn này đều thờ ông là Thành hoàng. Trừ thôn Bảo Yên ở xa, 4 thôn kia cứ 12 năm lại tổ chức lễ rước kiệu đến cúng tế ông ở từ miếu chính tại làng Quỳnh.

Hai người đàn bà có công nuôi dưỡng

Tương truyền gia cảnh Hồ Sĩ Dương rất nghèo, cha mất nên mẹ ông phải làm thuê, bán nước ở chợ, tần tảo nuôi con. Lúc đã vào tuổi thanh niên, có cô Trương Thị Thành, con gái Trình quận công Trương Đức Thọ ở Phú Nghĩa qua làng, ông đùa xin trầu, cô Thành không giận mà tặng cả hộp. Ông đem lòng yêu mến, bảo mẹ xuống Phú Nghĩa hỏi cưới…

Quan quận bất bình cho là phạm lễ giáo vì không môn đăng hộ đối, đuổi con gái về Quỳnh Đôi và ra hạn khi nào ông Dương làm nên sự nghiệp thì trải chiếu hoa từ Quỳnh Đôi xuống Phú Nghĩa mới nhận làm con rể.

Ông quyết chí học tập, sau thành đạt, thực hiện được lời của cha vợ – trải chiếu hoa từ làng Quỳnh xuống làng Hậu đón cha vợ. Người đời sau có câu ca dao về ông: “Ngày ngày gánh nước đảm đang – Mai sau Đông các nghênh ngang làng Nồi”

Nói đến sự nghiệp của ông, dân làng thường nhắc đến mẹ ông và vợ ông, hai người đàn bà có công nuôi dưỡng.

Có một câu chuyện rất thú vị về mẹ ông. Lúc ông đậu tiến sĩ, bà đang cấy ngoài ruộng xa, có người chạy ra báo tin mừng với bà và mời bà về. Bà vẫn tiếp tục cấy cho hết buổi và nói với người báo tin: “Con đậu tiến sĩ nhưng mẹ không làm, không cày cấy thì lấy cơm đâu mà ăn!”

Còn bà Trương Thị Thành vợ ông đã xuất tiền nuôi ông ăn học, chăm chỉ lao động, kính trọng mẹ chồng, ăn ở tốt với bà con. Lúc ông trở thành quan to, bà khuyên đem ruộng cúng cho làng, đem tiền gạo cứu tế cho dân nghèo, bà còn đem nghề Mộc ở Phú Nghĩa lên Quỳnh Đôi.

  Nguyễn Bảo Nam


Gửi bình luận
(0) Bình luận

Tiêu điểm

Rối loạn cương dương - Coi chừng bệnh tim

Rối loạn chức năng cương dương có thể là một dấu hiệu cảnh báo sớm về các vấn đề tim mạch ở đàn ông. Mặt khác, nếu bị bệnh tim, việc điều trị đúng có thể hỗ trợ tốt cho tình trạng rối loạn cương dương.

Trị chứng ngứa mùa đông

Việc bài tiết của tuyến nhờn dưới da trong mùa đông gặp khó khăn, điều này làm cho lớp da đã khô càng thêm khô.

Vitamin tổng hợp - Lợi ích và nguy cơ

Vitamin là một trong những dưỡng chất quan trọng của cơ thể. Nếu thiếu sẽ gây ra nhiều rối loạn, là căn nguyên gây ra nhiều bệnh nguy hiểm.

Thuốc ho từ dược liệu có an toàn?

Ho là phản ứng của cơ thể để bài tiết những dị vật ra ngoài cơ thể và làm sạch đường hô hấp. Khi bị ho, một trong những loại thuốc có thể sử dụng là các loại thuốc ho từ dược liệu...

Thận trọng khi tự nắn chỉnh răng tại nhà

Tôi thấy trên các trang bán hàng online có bán bộ nắn chỉnh răng tại nhà với giá khá rẻ, nhiều phản hồi của khách hàng hài lòng với sản phẩm. Không biết thực sự tác dụng của bộ chỉnh răng tại nhà là thế nào? Tôi có nên mua dùng thử không?

5 lợi ích tuyệt vời của bóng đá đối với sức khỏe

Đá bóng không chỉ giúp cơ thể săn chắc, khỏe mạnh mà còn giúp cho cuộc sống của chúng ta thoải mái. Các bài tập giúp điều hòa tâm trạng, vì thế mà tâm trạng ổn định hơn, giảm được những suy nghĩ tiêu cực.

Cách ứng phó với bệnh viêm phế quản

Viêm phế quản là bệnh có thể gặp ở mọi lứa tuổi, nhưng thường gặp hơn ở trẻ em. Bệnh có thể cấp tính hoặc mạn tính, do tình trạng cấp tính lặp đi lặp lại nhiều lần...

Mới nhất

Nhận biết tắc tuyến nước bọt mang tai

Sức khỏe A-Z - BS. Lê Thục - 16:35 16/12/2018
Thỉnh thoảng tôi bị ứ tắc nước bọt ở mang tai. Cụ thể là đang ăn bỗng nhiên đau ở mang tai, có một khối phồng lên, nếu lấy tay day vuốt thì thấy nước bọt ứ chảy vào miệng và khối phồng xẹp lại. Cơn đau có khi chỉ là tức nhẹ, có khi cảm giác nhói. Vì không gây phiền lắm nên tôi để thế đã nhiều năm. Xin hỏi có phải là bệnh? Nếu đi khám thì đến đâu?

Máy hút bụi thông minh

Ý tưởng sáng tạo - Thu Hà - 15:34 16/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Máy hút bụi thông minh là ý tưởng Lê Hoàng Duy, lớp 7 trường THCS Nguyễn Huệ, thị xã Ayunpa, Gia Lai.

Men gan cao và cách giảm không cần thuốc

Chữa bệnh không dùng thuốc - BS. Thanh Hoài - 11:24 16/12/2018
Nếu có men gan tăng cao, điều này có thể chỉ ra rằng gan đang bị tổn thương. Nếu bác sĩ tìm thấy men gan tăng nhẹ trong một xét nghiệm máu thường quy, các khuyến cáo xử trí trong hầu hết các trường hợp là đề nghị các cách tự nhiên để hạ thấp chỉ số này.

Các món ngon giúp trẻ chống rét

Món ăn bài thuốc - 10:51 16/12/2018
Những ngày này, thời tiết giá lạnh kèm mưa rả rích khiến càng “nghe rét mướt luồn trong gió”! Ngoài việc giữ ấm cơ thể, nên cho bé ăn gì để ngoài việc cung cấp chất dinh dưỡng còn có thể đáp ứng được nhu cầu nâng cao sức khỏe cho các bé là câu hỏi được các ông bố bà mẹ rất quan tâm.

Chạy bộ khiến bạn trẻ hơn

Khỏe A-Z - 10:46 16/12/2018
Một số nhà nghiên cứu đã suy đoán rằng, các tác dụng chống lão hóa phổ biến nhất của việc tập thể dục có thể xảy ra ở đầu các nhiễm sắc thể của chúng ta, được gắn với các mẩu vật chất nhỏ gọi là telomere.

Thuốc ho từ dược liệu có an toàn?

Bác sĩ của bạn - ThS. Lê Quốc Thịnh - 10:43 16/12/2018
Ho là phản ứng của cơ thể để bài tiết những dị vật ra ngoài cơ thể và làm sạch đường hô hấp. Khi bị ho, một trong những loại thuốc có thể sử dụng là các loại thuốc ho từ dược liệu...

Rối loạn cương dương - Coi chừng bệnh tim

Y học và đời sống - BS. Thanh Hoài - 10:38 16/12/2018
Rối loạn chức năng cương dương có thể là một dấu hiệu cảnh báo sớm về các vấn đề tim mạch ở đàn ông. Mặt khác, nếu bị bệnh tim, việc điều trị đúng có thể hỗ trợ tốt cho tình trạng rối loạn cương dương.

Thận trọng khi tự nắn chỉnh răng tại nhà

Bác sĩ của bạn - BS. Lê Thục - 10:34 16/12/2018
Tôi thấy trên các trang bán hàng online có bán bộ nắn chỉnh răng tại nhà với giá khá rẻ, nhiều phản hồi của khách hàng hài lòng với sản phẩm. Không biết thực sự tác dụng của bộ chỉnh răng tại nhà là thế nào? Tôi có nên mua dùng thử không?

Trị chứng ngứa mùa đông

Đông y - BS. Phạm Minh Dương - 10:31 16/12/2018
Việc bài tiết của tuyến nhờn dưới da trong mùa đông gặp khó khăn, điều này làm cho lớp da đã khô càng thêm khô.

5 lợi ích tuyệt vời của bóng đá đối với sức khỏe

Y học và đời sống - 09:59 16/12/2018
Đá bóng không chỉ giúp cơ thể săn chắc, khỏe mạnh mà còn giúp cho cuộc sống của chúng ta thoải mái. Các bài tập giúp điều hòa tâm trạng, vì thế mà tâm trạng ổn định hơn, giảm được những suy nghĩ tiêu cực.

Quế phát tán phong hàn, chữa cảm lạnh

Đông y - BS. Phạm Minh Dương - 09:27 16/12/2018
Theo y học cổ truyền, quế có vị cay hơi ngọt, tính ấm, vào hai kinh can, thận.

Thị trấn ngã ba sông

Dọc đường - 09:23 16/12/2018
Quê tôi là làng Cổ Liễu, nay đã trở thành một phần của thị trấn mang tên dòng sông - thị trấn Kiến Giang. Những ai yêu bài hát Quảng Bình quê ta ơi của nhạc sĩ Hoàng Vân đều biết đến Kiến Giang qua câu ca "trên dòng Kiến Giang dạt dào tình quê...".

Cách ứng phó với bệnh viêm phế quản

Sức khỏe A-Z - ThS. Nguyễn Thị Thúy - 09:20 16/12/2018
Viêm phế quản là bệnh có thể gặp ở mọi lứa tuổi, nhưng thường gặp hơn ở trẻ em. Bệnh có thể cấp tính hoặc mạn tính, do tình trạng cấp tính lặp đi lặp lại nhiều lần...

Mục sở thị loài rắn độc nhất thế giới

Cánh cửa tri thức - 09:17 16/12/2018
Loài rắn Taipan nội địa là đứng đầu trong danh sách những loài rắn có nọc độc mạnh nhất hiện nay. Lượng nọc độc trong một lần cắn có thể giết chết 100 người.

Gấc: món ngon, thuốc quý

Đông y - 08:37 16/12/2018
Gấc là cây rất quý giá mà thiên nhiên ban tặng cho con người. Cơm quả gấc dùng nấu xôi, các bộ phận khác như hạt, rễ, lá, dây gấc đều là vị thuốc quý.
Xem thêm
Thông tin tòa soạn
Cơ quan thường trú TPHCM
Trung tâm truyền thông quảng cáo
2018 Bản quyền thuộc về khoahocdoisong.vn
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO