Chủ nhật, 18/11/2018
Đường dây nóng: 0327 216 216

GS.TS Mai Trọng Khoa: Liệu pháp miễn dịch không phải "liều thuốc tiên" chữa ung thư

Dương Hải - Sức khỏe A-Z - 09/11/2018 11:56
GS.TS Mai Trọng Khoa: Liệu pháp miễn dịch không phải "liều thuốc tiên" chữa ung thư
(Khoahocdoisong.vn) - Chuyên gia đầu ngành về ung thư cho rằng, chúng ta đánh giá cao việc các nhà khoa học phát hiện ra liệu pháp miễn dịch trong điều trị ung thư, nhưng đó mới chỉ là bước đầu và cần có nghiên cứu thêm.

Kể từ sau thông tin Giải Nobel Y sinh học 2018 được trao cho nhà khoa học James P. Allison và Tasuku Honjo nhờ phát hiện liệu pháp điều trị ung thư bằng cách ức chế các protein ngăn cản hệ miễn dịch tiêu diệt khối u ung thư, nhiều người đã "thần thánh" hóa việc chữa ung thư bằng liệu pháp miễn dịch như một "liều thuốc tiên" có thể chữa khỏi ung thư.

Tại các khoa ung bướu, bệnh viện chuyên ngành ung thư, không ít bệnh nhân đã yêu cầu các bác sĩ điều trị cho họ bằng liệu pháp miễn dịch vì nghĩ rằng đây là cách duy nhất có thể giúp họ chữa khỏi ung thư.

Tuy nhiên, GS.TS Mai Trọng Khoa - Nguyên Phó Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai, Giám đốc Trung tâm Y học hạt nhân và ung bướu, Bệnh viện Bạch Mai nhấn mạnh, việc điều trị ung bướu vẫn phải dựa theo nguyên tắc: Điều trị phối hợp nhiều phương pháp, bao gồm phẫu thuật, xạ trị, hóa trị, nội tiết, đích, miễn dịch sinh học.

“Miễn dịch sinh học chỉ là một trọng các phương pháp điều trị bệnh, mang lại hiệu quả cao nếu được chỉ định đúng theo các tiêu chuẩn lựa chọn (phải xét nghiệm sâu ở mức sinh học phân tử như PD-L1, tumor mutant burden TMB)” - GS. Khoa nói.

Theo GS. Khoa, điều trị miễn dịch sinh học hiện nay đa số mới chỉ có thể áp dụng cho bệnh ung thư giai đoạn muộn. Do vậy, điều trị mới chỉ mang tính chất kéo dài thời gian sống, nâng cao chất lượng cuộc sống và giảm các tác dụng phụ so với hóa trị. Còn đối với bệnh ung thư tại giai đoạn sớm hơn, vẫn phải sử dụng các phương pháp điều trị cơ bản như phẫu thuật, xạ trị, hóa trị mới có thể đạt khỏi bệnh lâu dài.

Các nghiên cứu liệu pháp miễn dịch sinh học cho ung thư giai đoạn sớm vẫn đang được tiến hành, hứa hẹn mang lại nhiều hy vọng cho bệnh nhân ung thư.

Không phải bệnh ung thư nào cũng có thể điều trị miễn dịch

Giám đốc Trung tâm Y học hạt nhân và Ung bướu, Bệnh viện Bạch Mai cho biết, từ tháng 5/2017, điều trị miễn dịch đã được các bác sĩ của Trung tâm Y học hạt nhân và Ung bướu áp dụng cho bệnh nhân ung thư đầu tiên. Trước đó, tháng 3/2017, Cục quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) chấp thuận cho phép sử dụng phương pháp điều trị miễn dịch cho bệnh Hogdkin.

"Điều trị miễn dịch (miễn dịch trị liệu) có thể được hiểu là một phương pháp sử dụng một trong các thành phần của hệ thống miễn dịch trên bệnh nhân để chống lại bệnh tật trong đó có bệnh ung thư. Phương pháp này được thực hiện theo hai cách chính: Kích thích hệ thống miễn dịch làm việc “nhiều hơn” và “thông minh hơn” để tấn công lại các tế bào ung thư và bổ sung cho bệnh nhân thành phần trong hệ miễn dịch: như tế bào miễn dịch, kháng thể.

Hệ thống miễn dịch có thể hiểu đơn giản là một bộ máy của cơ thể chúng ta giúp chống lại tác nhân gây bệnh và cả các tế bào ung thư. Các tế bào của hệ miễn dịch bao gồm các tế bào T và tế bào B. Các tế bào B sản xuất kháng thể để trung hòa hoặc tiêu diệt tác nhân gây bệnh. Các tế bào T có chức năng nhận diện và điều hòa hệ thống miễn dịch thông qua các thụ thể kháng nguyên và cytokine, thông qua đó tiêu diệt vi khuẩn, các tế bào bị nhiễm vi rút hoặc tế bào ung thư"- chuyên gia ung thư cho hay.

Cho đến nay, Trung tâm đã điều trị được 20 ca bệnh, bao gồm 18 ca ung thư phổi không tế bào nhỏ, 1 ca Hogdkin Lymphoma, 1 ca ung thư hắc tố. Kết quả ban đầu cho thấy thuốc có kết quả rất tốt nếu được lựa chọn, chỉ định đúng (PD-L1 (+) >50%, bước 1). Thuốc cũng tương đối an toàn, dễ dung nạp (trong 20 trường hợp điều trị, có 1 trường hợp viêm gan, 1 trường hợp viêm màng bồ đào).

Các chuyên gia tại đây cũng đã thực hiện phối hợp nhiều thử nghiệm lâm sàng quốc tế đa trung tâm về điều trị miễn dịch sinh học mang lại kết quả rất khả quan. Đối với ung thư phổi, có nghiên cứu PEARL về điều trị bước 1 sử dụng Durvalumab, nghiên cứu AZ Pacific về điều trị ung thư phổi với MEDI4736, nghiên cứu Mystic phối hợp Durvalumab và Tremelimumab. Đối với ung thư đầu cổ, có nghiên cứu KESTREL về sử dụng miễn dịch sinh học MEDI4736 với Tremelimumab cho bệnh nhân ung thư đầu cổ tế bào vẩy tái phát.

Các bác sĩ thăm khám cho bệnh nhân tại Trung tâm Y học hạt nhân và Ung bướu, BV Bạch Mai.

Ngoài ra, các bác sĩ của Trung tâm Y học hạt nhân và Ung bướu đã phối hợp với Trung tâm Giải phẫu bệnh của Bệnh viện Bạch Mai để xét nghiệm các marker liên quan đến liệu pháp miễn dịch giúp lựa chọn bệnh nhân, nâng cao hiệu quả điều trị vì hiện tại giá thành của các thuốc là rất cao so với thu nhập của đa số nhân dân.

"Kết quả thử nghiệm lâm sàng quốc tế đa trung tâm cho thấy hiện tại, liệu pháp này chỉ có hiệu quả trên một số bệnh ung thư nhất định như: ung thư da và ung thư phổi. Các loại ung thư khác vẫn đang được tiếp tục nghiên cứu để có câu trả lời về kết quả cuối cùng" GS. Khoa cho hay.

Cũng theo GS. Khoa, định hướng nghiên cứu khoa học về điều trị miễn dịch cũng các nhà khoa học ở Trung tâm Y học hạt nhân và Ung bướu quan tâm từ rất sớm, xuất bản thành sách chuyên khảo “Kháng thể đơn dòng và phân tử nhỏ”. Cuốn sách đề cập rất chi tiết về liệu pháp miễn dịch trị liệu này.

GS.TS Mai Trọng Khoa cho rằng, hai nhà khoa học nói trên được nhận giải Nobel vì họ đã giúp chúng ta trả lời được câu hỏi: Tại sao các tế bào T không phản ứng chống lại tế bào ung thư? Câu trả lời là trên bề mặt của các tế bào T có 2 protein ngăn chặn sự kích hoạt của tế bào T.

Vào những năm 1990, nhóm nghiên cứu của Allison phát hiện một protein có tên là CTLA-4, có vai trò như một cái phanh không cho tế bào T tấn công các tế bào ung thư. Allison đưa ra một thuật ngữ mới là "checkpoint inhibitor" hay "điểm ức chế" để mô tả hiện tượng này. Năm 1992, nhóm của Hanjo phát hiện một protein khác cũng có chức năng như CTLA-4 và đặt tên cho nó là PD-1 (viết tắt từ chữ programmed cell death).

Hình minh họa về chức năng của CTLA- 4 và PD-1 và ứng dụng trong miễn dịch trị liệu.

Trong cơ thể bình thường thì CTLA-4 và PD-1 sẽ gắn với các protein trên tế bào trình diện kháng nguyên (Antigen presenting cell -APC), giúp tế bào T không tấn công các tế bào bình thường, tránh gây ra bệnh tự miễn. Ngoài ra, trên bề mặt tế bào ung thư có PD-L1 có khả năng gắn với PD-1 trên tế bào T, làm cho tế bào T bị ức chế nhiều hơn, giúp tế bào ung thư trốn thoát hệ thống miễn dịch.

Kết quả nghiên cứu đã mở ra một hướng mới trong điều trị ung thư là sử dụng kháng thể đơn dòng giúp giải phóng các “điểm ức chế” CTLA-4 và PD-1, cũng như giải phóng sự kết hợp giữa PD-1 và PD-L1, từ đó tế bào T tăng khả năng tiêu diệt các tế bào ung thư. Như vậy, phương pháp miễn dịch trị liệu tác động gián tiếp, tăng cường khả năng của hệ thống miễn dịch, giúp tiêu diệt khối u.

Theo suckhoedoisong.vn


Gửi bình luận
(0) Bình luận

Tiêu điểm

Đông lạnh cốm, ăn quanh năm: Dưỡng chất không còn nhiều

(khoahocdoisong.vn) - Cốm chỉ có vào mùa Thu. Nhưng hiện nay, cốm được bán quanh năm vì được bảo quản trong các tủ cấp đông. Nhiều người muốn có cốm ăn quanh năm cũng mua cốm bảo quản trong ngăn đá.

Con đường xâm nhập của amip ăn não

(khoahocdoisong.vn) - Amip ăn não có sức hủy hoại tế bào não mạnh và có thể làm tổ chức não bị tổn thương nặng nề và gây tử vong cao. Chúng xâm nhập vào người chỉ là tình cờ, bất thường.

Lột da mặt bao nhiêu lần/tháng?

(khoahocdoisong.vn) - Lột da mặt là cách làm trắng da và trẻ hóa da bằng cách dùng các loại hóa mỹ phẩm có tác dụng gây bong tróc da chết và tái tạo làn da.

Vinfast đồng loạt ra mắt 3 dòng sản phẩm ô tô, xe máy điện

(khoahocdoisong.vn) - Sau thành công tại Paris Motor Show, ngày 20-21/11, “Ngôi sao mới” của ngành ô tô -  Lux A 2.0 và Lux SA 2.0 sẽ ra mắt công chúng Việt Nam tại công viên Thống Nhất (Hà Nội).

Tra cứu chứng thư kiểm định kim cương

(khoahocdoisong.vn) - Bạn có thể vào các trang web của các tổ chức mua bán vàng bạc đá quý, viện nghiên cứu đá quý, các trung tâm trao đổi mua bán…

 “Thuần dưỡng” lan rừng

(khoahocdoisong.vn) - Dù là lan rừng nhưng chúng cũng rất cần phân bón thường xuyên, nhưng không nhất thiết phải là các loại phân bón vô cơ mà đơn giản chỉ là nước vo gạo, nước hồ ao…

Tập yoga tốt cho não bộ

Theo các nhà nghiên cứu Đại học California (Los Angeles) việc tập yoga, một vận động kết hợp thiền định tương đối nhẹ nhàng, có thể làm thay đổi bộ não của con người và củng cố khả năng suy nghĩ.

Mới nhất

Prudential Việt Nam & WWF: “Vì một cộng đồng không rác thải nhựa”

Tin khoa học - Hương Giang - 17:07 18/11/2018
(khoahocdoisong.vn) - Công ty TNHH Bảo hiểm Nhân thọ Prudential Việt Nam (Prudential) và Tổ chức Quốc tế về Bảo tồn Thiên nhiên (WWF) vừa ký kết hợp tác dự án “Vì một cộng đồng không rác thải nhựa” hướng đến mục tiêu giải quyết những vấn đề ô nhiễm rác thải nhựa trên quy mô rộng lớn.

Trường Đại học Nguyễn Tất Thành: Ký cam kết chuẩn đầu ra và việc làm cho sinh viên

Tin khoa học - Hà Thanh - 17:05 18/11/2018
(khoahocdoisong.vn) - Ngày 17/11, Ban giám hiệu Trường Đại học Nguyễn Tất Thành đã tổ chức chương trình Lễ khai giảng năm học 2018 – 2019, tại cơ sở An Phú Đông, Quận 12, TPHCM.

Đông lạnh cốm, ăn quanh năm: Dưỡng chất không còn nhiều

Khoa học thường thức - Bảo Khánh - 16:00 18/11/2018
(khoahocdoisong.vn) - Cốm chỉ có vào mùa Thu. Nhưng hiện nay, cốm được bán quanh năm vì được bảo quản trong các tủ cấp đông. Nhiều người muốn có cốm ăn quanh năm cũng mua cốm bảo quản trong ngăn đá.

Tin không khí lạnh tăng cường mới nhất và dự báo thời tiết 10 ngày tới

Sức khỏe A-Z - 15:51 18/11/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Không khí lạnh tiếp tục tăng cường nên tối nay các tỉnh Bắc Bộ có mưa, mưa rào và có nơi mưa dông.

Uống sữa lạnh là tác nhân gây viêm họng, đau bụng cho trẻ?

Sức khỏe A-Z - 15:49 18/11/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Sữa lạnh hay nóng không liên quan đến những vấn đề sức khỏe như viêm họng hay đau bụng của trẻ.

Sử dụng đèn pha khi tham gia giao thông trong thành phố có bị xử phạt?

Sức khỏe A-Z - 15:47 18/11/2018
Khoahocdoisong.vn) - Tôi bị lực lượng Cảnh sát giao thông lập biên bản và xử phạt 700.000 đồng do lỗi bật đèn ở chế độ chiếu xa (đèn pha) khi tham gia giao thông trong thành phố.

Giới khoa học chỉ ra thời kỳ tồi tệ nhất trong lịch sử nhân loại

Cánh cửa tri thức - 15:44 18/11/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Các nhà khoa học Mỹ kết luận rằng, năm 536 sau Công nguyên là điểm khởi đầu một trong những thời kỳ khủng khiếp nhất lịch sử loài người.

Cậu học trò lớp 11 chế tạo thành công máy hút khử khí độc có giá 5 triệu

Sức khỏe A-Z - 15:42 18/11/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Em Hoành Văn Yên (lớp 11A1, Trường THPT Nguyễn Công Trứ, huyện Nghi Xuân, Hà Tĩnh) đã mày mò sáng chế ra chiếc máy hút khử khí độc hại trong phòng hóa học.

Nhỏ vài giọt dầu gió lên bụng trước khi ngủ và xoa đều: Tác dụng mang lại sẽ rất tuyệt vời

Sức khỏe A-Z - 15:40 18/11/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Đa số trong chúng ta đều biết đến tác dụng của dầu gió, nhưng nếu áp dụng thêm 6 bí quyết sử dụng sau đây, bạn sẽ thấy dầu gió là một "báu vật" trong nhà. Hãy sớm tham khảo.

Mang điện thoại vào nhà vệ sinh khiến bạn có nguy cơ rước phải 4 căn bệnh nguy hiểm sau

Khỏe A-Z - 15:39 18/11/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Mang điện thoại vào nhà vệ sinh là thói quen tưởng chừng vô hại nhưng lại là nguyên nhân gây ra các bệnh về đường tiêu hóa, thần kinh...

Cách chế biến nội tạng tránh bệnh tật

Đông y - 15:37 18/11/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Một số mẹo chế biến món nội tạng dưới đây sẽ giúp bạn thưởng thức món ăn khoái khẩu mà không lo mất vệ sinh hay ngộ độc.

Con đường xâm nhập của amip ăn não

Bác sĩ của bạn - thúy nga - 10:30 18/11/2018
(khoahocdoisong.vn) - Amip ăn não có sức hủy hoại tế bào não mạnh và có thể làm tổ chức não bị tổn thương nặng nề và gây tử vong cao. Chúng xâm nhập vào người chỉ là tình cờ, bất thường.

Tra cứu chứng thư kiểm định kim cương

Tư vấn - PV - 09:29 18/11/2018
(khoahocdoisong.vn) - Bạn có thể vào các trang web của các tổ chức mua bán vàng bạc đá quý, viện nghiên cứu đá quý, các trung tâm trao đổi mua bán…

 “Thuần dưỡng” lan rừng

Mẹo vặt - PV - 09:22 18/11/2018
(khoahocdoisong.vn) - Dù là lan rừng nhưng chúng cũng rất cần phân bón thường xuyên, nhưng không nhất thiết phải là các loại phân bón vô cơ mà đơn giản chỉ là nước vo gạo, nước hồ ao…

Lột da mặt bao nhiêu lần/tháng?

Tư vấn - Hà Bình - 09:17 18/11/2018
(khoahocdoisong.vn) - Lột da mặt là cách làm trắng da và trẻ hóa da bằng cách dùng các loại hóa mỹ phẩm có tác dụng gây bong tróc da chết và tái tạo làn da.
Xem thêm
Thông tin tòa soạn
Cơ quan thường trú TPHCM
Trung tâm truyền thông quảng cáo
2018 Bản quyền thuộc về khoahocdoisong.vn
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO