Thứ 7, 24/08/2019
Đường dây nóng: 0327 216 216

Hồ Phi Tích, Quỳnh Lưu tứ hổ

Khám phá - 27/02/2018 22:00
Hồ Phi Tích, Quỳnh Lưu tứ hổ
Hồ Phi Tích, Quỳnh Lưu tứ hổ – là vị quan thanh liêm, đức độ, tài cao, giỏi chính sự, hết lòng vì dân, vì nước, được giao nhiều chức vụ quan trọng trong triều đình nhà Lê. Ông là một trong bốn Thượng thư có trí tuệ uyên thâm lúc bấy giờ.

Dòng họ Hồ nhiều người được ghi danh khoa bảng.

Vừa dạy học vừa học

Hồ Phi Tích húy là Kỳ, sinh ngày 15/05 năm Ất Tỵ (1665) tại Hoàn Hậu (nay là Quỳnh Đôi, Quỳnh Lưu, Nghệ An). Ông là hậu duệ đời thứ 9 của Hồ Kha thuộc trung chi II dòng họ Hồ đại tộc, tức chi họ Hồ Phi, một chi họ đời nối đời khoa bảng, trung quân ái quốc.

Hồ Phi Tích là con trai thứ tư của cụ Hồ Thế Anh (còn gọi là Hồ Sĩ Anh), một người văn chương đức hạnh, thi đậu Giải nguyên hai lần, từng làm Tri huyện, huyện Kỳ Hoa, Hương Sơn, sau giữ chức Tham chính xứ Thái Nguyên, được tặng Thị lang bộ Hộ, phong tước Diễm Trạch hầu. Mẹ người họ Hồ tên là Từ Đức người làng Bèo Hậu nay là Quỳnh Hậu, Quỳnh Lưu.

Từ nhỏ Hồ Phi Tích đã là người thông minh mẫn tiệp, có chí khí; tuổi thơ đầy khó khăn vất vả, tuy cha làm quan nhưng thanh liêm nên gia cảnh bần hàn; đặc biệt, khi mẹ mất càng khó khăn hơn. Nhưng ông đã vượt qua khó khăn, vươn lên học hành đậu đạt, từng bước khẳng định tên tuổi trên con đường học vấn khoa danh.

Năm Giáp Tý (1684) Hồ Phi Tích tham gia kỳ thi Hương và đỗ đầu xứ… Để có tiền trang trải việc học, ông khăn gói ra Thăng Long tìm nơi dạy học và 12 năm vừa học để tiếp tục thi Hội, thi Đình, vừa dạy học kiếm tiền, học trò theo học có đến 500 người.

Ở Trường Quốc Tử Giám, Hồ Phi Tích là một trong bốn học trò đất Quỳnh Lưu thay nhau đứng đầu bảng và được suy tôn là “Quỳnh Lưu tứ hổ”.

Chính sự giản thanh

Năm Quý Dậu (1693) ông đỗ khoa Thiên Hạ Vọng Sĩ (khoa thi đặc biệt cho những người có danh vọng trong hàng sỹ phu để bổ dụng). Năm Đinh Sửu (1697), ông tham gia thi Hội, đậu Giải Nguyên, được bổ dụng làm quan Huấn đạo phủ Quốc Oai.

Vào thi Đình năm Canh Thìn (1700), ông đỗ nhị giáp Tiến sĩ xuất thân (Hoàng giáp), được bổ nhiệm chức Hàn lâm viện Hiệu lý; sau 2 năm, được bổ làm quan ngoại nhiệm, giữ chức Đốc đồng Hải Dương, An Quảng.

Tại đây vì chính sự giản thanh (làm việc giản dị, không phiền nhiễu dân) mà trộm cắp yên, trước bắt bọn cầm đầu trộm cướp ở đất liền, sau bắt phá giặc bể, lập nhiều công tích được vua ban thưởng; xa gần đều khâm phục, một giải duyên hải bình yên.

Năm Mậu Tý (1708), ông được điều vào Nghệ An, giữ chức Phó Đốc thị, phụ trách tham mưu quân sự, cùng với Đốc trấn Nghệ An xử lý mọi việc quân, dân Nghệ An và châu Bố Chánh. Năm Kỷ Sửu (1709), ông được điều về Kinh đô, thăng chức Lại khoa Bộ cấp sự trung.

Năm Tân Mão (1711), ông dâng lên Vua bản điều trần nói về đường lối trị dân gồm 8 chương với lý lẽ rành mạch, kế sách ích nước, lợi dân, được vua Lê Dụ Tông khen ngợi và ban thưởng. Sau đó, ông được thăng chức Hộ khoa Cấp sự trung…

Năm Quý Tỵ (1713), “Trời hạn hán kéo dài, mất mùa, dân phải ăn vỏ cây, rễ cỏ, người chết đói đầy đường”. Đặc biệt các tỉnh Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình dân đói nghiêm trọng, ông được cử đi phát chẩn vùng này.

Ngoài kho gạo của quốc gia, ông kêu gọi sự tương trợ giúp đỡ lẫn nhau, mở các cuộc quyên góp thóc gạo của nhà giàu cùng với quỹ “nghĩa thương”, phát hết cho dân; ông khuyến khích dân trồng cây ngắn ngày để có cái ăn qua nạn đói.

Nạn đói được đẩy lùi, dân viết sớ tâu lên Triều đình ân thưởng cho ông xứng đáng là vị “Nhân quan”. Năm Giáp Ngọ thăng quan chính thanh hoa rồi thăng tiếp Đại lý tự khanh và phụng sai làm giám đốc sứ Sơn Tây.

(còn nữa)

TS Nguyễn Thành Hữu


Gửi bình luận
(0) Bình luận

Tiêu điểm

Ông Trump ‘phản đòn ngàn cân’ cấp tốc: tăng thuế với 550 tỉ USD hàng Trung Quốc

10 tiếng sau tuyên bố áp thuế trả đũa của Trung Quốc với 75 tỉ USD hàng Mỹ, ông Trump 'phản đòn ngàn cân': tuyên bố tăng mức thuế bổ sung với 550 tỉ USD hàng Trung Quốc. Ông nói: "Sẽ tốt hơn nhiều nếu không có Trung Quốc".

Nghịch lý ngành đường sắt Việt Nam: Ngửa tay đi “ăn xin” đến bao giờ?

Tổng công ty ĐSVN vừa xin 2.500 tỷ để xóa đường ngang và xin 35 tỷ để duy trì 3 đoàn tàu. Việc càng làm càng lỗ khiến nhiều người đặt câu hỏi nghi ngờ.

Đề nghị Ban Bí thư kỷ luật trưởng ban Nội chính tỉnh ủy và giám đốc Công an Đồng Nai

khoahocdoisong.vn - Ủy ban Kiểm tra Trung ương đề nghị Ban Thường vụ Tỉnh ủy Đồng Nai thi hành kỷ luật Ban Thường vụ Đảng ủy Công an Đồng Nai các nhiệm kỳ 2010 - 2015, 2015 - 2020.

Vụ học sinh trường Gateway tử vong: Thấy gì từ camera giám sát ở cổng trường?

Bà Nguyễn Bích Quy nói với luật sư và phóng viên, tại cơ quan công an bà được cho xem clip do camera ghi lại cảnh ôtô chở bà và học sinh tới cổng phụ trường Gateway sáng 6/8. Clip chỉ thể hiện có 12 cháu học sinh, tuy nhiên bà cho rằng video này quá ngắn và chưa đầy đủ diễn biến sau đó(?).

Chuyên gia dinh dưỡng giải mã thói quen lười uống nước khiến bạn có thể phải cắt bỏ thận

PGS.TS Lê Bạch Mai – Nguyên Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng Quốc gia cho biết, lâu nay nhiều người vẫn xem nhẹ việc uống nước, nhưng ít ai biết được rằng các phản ứng của cơ thể phần lớn xảy ra trong môi trường nước. Và một khi không đảm bảo đủ nước thì cơ thể sẽ bị ảnh hưởng, trong đó có bệnh sỏi thận - tiết niệu.

Đình chỉ công tác, xử lý nghiêm nữ công an lăng mạ nhân viên sân bay Tân Sơn Nhất

Trung Tướng Đoàn Duy Khương, Giám đốc Công an TP Hà Nội, cho biết đã yêu cầu đình chỉ công tác 30 ngày với nữ cán bộ công tác tại Công an quận Đống Đa, người đã mắng chửi nhân viên quầy thủ tục check-in, làm náo loạn tại sân bay Tân Sơn Nhất.

Thí điểm công nghệ xử lý nước thải, mở “lối vào” thị trường tiềm năng ?

(khoahocdoisong.vn) - Công ty JVE và các đối tác không chỉ đưa công nghệ xử lý ô nhiễm sông, hồ của Nhật vào Hà Nội mà đã và đang mang đến nhiều địa phương khác trên cả nước, hầu hết bằng phương thức "thí điểm". Chưa nói đến cơ hội nhân rộng nhưng thị trường xử lý ô nhiễm nước thải Việt Nam còn đầy tiềm năng.

Mới nhất

Nghịch lý ngành đường sắt Việt Nam: Ngửa tay đi “ăn xin” đến bao giờ?

Thời sự - Phi Long - 07:43 24/08/2019
Tổng công ty ĐSVN vừa xin 2.500 tỷ để xóa đường ngang và xin 35 tỷ để duy trì 3 đoàn tàu. Việc càng làm càng lỗ khiến nhiều người đặt câu hỏi nghi ngờ.

Đá thiên thạch không dùng trong phong thủy

Hỏi đáp - Hà Bình - 07:42 24/08/2019
(khoahocdoisong.vn) - Thiên thạch (meteorite) có thể ứng dụng trong phong thủy, nhưng tùy nguồn gốc xuất xứ, loại thiên thạch thông dụng trên thị trường hiện nay chứa sắt và niken có hiệu quả không cao, do trường khí thấp.

Vietnam Airlines hạ hơn 7.100 tỷ đồng mục tiêu doanh thu năm 2019

Kinh tế - Nhật Nam - 07:39 24/08/2019
(khoahocdoisong.vn) - Theo nghị quyết điều chỉnh kế hoạch năm 2019 vừa công bố, Tổng công ty hàng không Việt Nam (Vietnam Airlines) hạ doanh thu hợp nhất, doanh thu công ty mẹ lần lượt xuống còn hơn 104.500 tỷ đồng và 78.300 tỷ đồng.

Xuất khẩu rau quả sang Trung Quốc giảm đột biến

Thị trường - Hồng Linh - 07:39 24/08/2019
(khoahocdoisong.vn) - Số liệu thống kê từ Tổng cục Hải quan cho thấy, trong tháng 7 xuất khẩu hàng rau quả đạt 247,3 triệu USD, giảm 27,8% so với cùng kỳ năm 2018.

Lọc nước bằng năng lượng mặt trời

Công nghệ - Thái Bằng - 07:39 24/08/2019
(khoahocdoisong.vn) - Hiện có một số thiết bị giống như thùng đựng nước, các chuyên gia gọi bình chưng cất năng lượng mặt trời để giúp tạo ra nước sạch bằng cách sử dụng nhiệt năng của nắng làm bay hơi nước bẩn, thu được nước sạch, an toàn để uống.

Xây dựng bữa ăn học đường khoa học

Giáo dục - Hà Thu - 07:37 24/08/2019
(khoahocdoisong.vn) - Bữa ăn khoa học là bữa ăn cung cấp đủ các chất dinh dưỡng cho nhu cầu cơ thể, ăn đa dạng, phối hợp nhiều loại, cần có đủ 4 nhóm thực phẩm là nhóm bột đường, nhóm chất đạm, nhóm chất béo, nhóm vitamin và khoáng chất. Tuy nhiên mỗi lứa tuổi, giới tính và hoạt động thể lực lại cần sự điều chỉnh nhu cầu cho phù hợp.

Vợ báo tin giả 'bị đánh thuốc mê, cướp tiền" để lừa dối chồng

Thời sự - D.Hòa - 07:26 24/08/2019
Chồng đi làm thuê đưa tiền về để chi tiêu trong gia đình, bà H. sử dụng không đúng rồi dựng lên câu chuyện bị một người phụ nữ lạ mặt đánh thuốc mê cướp sạch tiền.

Ông Trump ‘phản đòn ngàn cân’ cấp tốc: tăng thuế với 550 tỉ USD hàng Trung Quốc

Thời sự - D Kim Thoa - 07:24 24/08/2019
10 tiếng sau tuyên bố áp thuế trả đũa của Trung Quốc với 75 tỉ USD hàng Mỹ, ông Trump 'phản đòn ngàn cân': tuyên bố tăng mức thuế bổ sung với 550 tỉ USD hàng Trung Quốc. Ông nói: "Sẽ tốt hơn nhiều nếu không có Trung Quốc".

Vụ học sinh trường Gateway tử vong: Thấy gì từ camera giám sát ở cổng trường?

Thời sự - Nguyễn Hoàn ​ - 21:34 23/08/2019
Bà Nguyễn Bích Quy nói với luật sư và phóng viên, tại cơ quan công an bà được cho xem clip do camera ghi lại cảnh ôtô chở bà và học sinh tới cổng phụ trường Gateway sáng 6/8. Clip chỉ thể hiện có 12 cháu học sinh, tuy nhiên bà cho rằng video này quá ngắn và chưa đầy đủ diễn biến sau đó(?).

Hai sân bay lớn nhất Việt Nam nguy cơ phải đóng cửa, có tiền không được sửa

Thời sự - Lê Hữu Việt - 21:22 23/08/2019
Từ hơn 1 năm qua, Tổng Cty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) không ít lần báo cáo về tình trạng xuống cấp nghiêm trọng của hạ tầng khu bay (đường cất hạ cánh, đường lăn) sân bay Nội Bài (Hà Nội) và sân bay Tân Sơn Nhất (TPHCM). Tình trạng xuống cấp này có thể khiến sân bay phải đóng cửa 2 sân bay này. Dù ACV có tiền nhưng không được sửa do vướng quy định.

Thương lái đổ xô thu mua bọ cánh cứng

Thời sự - Trần Hóa - 21:20 23/08/2019
Hơn tuần nay, nhiều thương lái đến huyện Đăk Glei, Ngọc Hồi (Kon Tum) tìm mua loài bọ ban miêu cánh vàng để bán cho Trung Quốc.

Khách Trung Quốc trộm của khách Nhật gần 230.000 yen trên chuyến bay VN143

Thời sự - Mai Hà - 21:16 23/08/2019
Một hành khách Trung Quốc bị phát hiện đã trộm cắp số tiền lớn của hành khách Nhật Bản trên chuyến bay của Vietnam Airlines.

Phát hiện thi thể người đàn ông phân hủy bên đường ra sân bay Nội Bài

Thời sự - Nguyễn Ngân - 21:14 23/08/2019
Thi thể nam nạn nhân được phát hiện khi đang phân hủy mạnh cạnh đường ra sân bay Nội Bài không có giấy tờ tùy thân nên chưa rõ danh tính.

Thực phẩm hỗ trợ trị xuất tinh sớm

Bác sĩ của bạn - Minh Huyền - 21:10 23/08/2019
Xuất tinh sớm là một trong những tình trạng rối loạn xuất tinh ở nam giới, làm cho quý ông mất kiểm soát khi quan hệ tình dục, không thỏa mãn tình dục và ức chế tâm lý.

Chuyên gia dinh dưỡng giải mã thói quen lười uống nước khiến bạn có thể phải cắt bỏ thận

Bác sĩ của bạn - Dương Hải - 21:08 23/08/2019
PGS.TS Lê Bạch Mai – Nguyên Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng Quốc gia cho biết, lâu nay nhiều người vẫn xem nhẹ việc uống nước, nhưng ít ai biết được rằng các phản ứng của cơ thể phần lớn xảy ra trong môi trường nước. Và một khi không đảm bảo đủ nước thì cơ thể sẽ bị ảnh hưởng, trong đó có bệnh sỏi thận - tiết niệu.
Xem thêm
Thông tin tòa soạn
Cơ quan thường trú TPHCM
Trung tâm truyền thông quảng cáo
2018 Bản quyền thuộc về khoahocdoisong.vn
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO